sözaltı news Azerbaijan
Azerbaijan
EN AZ
Kitab rəfindən rəqəmsal dünyaya: müasir kitabxana necə olmalıdır? - RƏY

Kitab rəfindən rəqəmsal dünyaya: müasir kitabxana necə olmalıdır? - RƏY

report.az 14.08.2026 07:41 5 baxış
Texnologiyanın sürətli inkişafı, informasiya resurslarının çoxalması və biliyə çıxış imkanlarının genişlənməsi kitabxanaların qarşısında yeni vəzifələr qoyur.

Texnologiyanın sürətli inkişafı, informasiya resurslarının çoxalması və biliyə çıxış imkanlarının genişlənməsi kitabxanaların qarşısında yeni vəzifələr qoyur. Bu fikirləri "Report"a açıqlamasında F.Köçərli adına Respublika Uşaq Kitabxanasının baş kitabxanaçısı Lamiyə Əliyeva deyib. Mütəxəssis qeyd edib ki, kitabxana haqqında düşünəndə hələ də təsəvvürdə sakit zal, bir-birinin ardınca düzülmüş kitab rəfləri və kitab axtaran oxucular canlanır: "Kitabxanaçı isə əsasən oxucunun sorğusuna uyğun kitabı taparaq ona təqdim edən şəxs kimi düşünülür.

Bu təsəvvür Azərbaycan kitabxana mühitində hələ də kifayət qədər geniş yayılıb və müəyyən mənada kitabxananın ənənəvi fəaliyyətini əks etdirir. Artıq kitabxananın fəaliyyətini yalnız kitab fondu, oxu zalı və kitab verilişi ilə məhdudlaşdırmaq mümkün deyil. L.Əliyeva müasir kitabxananın, ilk növbədə, oxucunun informasiya tələbatını nəzərə alan yer olduğuna diqqət çəkib: "Burada ənənəvi kitab öz əhəmiyyətini itirmir, əksinə, elektron resurslarla paralel şəkildə fəaliyyət göstərir.

Kağız kitab və elektron kitab bir-birinə rəqib deyil. Onlar müasir kitabxananın müxtəlif informasiya imkanlarını tamamlayan iki mühüm vasitədir. Müasir kitabxana eyni zamanda informasiya, ünsiyyət, təhsil, mədəniyyət və intellektual fəaliyyət məkanıdır.

Oxucu kitabxanadan yalnız kitab əldə etmək üçün deyil, informasiya axtarışı, elmi resurslara çıxış, elektron xidmətlərdən istifadə, mütaliə, tədqiqat, təhsil və müxtəlif mədəni-intellektual fəaliyyətlərdə iştirak məqsədilə yararlana bilər. Bu baxımdan kitabxananın müasirliyi yalnız texniki imkanlarının səviyyəsi ilə deyil, istifadəçiyə yaratdığı imkanların genişliyi ilə müəyyən edilir. Məsələn, kitabxanada ən son texnologiyaların mövcudluğu hələ onun tam mənada müasir olduğunu göstərmir.

Əgər oxucu həmin texnologiyalardan necə istifadə edəcəyini bilmirsə və kitabxana əməkdaşı ona bu istiqamətdə yardım göstərə bilmirsə, texniki imkan özlüyündə gözlənilən nəticəni verməyə bilər. Deməli, müasir kitabxananın əsas prinsiplərindən biri texnologiya ilə insan amilinin vəhdətidir". O bildirib ki, rəqəmsallaşma kitabxananın sonu demək deyil.

"Bəzən rəqəmsal texnologiyaların sürətli inkişafı ənənəvi kitabxananın əhəmiyyətinin tədricən azalacağı barədə təsəvvür yaradır. Əgər müasir insan internet vasitəsilə saniyələr ərzində istənilən məlumata çıxış əldə edə bilirsə, bu halda kitabxananın rolu nədən ibarətdir? Əslində isə məsələ informasiyanın mövcudluğunda deyil, doğru informasiyanın seçilməsindədir.

Extract — continue reading at the source.

Read full story