Solçular yıxıb sürüy, konspiroloqlar haqqında nə desən iddia edirlər.
Əslində bu insana bir də bu mövqedən baxaq:
Rokfeller kim idi?
19–20-ci əsrin ən güclü biznes beyni
Neft sənayesini xaosdan çıxarıb sənaye maşınına çevirdi
Tarixdə ilk real monopoliyanı qurdu
“Şirkət necə işləməlidir?” sualına struktur cavabı verdi
Rokfeller hansı sistemi yaratdı?
Vertical Integration (Şaquli inteqrasiya)
Yəni: “Zəncirin hamısı mənimdir”
Neft üçün: Qazma, Daşıma, Emal, Paylama, Satış
Hamısı bir mərkəzdən idarə olunurdu.
Bu sistem Standard Oil vasitəsilə quruldu.
Monopoliya və Ölçü Üstünlüyü (Economies of Scale)
Böyük həcmdə istehsal -> daha ucuz qiymət
Rəqiblər dözə bilmir -> ya satılır, ya batır
Bazarda qiyməti sən yox, o müəyyən edir
Bu, bu gün:
“loss leader”
“price war”
“market capture”
kimi anlayışların babasıdır.
Mərkəzləşdirilmiş idarəetmə:
Standart proseslər
Maliyyə nəzarəti
Hesabatlılıq
Menecer iyerarxiyası
Bu, bugünkü corporate governance-in əsasıdır.
Trust modeli
Rokfeller birbaşa “hamısını mənim üstümə yazın” demirdi.
Şirkətlər formal olaraq ayrı idi
Amma idarəetmə bir mərkəzdəydi
Buna trust system deyildi
Sonradan ABŞ bunu qanunla qadağan etdi (anti-trust laws)
Bu gün hansı biznes sistemləri Rokfeller modelidir?
Amazon
Satış logistika cloud data
Tam şaquli nəzarət
Apple
Dizayn
Hardware
Software
Ekosistem
Rokfellerin nefti, Apple-da texnologiyadır
Bugünkü korporasiyalar onun yazdığı bu “biznes framework” üzərində işləyir.
bu videoya da baxın
(youtube: 
)
)
şərhlər: