noumen

şotland əsilli almaniyalı filosof immanel kant "özündə şeylər"i noumen adlandırır. nədir "özündə şeylər"? kant deyirdiki, bizim idrakımızdan kənarda mövcud olan şeylərdir. onlar duyğu və təfakkürümüzün hüdudlarından kənarda mövcuddurlar. "özündə şeylər" birinci gəlir, şüurumuz isə ikinci. özündə şeylər dərkolunmazdır, və o biri dünyaya aiddir. transendentdir. yalnız bizə məlum olduqdan ,dərk edildikdən sonra təzahürə, fenomenə çevrilir."özündə şeylər"in (noumen) ən yaxşı izahını verən karl marks qızılı misal çəkərək deyir : qızıl kəşf olunmamışdan öncə noumen idi .heç bir xassə və xüsusiyyəti bizə bəlli deyildi. lakin kəşf olundu və təzahürə çevrildi. amma burda bir məqam da var. qızıl tam olaraq fenomenə çevrilə bilmədi. nə qədər araşdırılsa belə, "özündə şey"liyini hələ də saxlayır. həmçinin nitşe də bu məsələyə toxunmuş, qeyd etmişdir ki, allah "özündə şey"dir.