əbdülrəhim bəy haqverdiyev



əjdaha lazımdı   izlə   lələ   mən   googllalink

    1. Etiraf edirəm, mən Cəlil Məmmədquluzadəni fərli oxumamışam. Amma bilmirəm niyə, Haqverdiyevə qarşı bir ayrı simpatiyam var. Adının daha az çəkilməyi məni pis edir. Mən Haqverdiyevi ilk dəfə ədəbiyyat kitabındakı "xortdanın cəhənnəm məktubları" əsərindən olan bir parça ilə tanımışdım. Az səhifə də olsa, marağımı çəkmişdi. Sonra təsadüfə bax ki, kəndimizə gedəndə atamgilin uşaqlığından qalan köhnə kitabların arasında həmin əsəri tapdım. Ondan sonra da ədəbiyyat müəlliməmiz tətil üçün oxumağa kitablar tapşırdı. içində haqverdiyevin də kitabları vardı: "ac həriflər" və "marallarım". Marallarımı başda sevməmişdim. Daha doğrusu stili qavramamışdım. Amma sonra sevdim. Adamın sivri mizacı var. Mənə görə, azərbaycanca yazılan əsərlər bir gün başqa dilə tərcümə ediləcək olsa, o tərcümə ediləcək kitablar arasında mütləq haqverdiyevinkilər də olmalıdır.
    Keçək haqverdiyevin özü barədə məlumatlara. Bəy şuşalıdır. 1870-ci ildə Şuşada anadan olub. Klassik Azərbaycan ədəbiyatının korifeylərindəndir. Eyni zamanda "Molla Nəsirəddin" jurnalının baş redaktoru, Teatr şurasının təsisçisi və birinci rəhbəridir. Dirijorluq fəaliyyəti də olub. Dram, komediya, faciə janrında əsərlər yazıb. Əsərlərinin dili azərbaycancadır. Əslində əsərlərinin sadəcə adları da olsa, bir çoxumuza tanışdır. "Yeyərsən qaz ətini, görərsən ləzzətini", "Pəri cadu", "şeyx şaban" da bu qəbildəndir. Əminəm ki, bir çoxunuz 1 dəfə də olsa, "ac həriflər" tvdə yayınlananda baxmısınız. "Zəəərbəlii, ay zərbəli" bağıran, acıqlananda Zərbəlini basıb döyən yeməkxanaçı Həsən dayını xatırlayırsınız, yəqin ki. Əbdülrəhim bəy əsər yazmaqla yanaşı xarici əsərləri azərbaycancaya tərcümə də etmişdir. Gürcüstan milli şurasında etdiyi çıxışa baxanda isə tarixin necə təkrarlandığını gördüm, açığı içim ağrıdı. Bəy 1933-cü ildə bakıda vəfat edib, qəbri halhazırda fəxri xiyabandadır.


sən də yaz!