Rasagilin glioblastoma hüceyrələrinin sağlamlığını oksidativ stress vasitəsilə TLR4/NF-Κb siqnalizasiyası və apoptozun modulyasiyası ilə sıxışdırır

Glioblastom (GBM) böyüklərdə ən aqressiv primar beyin tumorudır və multimoda müalicəsinə baxmayaraq, zəif proqnoz ilə əlaqəli qalır. Yeni antitumor fəaliyyətləri olan klinik təsdiq edilmiş dərmanların müəyyən edilməsi müalicə inkişafını sürətləndirmək üçün perspektivli bir strategiya kimi ortaya çıxdı. Parkinson xəstəliyinin müalicəsi üçün geniş istifadə olunan, bərpa edilə bilməyəcək monoamin oksidase- B inhibitoru olan rasagilin neyroprotektiv xüsusiyyətləri nümayiş etdirmişdir; lakin glioblastoma biologiyasına təsirləri əsasən bilinmir. Hazırda aparılan tədqiqat, rasagilinin iki insan glioblastoma hüceyrə xəttində, U87- MG və T98G-də oksidativ stres, iltihab siqnallaşdırma və apoptotik reaksiyalara təsirindən asılı təsirlərini araşdırdı. Hüceyrələr 24 saat ərzində 2, 5, 10, 20 və 40 μM rasagilinlə müalicə olunub. Hüceyrələrin həyat qabiliyyəti MTT testindən istifadə edərək qiymətləndirilib, membran bütünlüyü laktat dehidrogenaz (LDH) protein konsentrasiyası ilə qiymətləndirilib. ELISA tərəfindən oksidativ stres biomarkərləri (superoxid dismutasi, azaldılmış glutatyon və malondialdehid), iltihab vasitələri (IL-1β, IL-6 və TNF-α), TLR4, NF-κB və kaspaz-3 səviyyələri müəyyən edilmişdir. TLR4 və NF-κB ifadəsinin qiymətləndirilməsi üçün immunofluoresans rənglənməsi aparılmışdır. Rasagilin glioblastoma hüceyrələrinin həyat qabiliyyətinə və hüceyrə zədələnməsinə konsentrasiya- asılı təsirlər yaradır və orta- yüksək konsentrasiyada daha güclü reaksiyalar müşahidə olunur. Rasagilin müalicəsi, hüceyrə içi redox homeostazisini pozdu, bu da, QSH- nin azalması ilə birlikdə, SOD protein konsentrasiyasının və MDA səviyyəsinin artması ilə sübut edilir. Orta konsentrasiyada, xüsusilə 10 μM-də rasagilin, TLR4/NF-κB ilə əlaqəli reaksiyaların modulyasiyası ilə müşayiət olunan oksidativ stress və iltihab parametrlərində koordinasiya edilmiş dəyişikliklər meydana gətirdi. IL-1β və TNF-α səviyyələri seçilmiş orta konsentrasiyada artmış, IL-6 səviyyələri isə rasagilin konsentrasiyasının artması ilə tədricən azalmışdır. Caspase-3 protein səviyyəsi xüsusilə daha yüksək konsentrasiyada artdı, bu da rasagilin- indükt edilmiş hüceyrə stresinin və apoptotik siqnallaşdırma arasında bir əlaqəni göstərir. Immunofluoresans tapıntıları TLR4 və NF-κB- nin konsentrasiyasına bağlı modulyasiyasını daha da dəstəklədi. U87-MG və T98G hüceyrələri arasında reaksiyaların miqdarı fərqlənsə də, hər iki modeldə konsentrasiyaya bağlı cavab nümunələri çox oxşar idi, 10 μM isə mexaniki şərh üçün bioloji cəhətdən aktiv bir orta konsentrasiyanı təmsil edirdi. Nəticədə, rasagilin glioblastom hüceyrələrində konsentrasiyaya bağlı sitotoksik təsirlər meydana gətirdi, bu da redox homeostazisində, iltihab siqnallaşdırma və kaspaz-3 ilə əlaqəli apoptotik reaksiyalarda dəyişikliklərlə müşayiət edildi. Bu nəticələr, xüsusilə mexaniki və in vivo tədqiqatlar vasitəsilə glioblastomada rasagilin potensial dərman təkrar istifadəçi kimi daha da araşdırılmasına əsas verir.

Bu iş Hitit Universitetinin Elmi Tədqiqat Layihələrinin Koordinasiya Birliyi tərəfindən dəstəklənmişdir (Projekt nömrəsi: FEF19004.25.003).

Tibb fakültəsi, Biofizika kafedrası, Bolu Abant İzzet Baysal Universiteti, Bolu, Türkiyə

Tibb fakültəsi, Tibb Biologiya kafedrası, Bolu Abant İzzet Baysal Universiteti, Bolu, Türkiyə

Sivas Cumhuriyet Universitetinin Veterinariya Tibb Fakültəsi, Veterinariya Patologiyası Bölməsi, Sivas, Türkiyə

Tibb fakültəsi, Tibb Farmaqologiya Bölməsi, Atatürk Universiteti, Erzurum, Türkiyə