kollektiv təhlükəsizlik



facebook twitter əjdaha lazımdı   izlə   lələ   mən   googllalink

    1. əhəmiyyətli beynəlxalq münasibətlər konseptlərindən biri. kollektiv təhlükəsizlik ideyası dövlətlərin aqressiyanı dayandırmaq yolunun kollektiv bir formada qərar verməkdən keçdiyini anladıqlarından sonra yaranır. teoriyanın mahiyyəti ondan ibarətdir ki, müharibələrin və beynəlxalq konfliktlərin səbəbi beynəlxalq siyasətin qeyri-müəyyənliyidir. ona görə də dövlətlər bir-birlərinin təhlükəsizliyini müdafiə etməli və aqressoru birlikdə cəzalandırmalıdırlar. uğurlu kollektiv təhlükəsizlik aktı 3 maddədən ibarətdir
    1) dövlətlər haqq cəhətdən bərabər olmalıdırlar, dominant qüvvə olmamalıdır
    2) bütün dövlətlər kollektiv təhlükəsizliyin risklərinə hazır olmalıdırlar
    3) bütün bunlara nəzarət edə biləcək və yeri gələndə yekun qərarı verə biləcək dövlətlərüstü beynəlxalq bir qurum olmalıdır
    sonuncu maddə ilə bağlı birləşmiş millətlər təhlükəsizlik şurasını nümunə olaraq göstərə bilərik. bmt tş üzvlərinin liviya və suriya kimi ölkələrə hərbi müdaxiləni səs verməyə qoyması bəzi üzv dövlətlərin o ölkə diktatorlarını aqressor kimi tərif etməsindən yaranır. 2001-ci ildə 11 sentyabr hadisələri sonrası dünya dövlətlərinin əl-qaedaya və beynəlxalq terrorizmə qarşı abş-ın əfqanıstana olan hərbi müdaxiləsini dəstəkləməsini qlobal kollektiv təhlükəsizlik aktı kimi dəyərləndirə bilərik.


sən də yaz!