qulyabani

Mənşəyi tam olaraq bilinməyən mifoloji varlıq. Bir çox xalqın mifologiyasında (yunan, fars, türk, ərəb və s.) fərqli adlarla təsvir edilir. Türk mifologiyasında qulyabanı, quleybanı, alarvadı, alqarısı kimi adlandırılan bu varlıq böyük ölçülü, insanabənzər, pis iy verən, ayaqları tərs bir canlı kimi təsvir edilir. Deyilənlərə görə qulyabani gündüz qəbirlərdə gizlənir, gecələri xortlayıb çıxırmış. Gecə vaxtı səhra və meşələrdə gəzər, insanları qorxudarmış. Qulyabani yeni basdırılmış cəsədləri qəbirdən çıxarıb yeyərmiş. Bəzi mənbələrdə qulyabaninin rastlaşdığı insanlarla güləşdiyi, uduzarsa qaçaraq uzaqlaşdığı, qalib gələrsə güləşdiyi insana ölümcül xəstəlik yoluxdurduğu deyilir. Həmçinin bu varlıq gecələr çöllərdə səfərdə olan insanları izləyər, onlar yorulub yatdıqda yaxınlaşaraq qanlarını içərmiş. Azərbaycanda da qulyabanilərin çox yaxşı at sürdüyünə inanılırmış. Əgər qulyabani tutularsa və yaxasına sancaq vurularsa insanın quluna çevrilirmiş.