şeyx şamil

1817-1864-cü illər ərzində ruslara qarşı dağlı xalqlarının (ləzgi, avar, çeçen, çərkəz, lak, qumık) cihad dönəminin ən unudulmaz siması. qazi məhəmməd və həmzət bəy'dən sonra bu cihada liderlik etmiş 3-cü imam. 1835-1859-cü illərdəki mübarizənin başçısı olmuş ən böyük mücahid. 1839-cu ildə axulqo təpəsində baş vermiş döyüşdə 15 000 minlik rus ordusuna qarşı 3 000 min müridlə təxminən 80 gün müddətinə dirənmiş böyük şəxsiyyət. baysanqur, daniel, sado, məhəmməd əmin kimi rus ordu hissələrinə güclü zərbələr endirmiş naibləri olmuşdur. 1859-cu ildə 70 000 minlik rus ordusuna qarşı bir neçə yüz döyüşçüsü qalana qədər vuruşmuş, sonradan təslim olmuşdur. imam şamildən sonrakı mübarizəni isə lak millətindən olan naibi məhəmməd əmin davam etdirmişdir. həcc ziyarətindən sonra, 1871-ci ildə 74 yaşında olarkən mədinə şəhərində vəfat etmişdir.