“Eksponensial olaraq partlayır,” deyə riyaziyyatçı Tomas Blum telefonla mənə öz sahəsindəki yeni nəticələrin selini təsvir edərkən dedi. O, cəmi bir neçə saat sonra OpenAI-ın buraxılmamış bir süni intellekt modelinin hazırladığı 722 riyazi əlyazmanı dərc edəcəyindən xəbərsiz idi.
Yeni işlərin bu seli qarşıya yeni və təcili bir sual qoyur: Süni intellekt riyazi kəşfləri necə dəyişir? Başlıqlara çıxacaq nailiyyətlər uğrunda yarışda süni intellekt şirkətləri adətən öz metodlarını və məlumatlarını açıqlamırlar. Süni intellekt şirkətləri arasındakı bu rəqabət insan əməkdaşlığını və anlayışını kölgədə qoymaq təhlükəsi yaradır.
Bu gərginlik Blumun idarə etdiyi və 20-ci əsrin ən məhsuldar riyaziyyatçılarından biri olan Pol Erdöş tərəfindən irəli sürülmüş və toplanmış 1000-dən çox problemin həlli istiqamətindəki irəliləyişləri izləyən bir vebsaytda kiçik miqyasda özünü göstərirdi. Burada insanlar açıq problemləri və ya ən yaxşı həlli hələ tapılmamış və ya geniş riyaziyyat ictimaiyyətinə məlum olmayan məsələləri müzakirə etmək üçün əməkdaşlıq edirdilər. Lakin getdikcə ziyarətçilər çox vaxt özlərinin də anlamadıqları süni intellekt sübutları ilə açıq problemləri həll etmək üçün yarışmağa başladılar. İngiltərənin Mançester Universitetinin riyaziyyatçısı Blum günlərini süni intellekt tərəfindən yaradılmış işlərə rəhbərlik etməklə keçirmək istəmir. Buna görə də, biz danışdıqdan qısa müddət sonra və OpenAI-ın öz son nəticələrini elan edəcəyindən xəbərsiz olduğu bir vaxtda, Blum artıq problemləri açıq və ya həll olunmuş kimi işarələməyəcəyini bildirdi və şərhləri də bağladı.
Süni intellektin bu qədər açıq problemi bu qədər tez həll edə bilməsi, şübhəsiz ki, həyəcanvericidir. Bəs o, riyaziyyatçılara cavabları anlamağa və onların üzərində yeni işlər qurmağa kömək edə bilərmi?
OpenAI-ın nəticələr selindən cəmi iki gün sonra, Google DeepMind araşdırmasının rəyçilər tərəfindən yoxlanılmış nəşri ictimaiyyətə təqdim olundu. İlk dəfə bu ilin əvvəlində ilkin çap versiyasında (preprint) xəbər verilən bu araşdırma, bir süni intellekt sisteminin açıq riyaziyyat problemlərini necə həll etdiyinə dair daxili bir baxış təqdim edir. Tədqiqatçıların oktyabrın 8-də "Science" jurnalında bildirdiyinə görə, AlphaProof Nexus adlı sistem 9 Erdöş problemini həll edib və bir sıra digər maraqlı riyazi irəliləyişlərə imza atıb.
Hesabat nəticələrin necə əldə edildiyinə dair ətraflı təsviri özündə cəmləşdirir. Üstəlik, insan riyaziyyatçılar sübutların bir çoxunu yoxlayıblar. Blum deyir ki, bu, OpenAI və Anthropic-in öz riyazi nəticələri ilə işləmə tərzindən "tamamilə fərqlidir".
Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.
