1980-ci illərdə Hindistan Meşə Təsərrüfatı Xidməti ölümcül bir problemlə üz-üzə qalmışdı. Təbiəti mühafizə zonasında yaşayan Benqal pələngləri balıqçıları, bal toplayanları və odun doğrayanları izləyir, onlara arxadan hücum edərək öldürürdülər. Həşəratların yırtıcıları uzaqlaşdırmaq üçün təkamül yolu ilə qazandıqları süni göz ləkələrindən ilhamlanan bir tələbə mümkün bir həll yolu tapdı: başın arxasına taxılan rezin maska.
Pələnglərin yalnız arxadan hücum etdiyini nəzərə alsaq, onları izləyən bir cüt gözün onları çəkindirə biləcəyi düşünülürdü. Beləliklə, meşə təsərrüfatı xidməti minlərlə ucuz rezin maska payladı. Təəccüblü olsa da, bu hiylə (heç olmasa bir müddət) işə yaradı. İndi yeni bir araşdırmaya görə, eyni prinsip dəniz quşlarının balıqçı torlarına dolaşmasının qarşısını almağa kömək edə bilər.
Hər il 95 000 dalğıc dəniz quşu Avropa sahillərindəki torlara ilişir. Bu torlar suda şaquli şəkildə dayanır və balıqları qəlsəmələrindən tutur ki, bu da ac auks quşları (qaraayaqlar və qayıqdimdiklər) üçün çox cəlbedici olur və onlar tez-tez torlara dolaşaraq boğulurlar. Bu dolayı zərər evfemistik olaraq "əlavə ov" adlandırılır və balıqçılıq təsərrüfatları tor gözlərinin ölçüsünü kiçiltdikdə qış aylarında quşlar üçün vəziyyət daha da pisləşir.
Ekseter Universitetindən bir qrup britaniyalı ekoloq əlavə ovun qarşısını almaq üçün iki fərqli yanaşmanı araşdırdı. Birincisi, fermerlərə quşların məhsullarını yeməsinin qarşısını almaq üçün satılan "scarybird kite" (qorxuducu çərpələng) idi. Komanda həmçinin özlərinin (tamamilə aşağı texnologiyalı) çəkindirici vasitəsini – şamandıraya bərkidilmiş bir cüt nəhəng cizgi filmi gözündən ibarət üzən müqəvva hazırladı.
Onlar bu cütü iki il ərzində Kornuollu əhatə edən dənizlərdə sınaqdan keçirdilər. Onlar çərpələngin bir çox üstünlükləri olduğunu aşkar etdilər. Çərpələngin uçurulduğu yerlərdə əlavə ov kəskin şəkildə azaldı, lakin yalnız onun trayektoriyasının bilavasitə ətrafındakı ərazilərdə (təxminən 100 fut). Digər tərəfdən, "looming eye buoy" (onların adlandırdığı kimi "nəzər salan göz şamandırası") daha geniş əhatə dairəsinə malik idi ki, bu da torlara düşən quşların ümumi sayının daha çox azalması ilə nəticələndi.
Ekseter Universitetindən tədqiqatın müəllifi Tom Horton verdiyi açıqlamada bildirib: "Bu araşdırma sadə, praktik çəkindirici vasitələrin tor balıqçılığında dəniz quşlarının əlavə ovunu əhəmiyyətli dərəcədə azalda biləcəyinə dair bu günə qədərki ən güclü sübutlardan bəzilərini təqdim edir. Əlavə ov riskinin ən yüksək olduğu vaxtı və yeri müəyyən etməklə, biz indi həssas dəniz quşu populyasiyaları üçün ən böyük mühafizə faydasını verə biləcək və davamlı balıqçılıq təcrübələrini təşviq edəcək yumşaldıcı tədbirləri hədəf almaq üçün aydın bir fürsətə sahibik."
Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.
