1. jane elliott’un bu təcrübəsi, 1968-ci ildə dr.martin luther king’in öldürülməsi nəticəsində ortaya çıxdı. 3. sinif şagirdlərinin bu haqda suallar verəcəyini bilirdi və irqçiliyi, martin king’in ölüm səbəbini anlatmaq üçün bir plan yaratdı.
jane elliott əvvəlcə uşaqları “mavi gözlü” və “qəhvəyi”gözlü olaraq iki qrupa böldü. ilk gün “mavi gözlü”lərin zəka cəhətdən daha üstün olduğunu dedi. “mavi gözlü” uşaqlar daha çox tənəffüs və daha çox yemək yemə haqqına sahib idilər. “qəhvəyi gözlü” uşaqlar isə ən axırda otururacaqdı və daha geniş yaxalıqlı forma geyinməli idi.
şagirdlərin davranışları qısa müddətdə dəyişdi: “mavi gözlü”lər özlərini “qəhvəyi gözlü”lərdən üstün görməyə başladı və onlara qarşı pis davranırdılar. dərslərdə də “mavi gözlü” uşaqlar daha yüksək nəticələr göstərməyə başladı. “qəhvəyi gözlü”lər isə tam tərsi.
sonra müəllim “qəhvəyi gözlü”ləri üstün hesab etdi. lakin “qəhvəyi gözlü”lər özlərinə yaşadılanları “mavi gözlü”lərə yaşatmadılar. çünki özləri artıq bu perioddan keçmişdilər.
müəllim sonda hər şeyin təcrübə olduğunu, hamının bərabər olduğunu uşaqlara dedi. bunu eşidən uşaqlar rahatlamışdılar və bir-birilərini qucaqladılar.