kitab oxumamaq


facebook twitter əjdaha lazımdı   googllalink

    1. bədbəxtçilikdir. mənəvi inkişafdan qalmaqdır. limit "kitab oxumamaq" sıfıra yaxınlaşdıqca, debillik sonsuzluğa yaxınlaşır. cəmiyyətimizdəkilərin 80%-i "necə eliyim ki, qabağa düşüm" və "kimə atım qabağa düşüm" məntiqiylə yaşayıb, vuran-yıxan prinsipiylə yaratdıqlarına görə kitaba ehtiyac duymurlar. ancaq məşq eliyib əzələ şişirtmə qanunu ilə yoğrulurlar. *

    (bax: ona görə bu gündəyik)
    2. təhsil olacaqlarının şagirdləri kitablardan iyrəndirməsindən sonra həmin şagird böyüyüb yetkin bir fərd olduqda belə beynində kitablar ona sıxıcı darıxdırıcı və maraqsız görünəcək.
    3. Kitab oxumayan insan bilgiyə həvəsi olmayan insandır
    4. mənəvi aclığı olmayan insandır.
    5. get-gedə odunlaşmağa doğru aparan proses. hər il orta hesabla 8-10 * kitab oxuyan mən, 2016-cı il başlayandan bir kitab belə əlimə almamışam. Təkcə telefona yazdığım Ahmet Şıkın imamın ordusu kitabından başqa. Onu da ancaq avtobusda işə gedib-gələndə oxuyuram. Əlqərəz kitab oxumamaq adamın nitqini alır əlindən, fikirlərini qurudur.
    6. tipik azərbaycanlını müəyyən edən xüsusiyyətlərdən ən önəmlisi
    7. ibtidai sinif kitablarında sıxıcı cümlələri olan kitablar var hər birimizin bildiyi kimi. Bu kitablardaki cümlələr vətənpərvərlik , dövlət sevgisi , millət sevgisi haqqında çox bayağı propaqanda aparır. Əgər bu iş bizim ölkə üçün keçərlidirsə məncə təməl səbəblərdən biri budur. 7 -15 yaş arasındakı bir uşaq gözünü açandan bizim millətimiz belə qəhrəmandı , belə vətənpərvərdi , qonaqpərvərdi kimi minlərcə pərvərlə dolu söz yığınlarını görür .üstəgəl yazacağı inşalarda bu haqdadır. Sizcə bu qədər zorlama olan təhsil sistemində necə kitab sevilsin hə? Nəyisə səsləndirmədən öncə öz fikirimizə yox başqalarının fikrinə önəm vermək örgədilir, ifadə azadlığımız demək olarki yoxdur, varsa velə boğulur . Doguldugumuz gündən sürəkli bir zorlama içərisindəyik . Təbii ki bu qədər yüklənmək yadlaşmaya gətirib çıxarır. Sonra niə kitab oxumursan ? Nə haqqında oxuyacağını bilmiyən biri , ya da hec bir fikri olmayan biri nə oxusun? Elxan elatlı oxuyacaq , zəlimxan yaqub oxuyacaq , cünki başqa seçənək yoxdur.çünki bizə heyvan kimi davranılır , çünki biz icazə veririk.

    daha ətraflı olaraq,onu demək isdəyirəm ki əgər bir soz nəyisə inkar edirsə onun tamamən var olmayacağı mənasına gəlmir. mən bu yazımda çoxlu patriotluq propagandasının bir növ nəticəlirindən biri olan kitab oxumamaq başlığına deyinmişəm. öncəliklə onu demək isdəyirəm ki , hər hansı bir problemli məsələni götürsək (azərbaycan haqqında ) bunun birbaşa əlaqəli olduğu amillərdən biri təhsil olacaq , birbaşa olmasa da dolayı yolla. hətta təhsil sistemin bərbad olmasının səbəblərindən biri də təhsil sisteminin bərbad olmasıdır,biraz absurd səslənsədə.

    ibtidai sinif kitablarında isdifadə olunan adların əksəriyyəti elə dövlət başcısının onun xanımının adıdır.məqsəd isə bəllidir , bu və bunlar kimi insanlar ləyaqətli həyat yaşayıb bizləri idarə edirlər,szidə belə olun .bu hal davam etdiyi müddətcə uşaqların beyni yuyulacaq.çünki bir uşaq gözünü açandan yumana qədər bunları görür. necə deyəllər uşaq dünyanı aztv nin gözü ilə görməyə başlayır.gözünü açandan elə dövləti bir müharibə içindədi,digər bizim kimi olamayan dövlətlər sürəkli bizi sikmək isdəyir kimi fikirlər ona aşılanır. və ən nəhayətində dövlətin isdədiyi vətəndaş protatipi olur.artıq hazırdır damarlarında qan qaynayır vurmaq üçün ,yıxmaq üçün , öldürmək üçün. dövləti ona nə desə inanacaq və nə desə edəcək.1984 dü xatırladır sizə? . sorğulamaq qabilliyətini əlindən alıblar çünki . elə götürək bu ata sözünü ,ağac yaşkən əyilər.bütün uşaqlara yaş ağac kimi baxırıq. biz isdədiyimiz kimi onu formalaşdırırıq.beləliklə necə qoyunlar yetişdiririk , öz fikirləri olmayan.
    8. məncə, ibtidai sinif kitabları ilə əlaqəsi olmayan bir "hərəkətsizlik" dir. #202853 nömrəli entry- də bizim dərs kitablarımızda "pərvər" lə bağlı söz yığınından danışılır. bəs bu söz yığını həddən ziyadə lazımsızdırmı? məncə xeyir.

    canlar ürəklər siz 2- ci sinif şagirdinə nəyin öyrədilməsini istəyirsiz?
    azərbaycan xalqı ümumən qonaqpərvər xalqdı. deyil?
    ay humanist, insansevər yazarlar!
    yolda qalmış və sizdən imdad gözləyən bir yaşlı adamı siz evinizə aparıb yedirib- içirməzsiz?
    naxçıvana gedin, lənkərana gedin lap aran zonasına və ya qərb rayonlarına gedin. sizi necə qarşılayacaqlar?

    burda incə bir nüans var: bəli. əgər sən "azərbaycan xalqının 90%- i tryabkadır" deyirsənsə, yenə haqlı ola bilərsən. səni haqlı edən neqativ söz yığını da çoxdur: cahil, avvam, kələkbaz, atanşik, başlığın adında olduğu kimi kitab oxumayan və sairə və ilaxır...

    heç şübhəsiz ki, bu qonaqpərvərlərin içində "tryabka" da var savadsız da var avvam da.

    indi bu ibtidai sinif kitabı "bu millətin çoxu cındırdır" ı aşağı sinif uşaqlarına necə başa salsın?

    sən övladına hələ 7-8 yaşlarda ikən millətin cındırlığı barədə hansı "pozitiv don" geydirib danışa bilərsən?

    ibtidai təhsili bu barədə necə qınayırsan? vətənpərvərlik aşılamayan bir ibtidai təhsil düşün:
    belə olan halda insana uşaqkən elə bir aqressiya yüklənəcək ki, öz millətinə qarşı onda oyadılan nifrət, kin o uşağa mizantropiya toxumu səpəcək.

    ibtidai sinif kitabı sırf azərbaycanlı qonaqpərvərliyindən, azərbaycanlı vətənpərvərliyindən, azərbaycanlı qəhrəmanlığından danışır. burda anormal olan nə isə var?
    qonaqpərvərliyi götürək:
    biz iri- iri adamlar olaraq bu insani keyfiyyətin sadəcə bizim millətə aid olmadığını bilirik. deyilmi? kitabın balaca uşağa "azərbaycan qonaqpərvər xalqdır. " deməsi bizə məntiqsiz görünür.
    amma, kitab "əslində isveç soyuq ölkə olsa da, insanları çox istiqanlı və qonaqpərvərdir" desə, bu da uşağa məntiqsiz görünəcək. çünki onun azərbaycan xaricində heç bir ölkə haqqında təsəvvürü yoxdur.
    xülasə xalqımızı uşaq üçün qonaqpərvər adlandırmaq əslində o uşağa qonaqpərvər sözünün mənasını başa salmaq məqsədi daşıyır.

    diqqət: məqsəd təhsilimizdəki qüsurları ört- basdır etmək deyil. ya da, sırf bir entry- ə cavab olaraq bunları yazmamışam. sadəcə bəzi məsələlərdə həqiqətən mirzə cəlillik edirsiz. həddən artıq qara yaxırsız camaata.
    9. kitabı sevməmiş uşaqların etdikləri hərəkət. hər şey uşaqlıqdan başlayır. ata-ana uşağa kitab oxumağı aşılasa, uşaq böyüdükcə oxuyacaq, oxuduqca böyüyəcək.

    mənim nənəm müəllim olub. anamın müəllimlik təhsili olub. yəni kitablar içərisində böyümüşəm deyə bilərəm. uşaqlıqda kiril əlifbasını öyrənmişəmsə, o da evimizdə kiril azərbaycancasında yazılmış qırmızı papaq nağılını oxumaq istəməyimdən ötrü olub. qoğal, cırtdan, məlikməmməd, nə bilim, lobyaynan səmaya çıxan gijdillaq, onların hamısı bir uşağın beynində maraq yaradan şeylərdir. bunları oxuduqdan sonra nisbətən ağırlara keçdim, tom soyyer vəə heklberri finnlə tanış oldum, robinzon kruzoyla, qülliver və sonuncu mogikanla. mirzə cəlilin kitablarını neçə dəfə təkrar-təkrar oxuduğum yadımnan çıxıb artıq. ingilis, rus, türk və s. ədəbiyyat nümunələrini oxudum. sonra bu günə gələndə baxıram ki, o qədər kitab oxumağıma baxmayaraq, nə qədər oxunmağı gözləyən kitab var.

    yəni deməyim odur ki, əgər anam-atam mənə kitab oxumağı aşılamasaydı, bu gün itin, gijdillağın biri olmuşdum. bu gündə azyaşlı qohumlarımla hər görüşdüyümdə, valideynlərinin o qədər də kitabsevər olmadıqlarını bildiyim üçün, kitab, şeir oxumaqlarını məsləhət görürəm. neçə dəfə kitab almışlığım var qohum uşaqlarına. çünki bilirəm ki, bizə artıq ştanqa qaldıran, adam yıxan, top qovalayan lazım deyil, şair-yazıçı oxuyan, dağıdıcı yox, yaradıcı insanlar lazımdı.

    hardan hara gəldim amk. içim doluymuş.


sən də yaz!