turritopsis nutricula



facebook twitter əjdaha lazımdı   izlə   lələ   mən   googllalink

    1. dünya okeanının tropik bölgələrində yayılmış bir meduza növü. həyata digər meduza növlərində olduğu kimi ana meduzanın qarnında başlayır, sonradan azadlığa çıxaraq bacı və qardaşları* ilə birlikdə polip koloniyası əmələ gətirir. burada cinsi yetkinliyə çatdıqdan sonra sərbəst meduza olaraq həyatlarına davam eliyirlər və özləri yeni balalar doğmağa hazırlaşırlar. bu yetimin həyatının sonrakı mərhələsi digər qohumlarından çox ciddi fərqlənir. belə ki, turritopsis nutricula faktiki olaraq bioloji ölümsüzdür. yəni onu nəsə yeməsə, ac qalmasa və xəstəlik keçirməsə əbədi olaraq yaşayır. burda biraz yavaşlamağı özümə borc bilirəm çünki, o qədər də fantastik bir şey yox imiş. normal meduzalar xırda balalar doğduqdan sonra ölür. amma bunda ölüm baş vermir, ən azından bizim bildiyimiz mənada. bunun çətirinin hüceyrələri yeni poliplərin bədən hüceyrələrinə çevrilir və beləliklə köhnə canlı ilə tamamilə eyni genlərə sahib olan yeni polip koloniyası əmələ gəlir. bunu ilk oxuyanda "amk bunda nə var ki, ağaclar da vegetativ yolla çoxala bilir" demişdim. amma burda alimləri heyrətləndirən başqa şeylər var. birincisi çoxhüceyrəli heyvanlar arasında birinci dəfədi ki, belə bir şey müşahidə olunur. məncə ölümün nə olduğu haqqında bir daha düşünmək lazım gəlir. ikincisi də ki, cinsi cəhətdən tam yetişkin bir canlıdan cinsi yetkinliyə çatmamış canlılar əmələ gəlir. hüceyrələr cavanlaşır. işin püf nöqtəsi buradı. hüceyrənin dnt`sində böyük bir gen grupu ani olaraq "söndürülür" və yeni bir qrup aktivləşdirilir. bu məsələ alimləri "ölümsüz" canlının üstündə araşdırma aparmağa həvəsləndirir. hüceyrələri cavanlaşdırmağın yolunu tapacaqlarına ümid edirlər.
    2. yer kürəsində mövcud olan yeganə ölməz məxluq. bu götvərən meduzalarda köhnə hüceyrələri təzələmək xüsusiyyəti var. cütləşəndən sonra bu gijdıllağlar uşaqlıqlarına qayıdırlar və bu proses sonsuz sayda davam edə bilər.adı gedən meduzanın vətəni sakit okean olsa da, hazırda bütün dünyaya yayılıb.bu üzsüz meduzalar təbii ölümlə ölmürlər, həm də sürətlə çoxalırlar.hal-hazırda çin xalqı ilə dirəşirlər