13. XIII - XVI əsrlərdə sufizm ədəbiyyata mühüm təsir göstərir , bədii fikrin ifadəsində mühüm rol oynayırdı . Cəmiyyəti saflaşdırmaq , kamil insan formalaşdırmaq ədəbiyyatın qarşısında bir problem kimi dayanırdı . Poeziyada tərənnüm olunan fəlsəfi - irfani fikirlər insanı gözəlliyi , kamilliyə çağırır , belə şeirlərdə insan özünü dərk edir . ilahi eşq fonunda Allaha çatmaq , ona qovuşmaq istəyir . Lirik qəhrəmanın ah və fəryadı o Hüsni - mütləqə Allaha qovuşmaq arzusundan irəli gəlir .