8. tərcüməsi at milçəyi olan, irland yazıçı Etel Lilian Voyniç tərəfindən yazılmış roman.
--spoiler--

əsərin baş qəhramanlarından olan arturun ölümü məni çox sarsıtdı. sarsıtmağının əsas səbəbi o öz vəzifəsini yerinə yetirmişdi. taleyi qabaqcadan yazılmışdı, bu işlər şakaya gəlməz. ağrıyacaqsan, əziləcəksən. özü yaxşı da satirik idi. ağrılar içində ucadan qəh-qəhə atmağı öyrənmişdi. məktubda dediyi kimi ondan qorxurdular, qorxduqları üçün güllələndi. cemma kimi əsərin xoşbəxt sonluq ilə bitəcəyini gözləsəm də, daha çox öyüdverici bir formada bitdi. böyüklər hər zaman haqlıdır, ancaq bu onları sadəcə qarşılaşabiləcəkləri hansısa təhlükədən qorumaq üçündür. yaradılışın özündə bir qayda qanun var isə, bu qaydalar ilə ayaqlaşmaq şərt deyildir. bir amması var ki, cəsarət də gərəkdirir. əsər boyunca arturun öz dostlarına və əqidəsinə sadiq qalması. dəyərdimi? mübarizə yolunda xoşbəxtliyi tapmaq. ən azından əmin olduğun bir şeylər var. məktubda yazıldığı kimi, mən xoşbəxt kəpənəyəm,
ölsəm də, ölməsəmdə
padre isə hər zaman iki fikirlilik arasında boğulub qalırdı. bəzən qədərindən ağır məsuliyyətlər almağın nəticəsidir ki, gərək birini incidəsən, nə qədər pis niyyətin olmasa da.


--spoiler--