krzysztof kieslowski

#kino
facebook twitter əjdaha lazımdı   googllalink
1 2 »

    1. Polşalı dahi insan. Yaratdığı əsərlərlə adını kino tarixinin unudulmazları arasına yazdırmağı bacarmışdır. Bəzilərinə görə gəlmiş-keçmiş ən istedadlı rejissor. The Decalogue, The Three Colors seriyaları və The Double Life of Véronique, The Blind Chance kimi filmləri mütləq izlənməlidir. Kieslowski izləyən insan ondan sonra dünyaya əvvəlki gözlərlə baxa bilməz.
    2. polşanın bütün tarixi keçmişini görmüş insan. bunu da kinolarında arxa fon olaraq çox əla istifadə eləyib.
    3. polşanın varşava şəhərində anadan olan, hər kəsin adının tələffüzündə böyük problemlər yaşadığı dahi rejissor, ssenarist. uşaqlığında yanğınsöndürən olmaq istəyib. daha sora isə polşanın lodz film məktəbinə qəbul üçün iki dəfə müraciət etsə də qəbul olunmayıb, bir müddət sonra isə rəssamlıq məktəbinə başlayıb. lodz film məktəbinə üçüncü müraciətindəsə qəbul ola bilib. və roman polanski , andrzej wadja kimi sinif yoldaşları olub. bir çoxları tərəfindən kieslowski film tarixinin şairi hesab olunur. kieslowskiyə görə film heç bir şeyi dəyişdirməz, yalnız insanlara bir çox şeyi başa düşməkdə köməkçi ola bilər. ən önəmli filmləri isə fransa bayrağından götürülmüş the three colours, the double life of veronique, polşanın televiziya kanalı üçün çəkdiyi the decalouge, və the decalougedə olan iki maddədən çəkdiyi a short film about love, a short film about killing. filmlərində görüntüdən əlavə, səs və musiqiyə də böyük önəm verirdi.filmlərinin çoxunda polşalı möhtəşəm bəstəkar olan zbigniew preisner ilə bərabər işləmişdi. kieslowski çəkdiyi the three coloursdan sonra rejissorluq fəaliyyətinə son verdiyini və eve gedib siqaret çəkmək vaxtının gəldiyini demişdir, bununla da bizi belə gözəl öz sənət əsərlərindən məhrum etmişdir
    4. "Filmlər heç bir şeyi dəyişdirə bilməz, amma insanların çox şeyi başa düşməsinə kömək edə bilər. Dünyanı dəyişdirəcək olan şey filmlər deyil, o filmləri izləyən insanlardır". Krzysztof kieslowski
    5. kinematoqrafiyanin sairi. kinematoqrafiyanin dil olaraq modernlesmesini bir vaxtlar davam etdire bilmis mellim. bu dilin modernleserek seirsel dil istfadesi ilk defe italyan neorealisminde olmusdu. seirle kinematoqrafiyanin birlesmesi de burda oldu. on dokkuzunci esrin axirlarinda rimbaud, mallarme, baudelaire, verlaine kimi sairlerin yazilari kocdu kinematoqrafiyaya. heveskar aktyorlarla isleme, kamerani kuceye cixartma, ozel effektleri istifade olunmamasi, insanlarin baslarina gelen hadiseleri yox, hadiseler icindeki insani tesvir elemek, az budceyle film cekmek. butun bunlar deleuzeye gore inqilabdir. artiq xetti anlayisdaki qehremanlari tanitmaq, hadiseler, netice ucperdesinden uzaqlasmisdilar. bunlar da bir klassik cereyandir, ama determinizmin olmadigi filmler de ceryandir. tenqidciler bunu anlaya bilmirdiler, ve belelikle ders vermek ucun ortaya bir sira tenqicdi mellim cixdi. bu godardlarin nesli idi,fransiz yeni dalgasiydi. bir qeder sonra ise ortaya bir muddet ilisib qaldigim kieslowski cixdi. kieslowskiden cox sey oyrendim, didaktikanin menasizligini basa saldi didaktikaya toxunmadan, bos yere deyildi, mellimlerden, din adamlarindan nifret etmesi. kieslowski jurnalistlerle de gozel oyun oynayirdi. bir defe ona verilen en cox tesirlendiyiniz rejissor sualina shakespeare, dostoyevski, kafka cavabini vermisdir. bir gozel ince sohbeti de var, ona verilen kutle media munasibet vasiteleri nedir sualina tramvay, trolleybus cavabini vermisdir, haqlidir da,semimi munasibet,saf hisler o yollarda reallasir,o yollarin sonunda reallasir. her sey heqiqeten de sethilesib, bir vaxtlar heyatin vacib parcasi olan mektub yoxa cixib. mektub yazani romantist deye balacalasdirirlar, yoxsa onlarin xeberi yoxdur romantizm felsefesinden. kieslowski tam bir kafka kimi sevgiye qarsi cixan libidonu, libidonun psixologiyasini, libidonun qorxunc menasizligi izah edirdi filmlerinde. a short film about love bunu izah edirdi. kieslowski insan heyatini,insani abstrakt olaraq deyil, canli,etli sumuklu insani basa salirdi, basina gelmis en yaxsi hadiseye de almaniyada bir festivalda a short film about love kinosunu insanlarla beraber izlediyinden sonra festival cixisinda bir qadinin gelib ona sevinc goz yaslari tokerek ehvalatini danismasi, qiziyla uzun muddetli kusululuyunun bu kinoya baxdiqdan sonra qurtarmasi misalini vermisdir. kieslowskiye bir cox mektublar da gelirdi ki, bezi kinolarinizda bizim heyatimizi gostermisiz, bizi hardan taniyirsiz tipli. bu cortasarin dediyi real insandan hadise yaratmaqdir, kieslowski bezi insanlarin ehyatina toxundugu ucun cox yaxsi hiss edirdi ozunu. ama kieslowskinin cox da boyuk insan ola bilmemesidir bu eslinde, cunki incesenet insan ucun deyildir, yalnizca ruhunun tebii ehtiyaclarini qarislamak ucun deyil, biz onu isteyirik, cunki basa dusmuruk hecneyi, yasadigimiz seyin ne oldunu basa dusmeden oluruk, esl boyuk insan deliler ucun cekir,o deliler ki yaradiciya menim bos qalan yerimi yox,istediyin formada realliq, heyat yarat, hadise yox. cunki kinon evveli axiri olmamalidir, cunki heyatin axiri evveli yoxdu, hadisenin evveli axiri olur, basa dusursuz? ve cox gozel deyirdi kieslowski, ciddi insanlar yasaya bilmediyi ucun olurler, tarkovskidir bunlardan biri. insanlari en cox narahat eden, en cox da ozlerine yalan dedikleri sey yalnizliqdir. beli yalniz oldugumu etrafli sekilde basa salir kinolarinda kieslowski. boyuk sebeblerinden biri de heyatin sethilesmesidir.
    6. "Film etmək sinirləri məhv edən bir işdir və müəyyən bir nöqtəyə gəldiyinizdə ... ailəniz, duyğularınız və xüsusi həyatınız daxil olmaqla, başqa hər şey ikinci planda qalır."

    "Siyasət və siyasətçilər əsəblərimi korlayır... Bir insanın kommunist ya da insansevər olmasından, dinsiz ya da dindar olmasından daha əhəmiyyətli şeylər olduğunu fərq etdim: eşq, ölüm, təklik, nifrət, qayğı kimi. Bunlar bir sözünü etmədiyimiz amma birlikdə yaşadığımız, həyatımıza istiqamət verən şeylər ... "

    Bir sözlə ən sevdiyim 10 kinorejissordan biridir
    7. Polşalı dahi rejissor.Daha çox 3 rəng trilogiyası : göy,ağ,qırmızı filmlərinə görə tanınır.Trilogiyadakı rənglər Fransa bayrağını təmsil edir.
    8. hissləri kadrlara, səhnələrə, kameralara yansıda bilən adam.o qədər səlis yansıdır ki, güzgü belə çatdıya bilər bunun qarşısında.bəzən onun filmlərinə bildirilən fikirləri oxuyuram.bəzi insanlar onu anlamır, bəziləri filmlərin çox durğun olduğunu və bəziləri isə sənət əsəri adlandırır.

    əslində bu fikirlərin hamısı saxtadır.kieslowski nə intellektual insanlara, nə orta statistik düşüncə sahibi insanlara, nə də macəra axtaran insanlara film çəkir.
    o sadə insanlara film çəkir.o hissləri ilə yaşayan, öz dünyası olanların dünyasını trois couleurs-a:
    bleu,blancrouge boyayır.

    burda votka shot deyib, bu filmləri daha dəliləşdirən zbigniew preisneri də unutmamaq lazımdır.yəqin ki, mənə görə ən müqəddəs ikili deyə bilərəm.insanı ciddi şəkildə həyəcanlandıra bilirlər.
    bu haqda daha da çox yazmaq istəyir insan.amma elə insanlar var ki, ciddi şəkildə sözlər yetmir, entrylər bitmir.
    yəqin ki, burda bitsə də gələcəkdə yenidən başlayacaq bu entrynin ardı.
    9. kinematoqrafiyanın şeirsəl maskaradı.

    kieslovski epizodların rejissorudur. yaddan çıxmağa meyilli (böyük ehtimalla da artıq yaddaşdan uzaqlaşmış) anlıq, tək səfərlik və həll edici.
    onun bütün yaratdığı xarakterlərin arxasında isa gizlənir. onların hər səhvində tanrı da səhv etmiş olur, hər sevişmə əslində isanın həzzidir, ölümlər onun əldən düşmüş bədənini xatırladır.
    soyuq varşava küçələrinin maviliyi filmlərinin əsas tonlarıdır. qadınlarının gülüşlərini xatırlayaq: onlar da eyniylə soyuq, keçici, orada olmayan gülüşlərdir. bəs kişilər? çox vaxt baxışlarını qaçırırlar, çarəsiz, əllərində olmadan onları tələyə salmış situasiyaların qarşısında çılpaq və gücsüz qalıblar.
    kieslovskinin filmoqrafiyası nostalgiyayla əlaqəlidir həmçinin. bir çex ozanın nostalgiya tərəfini xatırlamaq vaxtıdır: çex ozan qeyd edir ki, dönüş, yunanca nostos deməkdir. algos, kədər mənasını verir. yəni nostalji doyurulmamış dönüş arzusundan qaynaqlanan kədərdir. qərbi avropalıların məharətlə unutduğu, lakin ikinci dünya ölkələri ünvanı almış blok (orta avropa) respublikalarının yaddaşına qaçınılmaz olaraq həkk edilmiş insani reaksiya, kədər. bəli, məhz krzysztofun hekayələri əldən getmiş, bir daha qayıtması çətin keçmişlə əlaqəli, uzun illər sonra evə qayıdış hissini yaşadan, sevilən insanın artıq bağışlanılması mümkünsüz səhvi qarşısında yaşanan çarəsizliyə oxşardır.

    fotoqrafik yaddaş kieslovskini əlindəki siqareti, gözündə eynəyi və o iki şüşə parçalarından dünyaya atılan yorğun baxışlarıyla xatırlayır: o, son baxışda sevgidir.
    10. Bu gün doğum günü olan əjdaha rejissor. əksəriyyətimiz demək olar ki, bütün filmlərinə baxmışıq. Bir də Maria Zmarz-Koczanowicz adlı rejissor var ki, Kieslowski haqqında 2005-ci ildə "STILL ALIVE: FILM ABOUT KRZYSZTOF KIEśLOWSKI" adlı film çəkib. bir müddət əvvəl bu filmi axtarmışdım heç bir saytda yox idi. sonradan tanış uşaqlar türkcə altyazılı variantın hazırlayıb youtube-a yerləşdirdilər. Sağolsunlar.

    film rejissorun məktəb vaxtından başlayıb, karyerasının ən başda duran filmlərindən dekaloga kimi uzanan 50 filmlik filmoqrafiyasından seçilmiş kliplərin; Wim Wenders, Agnieszka Holland, Juliette Binoche kimi dostlarının paylaşdığı xatirələrdən bəhs edir. izləyin, zövq alın -*

    (youtube: )
1 2 »


sən də yaz!