cəhənnəm başqalarıdır



əjdaha lazımdı   izlə   lələ   mən   googllalink

    1. Bu ifadə Sartre-ın səhv başa düşülən ifadələrindən biri hesab olunur, həmçinin özü də bunu etiraf edib. O, burada insanların xarakter etibarı ilə qəddar, paxıl, vəhşi və s. olmasını nəzərdə tutmur. Nəzərdə tutduğu şey, bizim özümüzün zaman keçdikcə digər insanların fikirlərinin əsiri olmağımızdır. Sartre Hegel-in "ağa və qul" (master and slave) dialektikasından təsirlənərək bu fikirlərini öz şah əsəri "varlıq və yoxluq"-da 3-cü hissədə bildirir. O, varlığın ən son formalaşan 3-cü xüsusiyyətini başqaları-üçün-varlıq (I'être-pour-autrui) adlandırır. Varlıq digərlərinin fikirlərindən təsirlənərək öz şəxsiyyətini formalaşdırır və onların fikirlərinə əsasən özünü subyekt yox, obyekt kimi görməyə başlayır. Ona görə təkbaşına özümüz özümüz haqqında heç bir halda kimlik formalaşdıra bilmərik. Biz digərləri ilə təmasda olduqdan sonra kim olduğumuzu təyin edirik. Biz digər insanların düşüncəsindəki "biz" olmağa çalışırıq. Sartre belə deyir bu haqda:

    "Çünki... biz özümüz haqqında düşünməyə başladıqda, kim olduğumuzu bilmək istədikdə... biz digər insanların bizim haqqımızda olan biliyindən istifadə edirik... Biz özümüzü bunlara əsasən mühakimə edirik."

    Nəticə etibarilə biz özümüzdən asılı olmadan digərlərinin fikirlərinin əsiriyik, azad olmaq istəsək sosial münasibətlərimiz tamamilə pozulacaq...Sartre bu səbəbdən Nobel mükafatından imtina etmişdi. Düşünürdü ki, o bu mükafatı alsa gərək əvvəlki "Sartre" kimi yox, "Nobel mükafatı laureatı Sartre" kimi yazsın. Çünki bu mükafat ona cəmiyyət qarşısında öhdəlik qoyacaq, buna görə də yazmaq istədikləri sərhədlənmiş olacaq...

    qeyd. yazını daha əvvəllər yazıb, müəyyən səbəblərdən dolayı silmişdim. ona görə yenidən paylaşıram.


sən də yaz!