1. * oha başlıq yox imiş * çoxdandı sonraya saxladığım başlıqların içindən tapdım
genetika ilə bağlı sahələrdən biridir. epigenetika canlının ətraf mühitdəki dəyişiklər və öz hərəkətlərinin nəticəsi olaraq genləriin özünü ifadə etmə formasını dəyişdirməai və bu formada npvbəti nəsillərə ötürməsi ilə maraqlanır.
başqa dillə desək, canlının seçimləri onun balalarına təsir edir.
əvvəl deyilirdi ki idmançı birinin sonradan idmanla məşğul olmuş olması onin uşaqlarına təsir etmir. ancaq son illərdə epigenetikdakı böyük araştırmalar əksini göstərir. canlı ya insan bir sahə ilə məşğul olduğu zaman məsələn genləri ifadə formasını dəyişdirir və elə ötürülür. məsələn siçanlar üzərində təqdiqat göstərib ki ana siçana verilən pis qoxulu təhlükəni bala siçan da bilməməsinə rağmən tanıyıb və qorxub.
bu əslində olduqca maraqlıdır. yəni sizin sahib olacağınız uşaq, sizin indyə qədər etmiş olduğunuz seçimlərin nəticə olacaq. məsələn hansısa sahə ilə çox məşğul olmusunuzsa uşaq da da o sahənin gərəktirdiyi xüsusiyyətlər inkişaf etmiş ola bilər. çünki siz inkişaf etdirmisiniz o genlərinizi.
epigenetikadakı fəaliyyətlər çox yeni olduğundan hələ ki çox dəqiq nəticələr yoxdu əldə.
bu arada*lamarkizm* banisi lamarkın bir vaxtlar dediyi zürafənin boynu ağaclara çata bilmək üçün uzanıb söhbətini aəhv mıxarmışdılar ki yox o təbii seçmə nəticəsində uzanıb sadəcə. ancaq lamark haqqlı ola bilər belə çıxır ki. ruhun şad olsun brat, rip lamark.