1. çərkəz dilinin təməl 5 şivəsi olduğu deyilər. .
1-kabarda-çərkəz dili:kabardalıların və çərkəzlərin dili.qafqaz dillərinin abxaz-adıq qrupuna daxildir.
2-adıge dili : bəzi dilçilərə görə kabarda-çərkəz dili və adıgey dili ümümi adıge dilinin dialekləridir. adıqeylər, kabardalılar və çərkəzlər özləri öz dillərini "adıq dili" adlandırırlar.
3-abxaz dili : abxazların dili. abxaz-adıq dillərindən biridir.
4-abazin dili - abazaların dili.abxaz-adıq dillərindən biridir. əsasən qaraçay-çərkəzdə yayılmışdır. bu dildə 30 mindən çox adam danışır.
5-ubıx dili - ubıxların dili, abxaz-adıq dillərindən biridir. sadəcə türkiyədə rast gəlinir. bu dildə yazıb-yaradan sonuncu tanınmış yazıçı tofiq əsənç 1992-ci ildə vəfat etmişdir.
məncə ən çətini adige dilidir. illərcə öyrənə bilmədim. indi də türkiyedə məktəblərdə çərkəzlər üçün seçməli dərsdir amma yenə də heç bir çərkəz insanı danışa bilməz deyə düşünürəm. ilk dəfə eşidən fransızca sanabilir, 3 hərf yan-yana gəlir və dəyişik bir səs meydana gətirər amma qırtlaqdan bir şivəsi var. bir dildə hərəkətin həm arxasına həm önünə əlavə gəlir mi? örnək vermək istəyirəm. жейн: yatmaq
сэ сожей-mən yatıram / сэ сыжея?-mən yatdım? / сэ сыжеящ -mən yatdım /сэ сыжеинщ -mən yatıram
уэ уожей-sən yatırsan /уэ ужея?-sən yatdın? /уэ ужеящ-sən yatdın /уэ ужеинщ-sən yatarsan
ар мэжей-o yatır /ар жея?-o yatdı? /ар жеящ-o yatdı /ар жеинщ-o yatır