bell test experiment


facebook twitter əjdaha lazımdı   googllalink

    1. kvant fizikasının ən maraqlı faktlardan biri kvant dolaşıqlığı prinsipidir. bu prinsip, müəyyən şərtlərdə, ətrafda fiziki olaraq bir-birindən müstəqil iki hissəciyin qəribə bir şəkildə bir-biriylə ünsiyyət qurduğunu ortaya qoyur. niels bohr və albert einstein arasındakı məşhur müzakirələrə səbəb olan bu davranış einstein tərəfindən "müəyyən məsafədə qəribə, ruh davranış" olaraq tərif olunmuşdur. əlavə olaraq john stewart bell bu uzaq məsafəli davranışın həqiqətən var olduğunu ortaya qoymaq üçün qəribə bir yol təklif etmişdir.

    kvant dolaşıqlığı ilə bir-birinə bağlı a və b adında iki zərrəciyimiz olsun, eyni zamanda a və b'nin xüsusiyyətləri bir-birinə bağlı olsun. bu zərciklərdən a'nın spini 1/2 dirsə b'ninki - 1/2 olmalıdır ya da bunun tərsi a'nın spini - 1/2 dirsə b'nin 1/2 olmalıdır.

    klassik fizikanı bir kənara qoysaq kvant dünyasında biz ölçənə qədər bu zərrəciklərin mümkün vəziyyətləri (1/2 və -1/2) süperpozisiyasındadır. yəni a və b'nin spini həm 1/2 həm -1/2-dir. (bax: epr paradox)

    eyni zamanda, kvant dünyasında a'nın spin dəyərini ölçdüyümüz vaxt b'nin spin dəyərini ölçməyə ehtiyac olmadan bilə bilərik. yəni a 1/2 dirsə b -1/2 olacaq. bell teoreminin əsas mövzusu, a'nın ölçü nəticəsinin b'ə necə ani vəziyyətdə ötürülməsidir. bell teoremi bu problemi həll edir. bayaqki nümunəyə qayıdaq. a zərrəciyinin spinini ölçək. nəticədə əlimizə iki növ nəticə keçməkdədir. yəni b'nin spini a'nın tərsi olmalıdır. amma b superpozisiya vəziyyətində necə olur ki, a'nın aldığı dəyərdən xəbərdar olur? bir-birindən uzaq məsafədə olmalarına baxmayaraq hər hansı yolla ölçdüyümüz vaxt ani olaraq a zərrəciyindən b zərrəciyinə bir mesaj göndərilir. bell teoremi yaxud da bell bərabərsizlikləri a və b'nin spinlərinin şans əsəri əlaqəli olması haqqında klassik ehtimal faizlərini analiz edir. təcrübələr çoxluq şəklində bu bərabərsizliklərin pozulduğunu ortaya qoymuşdur. bu nəticəyə ən çox edilən şərh a və b arasındakı əlaqənin anlıq olduğudur. yəni işıq sürətindən daha yüksək bir sürət ilə. bu qəribə vəziyyət yalnız dolaşıq olan iki zərrəciyin xüsusiyyətiylə əlaqədardır. a'nın ölçülməsi nəticəsində yuxarıdakı yolla uzaq məsafədə b'ə başqa növ məlumat köçürülməsi mümkün deyil. əlavə olaraq b'nin müşahidəsi bizə a'nın ölçüldüyünü qəti olaraq göstərmədiyi üçün bəzi fiziklərin fikrinə görə bu təcrübələr işıq sürətindən daha sürətli bir əlaqə olduğunu qəti olaraq ortaya qoymur.


sən də yaz!