məhkum dilemması



facebook twitter əjdaha lazımdı   izlə   lələ   mən   googllalink

    1. oyun teoremini başa salmaqçün ən çox istifadə olunan oyundur. deməli cinayət törədən 2 məhkum tutulanda bir birinə cinayəti boyunlarından atacaqlarını söz verirlər. ayrı ayrı otaqlarda dindirilərkən bir birinə güvənib güvənməmək mövzusunda tərəddüd edirlər. zira digər otaqdakı dostunun nə edəcəyini bilmir.
    qarşılarında 2 cür seçim var ya hər ikisi boyunlarından atıb 1 il məhbus yaşayıb çıxacaqlar. ya hər ikisi qəbul edib yüngül cinayət olduğu üçün 3 il yatıb çıxacaqlar. yox əgər biri qəbul edib digəri inkar etsə qəbul edən həm düz danışdığı, həm polisə kömək etdiyi üçün sərbəst buraxılacaq digəri həm yalan danışdığı, həm cinayət işlədiyi üçün 6 il həbs olunacaq.
    burda hər ikisi üçün ən optimal variant inkar etmıkdir çünki 1 il çox bir müddət deyil. sadəcə ayrı ayrı otaqlarda olduqları üçün vəziyyətin necə işləyəcəyini bilmirlər. çünki dostu sözünə sadiq çıxmıyıb cinayəti qəbul da edə bilər.
    bu dilemma bir çox iqtisadi və siyasi davranışları analiz etməkçün istifadə olunur.
    ekşi sözlükdə haqqında günlük həyatdan alınmış çox gözəl bir misal var



    --sitat--


    merkezi ısıtma var şimdi bizim apartmanda. tek sayaç, toplam kullanım metrekareye göre daire sayısına bölünüp fatura ediliyor herkese. ben düşünüyorum, lan nasılsa bu diğer dairelerdeki ibneler (canım komşularım) merkezi ısıtma diye 7/24 tüm petekleri açıp evde don atlet gezecekler, o zaman ben niye mesela gündüz vakti yatak odasındaki petekleri kapatarak tasarruf etmeye uğraşıcam, aç her yeri, gez donla.
    herkes de aynı düşünceyle evi hamam yapana kadar ısıtacak. böylece hepimiz hem hayvanlar gibi fatura ödeyip hem de gereğinden fazla ısınıcaz.
    halbuki toplaşsak şöyle, güzel kardeşlerim herkes efendi gibi kullansa diye karar alsak? bu sefer de herkes kıllanacak 'lan acaba bi enayi ben miyim de kapatıyorum, olmaz bu iş böyle' diyecek, gene açacak petekleri.


    --sitat--
    2. zampalitə sukalanmış iki (döyülən və döyən) əsgərin üzərində əla tətbiq edilə biləcək nəzəriyyə


sən də yaz!