john locke

ümumiyyətlə, liberalizmin atası olan filosof. o, təbii hüquqları üç kateqoriyaya bölür: 1. insanın şəxsi azadlığı hüququ - fərdin öz bədəni üzərində mülkiyyət hüququ; 2. insanın şəxsi mülkiyyət hüququ - onun əməyi ilə mülkiyyətin kombinasiyası; 3. yuxarıdakı iki hüququ pozan şəxsləri cəzalandırma hüququ. bu hüquqlar içində əsas məsələ locke-un mülkiyyət hüququ nəzəriyyəsidir. locke deyir ki, mülkiyyət insanın təbii hüququdur və şəxs istəmədiyi müddətcə dövlət ona qətiyyən müdaxilə edə bilməz. həmçinin, dövlətin varolma səbəbi fərdlərin/cəmiyyətin təbii hüquqlarının icrasının maneəsiz təmin edilməsi olmalıdır. qısası, dövlət fərdi onun iradəsinə zidd olaraq üstələyə bilməz və əgər fərdin fundamental təbii hüquqlarından biri dövlət tərəfindən pozularsa, həmin fərdin, hətta, dövləti belə cəzalandırmağa hüququ vardır. Second Treatise on Civil Government