iki metr o tərəfdə doğulsaydıq indi gürcüydük bla bəxtimizi, adı georgia, ümum dünyaya daha tanış-yaxın, bayrağı tanış. yoxsa hər where ar yu from da ajabaja bajabaja deməkdən adamın dilinə yara çıxır. pis başa düşməyək, məncə azerbaijan adı da əslində unikaldır, polşada küçədə bir dəfə tanışdığım polyak bi qaqaş azerbaijan sözünü klon düzəltdirib boynundan asmışdı ki "it sounds cool ma man" lol ama nəm qarğaya üçüz il bizə türmə qazamat
fenomenologiyanın başlanğıcı hesab edilə biləcək addım. Anlamı içində olduğumuz dünyanın, varlıqların obyektiv reallığına olan inancımızı sorğulamaq, bu inancı dayandırmaqdır. Fenomenologiya disciplininin qurucusu olan Husserlin üzərinə düşündüyü qavramdır və onun natural attitude adlandırdığı düşüncə strukturundan çıxmağa yarayan bir baxış bucağıdır.
Gündəlik həyatda ətrafda olan cisimlərin, obyektlərin, insanların - bir sözlə, dünyanın varlığını, onun obyektiv şəkildə real olduğunu sorğu-sualsız qəbul edirik. Bu Husserlin natural attitude adlandırdığı baxış tərzidir. Hətta Husserlə görə ,elm insanları belə araşdırma və eksperiment apararkən natural attitude içərisində bunu edirlər. Yəni elm də natural attitude daxilində işləyir. Misal üçün, fiziklər hər hansı təbii fenomeni analiz edərkən onun həqiqətən var olub-olmadığı haqda düşünmədən işləyərlər. Elm insanları da dünyanın obyektiv şəkildə real olduğunu varsayaraq elmi araşdırmalar apararlar, Husserlə görə. Fəlsəfə etmək üçünsə, natural attitude-u aşmaq lazımdır, Husserl deyir. Bunun yolu isə transcendental epoché və ya sadəcə epoché-dən keçir.
31 oktyabr 1973-cü ildə üç irland irlandiya respublikası (ira) könüllüsü mountjoy həbsxanasının məşq meydanına enən bir helikopterlə qaçdı. bu hadisə bütün dünyada xəbər oldu və o dövrdə fine gael partiyasının liam cosgrave rəhbərliyindəki koalisiya hökumətinə böyük utanma gətirdi, fianna fáil isə onu sərt tənqid etdi.
qaçanların tutulması üçün irland müdafiə qüvvələri və garda síochána 20 minlik bir axtarış qüvvəsi topladı; seamus twomey 1977-ci ilin dekabrında yenidən tutuldu.
ray bradbury-nin 1953-cü ildə yazdığı məşhur əsəri. əsər gələcəkdəki amerikan cəmiyyətini təsvir. bu elə bir cəmiyyətdir ki, orda kitab oxumaq və ya saxlamaq illegaldır və "yanğınsöndürənlər" harda kitab tapsalar yandırırlar. qeyd edim ki, ingilis dilində fireman sözü işlənir, bizdə yanğınsöndürən-dir adı. əsərdə fireman söndürmək əvəzinə yandırmaqla məşğul olduqlarına görə azərbaycan dilindəki yanğınsöndürən sözü uyğun gəlmir. əsərin adı isə kağızın yanma temperaturudur. 451 farengeyt dərəcədə kağız öz-özünə alışır. autoignition temperature deyilir buna.
əsərin əsas qəhrəmanı guy montag fireman-dir və işi kitabları yandırmaqdır. lakin baş vermiş bir hadisə nəticəsində bəzi şübhələrə qapılır, sonra əlinə bir kitab keçir, onu oxuyur və görür kitablar əslində insanlar üçün çox faydalı ola bilər. amma qanunlar onları oxumağa icazə vermir. və əsər montag-ın buna etirazı ilə davam edir.
əsər 1953-cü ilə nəzərən gələcəkdən bəhs edir və öz dövrünün çox irəlisində bir əsərdir. kitabda bizim indiki dövrün vəziyyəti müəyyən mənada göstərilmişdir. təsadüfi deyildir ki, 1993-cü ildə bradbury 40 il əvvəl yazdığı əsərinə əlavə etdiyi ön sözdə bir vaxtlar kitabında gələcəkdə olacaqlardan qorxaraq yazdıqlarının artıq reallığa çevrildiyini görərək bu cümlələri işlətmişdir: "əgər dünya kitab oxumayanlarla, öyrənməyənlərlə, biliksizlərlə dolmağa başlasa, kitabları yandırmaq məcburiyyətində qalmazsınız deyilmi?"
əsərdə kitab oxumağın qadağan olunmasının səbəbi insanları düşünməməyə məcbur etmək, özlərini ignorance is bliss düşüncəsi ilə rahat və xoşbəxt hiss etməyə məcbur etmək, beləliklə rahat şəkildə idarə etməyə nail olmaqdır. hətta əsərin bir yerində belə bir cümlə var: "Qız? O, bir saatlı bomba kimidir. Məktəb qeydlərindən öyrəndiyim qədərilə ailəsi onun şüuraltını bəsləyirdi. O, bir şeyin necə əmələ gəldiyini deyil, niyə əmələ gəldiyini öyrənmək istəyirdi. Bu problem yarada bilər." ona görə də kitabları insanların əlindən zorla almağa çalışırlar. bradbury də 1993-cü ildə etdiyi əlavəsində deyir ki, heç zora ehtiyac yoxdu ki, camaat onsuz da oxumur da. kitabları yandırmağa ehtiyac yoxdu, onsuz da onlara heç kim fikir vermir.
1953-cü ildə isə kitabında bradbury insanların beynini yumaq üçün baxın nələr yazır: "onlar üçün yarışmalar təşkil et, orda ən populyar mahnıların sözlərini, dövlətlərin paytaxtlarını, ya da keçən il iowa-da nə qədər qarğıdalı yetişdirildiyini taparaq qalib gəlsinlər. onları əzbər biliklərlə doldur, elə zibil kimi faktlarla basdır ki, özlərini bildikləri ilə çox "ağıllı" hiss etsinlər. sonra onlar elə biləcəklər ki, onlar düşünə bilirlər, hərəkətsiz dayanıb hərəkət etdiklərini sanacaqlar və xoşbəxt olacaqlar, çünki belə faktlar dəyişməz." bu sözləri montag-a onun bossu kapitan beatty gördükləri işin vacibliyini və səbəbini izah edərkən deyir. bradbury 1953-cü ildə başverənləri müşahidə edərək gələcəkdə cəmiyyəti belə bir problemin gözlədiyini görmüş və bu əsəri yaratmışdır. 1993-cü ildə əsərə əlavə elədiyi ön sözdə isə özü özünə düşündüklərinin artıq reallıq olduğunu deyir.
Qazelin arxa hissəsi açıqdır və taxta üzərində bir az da qan görürsünüz. Kimsə yük daşıyarkın əlini kəsib deyə düşünürsünüz. Amma bir neçə fısla saçdığınız bu maddə qanın sadəcə bir yerdə olmadığını, divarlara saçılan ləkələr bu qazelin içində əməlli başlı cinayət olduğunu deyir.
Bu luminoldur. Luminal deyib çaşdırmayın. O marilyn monroe'nun ölümünə səbəb olan sakitləşdiricidir. (baxma: ketofen və ketotifeni səhv salıb imtahanda yatmaq)
Yeap, luminol.
Tibbi ekspertiza və cinayət yerini araşdıran şəxslər tərəfindən Silinmiş qan izlərini mavi rəngə boyayaraq açığa çıxaran kimyəvi maddə (c8h7n3o2)
Bu necə baş verir? (Fərqli maddələrlə əvəzlənə bilər, əsas gedişatı deyecəm.)
Tərkibində olan hidrogen peroksid(h202) h2o və atomar oksigenə ayrılır. Kimya kursundan bilməliyik ki atomar oksigen çox aktivdir. Və qanın tərkibindəki dəmir oksidləşdiricidir, katalizatordur ( reaksiyanı sürətləndirir). İşıqlanmaya kömək edən enerji əldə olunar. Bu oksidləşmədən sonra luminoldakı azot atomlarının elektronları " qaqa fırrane fırran" deyib yüksək enerji səviyyəsinə keçirlər və o da atomar oksigenlə reaksiyaya girər və onlar da işıq yayarlar (mavi rəngdə)
N2+O2-->NO (ildırım çaxarkənki reaksiya) Bu işıq qaranlıq yerdə ya da mor ışıkta görülə bilər.
Reaksiyaya lazım olan qanın tərkibindəki dəmir katalizatoru lazım olan luminolun miqdarından qatbaqat azdır. Ona görə bir yerdə çox az miqdar qan (az miqdar dəmir deməkdir bu) olsa belə orada qan olduğu təyin edilə bilər.
Qanın üzərinə qida boyası tökülsə də luminol qanı göstərir. Qida boyası artdıqca daha az göstərir.
Deyə bilərsiniz ki, qan quruyar siləndə orada döşəmənin məsamələri arasında qala bilər. Qan maye halda olsa onu tez təmizləmək olar.
Hər iki halda məsamələrə qan və onun tərkibindəki dəmir dolacaq. Və yenə ortaya çıxacaq. Hətta həmin o qanlı paltarı ximçistkaya versəniz ya da sirkə ilə özünüz yox etsəniz luminol "gələ" deyib onu daha da parlaq göstərəcək.
Və daha az parıldayan yerə bir qulaq çöpünü ( hər nədirsə) ora sürtüb maye tökərək onu araşdırırlar. Dna qismən korlanmış olsa belə database lərində olan n lərlə insanın birinə uyğunlaşacaq və ölən şəxs tapılacaq.
Bir digər sual, cinayətkarlar alıb atar evlərinə deyirsinizsə əvvəla bu 25 mg-ı 1300 manata satılan bir maddədir, zəmzəm deyil bir yerdən tökülsün sjdjh hazırlanışı da əziyyətlidir. Guya varınızmışca deyəcəm əgər səth çox kələ kötür deyilsə yuxarıdan pısqırdın. Əks halda maddə ilə birgə axar.
1942 də tapılan bu maddə ilə qan izləri aşkarlanır və o izlərin saçılmasına əsasən cinayətkarın cinayəti hansı vəziyyətdə (yaxından, uzaqdan, arxadan, öndən), necə edərək (silahla (hansı silahla), çəkiclə, damarı kəsilərək və s), meyitin daşınıb daşınmadığını ya da günahkarın o qanla olan təmasından sonra hara getdiyini
müəyyənləşdirməyə kömək edir. Təşəkkürlər, luminol)
Hazırlanışını bilmək istəyən həvəskarlara:
Potassium ferrisianid dediyi azərbaycanca qırmızı qan duzudur. Onun içində dəmir var deyə qan əvəzi təcrübə olaraq o götürülüb.
Şəklin Aşağısında Luminolunuz var və indi təcrübə olaraq necə istifadə edəcəyinizi yazıb. Ərinməyib təcrübəni paylaşıram. (Facebook hamıya əlçatan deyil deyə)
Və sonda o mavi rəng..
Sözlükdə az çox onsuzda məni tanıyırlar ona görədə burda rahat bölüşə bilirəm içimdəkiləri. Həyatda ən böyük peşmançılığım dəyəri 5 qəpik etməyən birinə görə uzun müddətimi itirib onun ölkəsinə getməyim oldu. Çoxuna bu zarafat kimi gələ bilər amma əminliklə deyə bilərəm ki belə mental olaraq ağır travma aldıqdan sonra insan əvvəlki kimi ola bilmir. Əsasəndə gecələr yuxuda falan yaşadığım xatirələr flashback kimi gözümün önünə gəlir və diksinib oyanıram. Həyatda öyrəndiyim ən böyük dərs odurki kiməsə böyük yaxşılıq edin və onun həyatını bərpa edib axarına saldıqdan sonra o insan sizə ən qısa zamanda böyük nankorluq edib yarı yolda qoyacaq, ona görədə heç kimin həyatını düzəltməyə və ya onu dəyişdirməyə çalışmayın. Bəzi peşmançılıqlar və qəlbimizdəki yaralar o qədər böyükdürki illər keçsə belə unudula bilmir, yalnızca biz ruhumuzdakı, qəlbimizdəki bu yara ilə yaşamağa məcbur qalırıq, çünki zaman heç nəyi sağaltmır yalnızca sakitləşməyə məcbur edir.
elliot dalğaları, riyazi təhlil və texniki analiz sahəsində istifadə olunan, riyadəvi bazarların qiymət hərəkətlərini izah edən bir nəzəriyyədir. r. a. elliot tərəfindən 1930-cu illərdə irəli sürülmüş və beş dalğa strukturu (impuls) və üç dalğa strukturu (korektsiya) kimi təkrarlanan naxışları təsvir edir. bu model, bazar iştirakçılarının psixoloji davranışlarını və toplu qərarlarını əks etdirərək, qiymət dəyişikliklərinin təbii ritmlərini proqnozlaşdırmağa çalışır. elliott dalğaları, ticarətçilər və analitiklər arasında populyar olsa da, subyektiv interpretasiyalar və alternativ metodlarla mübahisəli qalır.
adex — müxtəlif sahələrdə istifadə olunan qlobal brend və ya termin olaraq tanınır. texnologiya sektorunda adex, süni intellekt əsaslı analiz platformasıdır və böyük verilənlərin emalı, proqnozlaşdırma və vizuallaşdırma üçün alətlər təklif edir. eyni zamanda adex, maliyyə xidmətlərində risk idarəetmə sistemləri və investorlar üçün portfel optimallaşdırma həlləri təqdim edən şirkət adıdır. adex termini həmçinin bəzi akademik məqalələrdə 'advanced exchange' söz birləşməsinin qısaldılmış forması kimi işlənir.