Azərbaycanın İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili (Ombudsman) Səbinə Əliyeva bildirib ki, münaqişələr nəticəsində itkin düşmüş insanların taleyinin müəyyən edilməsi və onların ailələrinin həqiqəti bilmək hüququnun təmin edilməsi beynəlxalq humanitar əməkdaşlığın gücləndirilməsini tələb edir. Aliyeva made the remarks in a statement marking Aug. 30, the International Day of the Victims of Enforced Disappearances. Bəyanatda deyilir ki, Birləşmiş Millətlər Təşkilatı zorla yoxa çıxmalarla bağlı qlobal məlumatlılığı artırmaq və itkin düşən, silahlı münaqişələr və ya hərbi əməliyyatlar zamanı həlak olan və ya saxlanılaraq gizli yerlərdə saxlanılan və ya gizli şəkildə öldürülən minlərlə insanın xatirəsini yad etmək üçün bu günü təsis edib.
Əliyeva bildirib ki, Müharibə qurbanlarının müdafiəsi haqqında 1949-cu il Cenevrə Konvensiyaları, onların Əlavə Protokolları və Bütün Şəxslərin Məcburi İtkinlərdən Müdafiəsi haqqında Beynəlxalq Konvensiya dövlətlərin itkin düşmüş şəxslərin taleyini araşdırmaq, ailələrin məlumat əldə etməsini təmin etmək və həqiqətin üzə çıxarılmasına kömək etmək öhdəliyini müəyyən edir. Onun sözlərinə görə, bu məsələ otuz ildən artıqdır ki, münaqişə ilə üzləşmiş və işğalçılıq siyasəti kimi xarakterizə etdiyi Azərbaycan üçün xüsusilə aktual olaraq qalır. Azərbaycanın Əsir və itkin düşmüş, girov götürülmüş vətəndaşlarla əlaqədar Dövlət Komissiyasından verilən məlumata görə, Birinci Qarabağ müharibəsi nəticəsində 4000-dən çox Azərbaycan vətəndaşı itkin düşmüş şəxs kimi qeydiyyata alınıb.
İkinci Qarabağ müharibəsi və lokallaşdırılmış antiterror əməliyyatından sonra dövlət orqanları işğaldan azad edilmiş ərazilərdə 32 kütləvi məzarlıq aşkar edərək sistemli axtarışlar, eksqumasiyalar, məhkəmə-tibbi ekspertizaları və şəxsiyyətin müəyyən edilməsi işləri həyata keçirib. Məlumatda bildirilir ki, 328 nəfərin şəxsiyyəti DNT və məhkəmə-tibb ekspertizaları vasitəsilə müəyyən edilib, 250 nəfərin cəsədi isə dəfn olunmaq üçün ailələrinə təhvil verilib. Azərbaycan və Ermənistan arasında silahlı münaqişələrin sona çatmasına və sülhə doğru atılan addımlara baxmayaraq, 3682 Azərbaycan vətəndaşının taleyi naməlum olaraq qalır, Əliyeva bildirib.
Əliyeva deyib ki, zamanın keçməsi prosesi çətinləşdirir, çünki maddi sübutlar itirilə və ya pisləşə bilər, şahidlərin sayı azala bilər və mövcud məlumatlar getdikcə məhdudlaşa bilər. O bildirib ki, regionda davam edən sülh gündəmini nəzərə alaraq, beynəlxalq humanitar institutlar öz mandatları çərçivəsində işləməli, münaqişənin tərəfləri olan dövlətlər isə beynəlxalq hüquq çərçivəsində öz öhdəliklərini yerinə yetirməlidirlər. Bəyanatda deyilir ki, bura kütləvi məzarlarla bağlı məlumatların paylaşılması, DNT və məhkəmə-tibbi ekspertizalar üzrə əməkdaşlığın genişləndirilməsi, itkin düşmüş şəxslərin taleyinin müəyyən edilməsi üçün səylərin gücləndirilməsi daxildir.
Əliyeva həmçinin beynəlxalq və regional hüquq müdafiə təşkilatlarını və milli insan hüquqları institutlarını məsələyə xüsusi diqqət yetirməyə və praktiki nəticələrin əldə olunmasına yönəlmiş birgə səyləri dəstəkləməyə çağırıb. Mənbə: https://www.trend.az/azerbaijan/society/4218816.html © 2026 Trend İnformasiya Agentliyi.
Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.
