50. kliyentalist sistemlərdə xalq (vətəndaşlar) öz qanuni haqlarını gerçəkləşdirmək üçün hakimiyyətə rüşvət verməli olur. amma belə sistemlərdə hakimiyyətin də xalqa rüşvət verdiyi hal olur - seçkilər. kliyentalist sistemlərdə loyallıq (güvən) problemi həllolunmaz olduğuna görə, hakimiyyət vətəndaşların səslərini pul, mal və çeşidli xidmətlər hesabına almağa çalışır. bu işin açıq-aşkar qanunsuz olması hakimiyyəti dayandırmır, çünki seçkilərdə törədilə biləcək qanunsuzluqlar arasında bu, ən ucuzu və asanıdır.
kliyentalist sistemlərdə, xalqın hakimiyyətə verdiyi rüşvətdən fərqli olaraq, hakimiyyətin seçkilərdə xalqa verdiyi rüşvətin məqsədi qanuni haqların gerçəkləşdirilməsi deyil, hakimiyyətdə qalıb qanunsuz imtiyazların saxlanması olur. səslərin pul, mal və çeşidli xidmətlərin hesabına alınmasına kobud saxtakarlıqların qismən (lap elə tamamən) aradan qaldıra biləcəyi gumanıyla gedilsə də, təməl problem həll olunmamış qalır - səslər alınmır, verilir.
səs, onu almış sayılan namizədin qazancı deyil, seçicinin lütfüdür. kliyentalist sistemin loyallıq problemi ən çox burada üzə çıxmış olur - xalqın qarşısına özgüvəni olan namizədləri çıxara bilmir.