apoptoz

apoptozis və ya apoptoz, (yunanca: apoptosis yeni "ayrılaraq düşmek", apo="-den/-dan" ve ptosis="düşmek") programlanmış hüceyrə ölümünün əsas növlərindən biridir. bu növ orqanizmdə ehtiyac olmayan və ya anormallaşmış hüceyrələrin atılmasının normal yoludur. nekrozdan fərqli olaraq apoptozda hüceyrə müəyyən molekulyar proseslerin ardıcıllığı sonunda ölür və eyni zamanda organizmin həyat döngüsü üçün gərəkli və yararlıdır. məsələn, inkişafda olan bir rüşeymdə insan barmaqlarının fərqliləşməsi üçün barmaqlar arasındakı hüceyrələrin apoptoz başlatması gərəklidir ki barmaqlar bir-birindən ayrılabilsin. həmçinin, qurbağanın inkişaf prosesində qurbağa sürfəsinin (çömçəquyruq) quyruğunun yox olması prosesi de apoptoz vasitəsi ilə olur. apoptoz olan hüceyrə kiçilərək ölür. apoptoz signalı alan bir hüceyrənin kromatini və stoplazması qatılaşmağa başlayır, hüceyrə kiçilməyə başlayır. sonra hüceyrə apoptotik hisseciklər olaraq adlandırılan daha kiçik parçalara bölünür. apoptotik hissəciklər; səthlərində yeni signal vericilər meydana gətirir və bu signalın implusu ilə yaxınlarındaki hüceyrə tərfindən fagosit edilərək məhv edilir. avtoliz