müasirliyin ötən əsrlərin dəyərləri ilə ölçülməsi



facebook twitter əjdaha lazımdı   googllalink

    1. iyirmi birinci əsrdir. Xatırladıram. 21.
    Ancaq hələ də müasirlik deyəndə adamlar düşünür ki, bu hegeldir, bu kamyudur, bu marksdır, bu isa məsihdir, bu buddadır, bu mozartdır, bu gericaultdur və bu adını çəkmədiyim keçmiş dövrlərdən bir çoxlarıdır. Niyə? Bu camaat müasir olmağı niyə yüz illər əvvəlkilərlə razılaşmaqda görür? Bir yeniliklərə baxmaq lazımdır. Deyirlər postmodernizm hər şeyin içinə sıçdı və daha heç nə yaranmayacaq. Ancaq həmişə belə düşünülüb. Bozbaş misirlilər min bir əziyyətlə piramida tikəndə bilmirdilər ki, avtomatlaşdırılmış qurğular yaranacaq.
    2. Məsələ gələcəklə hesablaşmaq deyil. Biz gələcəyi formalaşdırmaq üçün keçmişlə yaşaya da bilmərik. O mənada ki, indi varkən niyə keçmişə qaçasan? Onsuz da müasir dövrün ortaya qoya biləcəyi hər şey keçmişdən alınan referanslar sayəsində artıq formalaşmış durumdadır. Məsələn, biz indi bilirik ki, bəşəriyyət bu dəqiqə daha normal münasibətlər üçün nə etməlidir modern prizmadan. Amma fərdlər tanıya bilərsiniz ki, o indiki baxışı rədd edir və konservativ formada nəyisə incillə, yaxud quranla, ya da aristotel etikasıyla izah etməyə çalışır. Absurd budur.
    3. qarışıq və bir o qədər də vacib mövzu. azərbaycan xalqı postmoderndir. etdiyimiz hər şey postmoderndir. azərbaycanlıların əlində ən mütərəqqi ideya belə qədimləşib, köhnə dəyər ola bilər. bu barədə avanqard tayfa isə sosial media tayfasıdır.

    kant 1800lərin dəyəri idi bəlkə də, hegel 1900, nitsşe 2000 və s. hər ölkədə, hər millətdə fərqli gedir dəyərlərin dəyərsizləşməsi. bizdə hələ dövlət institunu, dövlətin bir təzyiq aparatı kimi lazımsızlığını, mənfurluğunu anladan bir ideya, kitab yoxdur. amma buna baxmayaraq hamı dövlətçilikdən, statizmdən danışır. guya biz anarxizmi aşmışıq da, uje bizlik deyil elə 1800lər ideyası.


sən də yaz!