azərbaycan səhiyyəsinin problemləri
əjdahalar googllasözaltı sözlük - azərbaycan - ikinci qarabağ müharibəsi - keçən ayın ən bəyənilənləri - ilham əliyev - türklərin sevilməyən cəhətləri - erkin qədirlinin sözləri - məhəmməd əmin rəsulzadə ensiklopediyası - sözaltı günlük - sözlükdəki türkiyəli yazarlar
Bəzən problem təkcə klinik göstərişlər deyil, çox vaxt seçimlərin arxasında sistemin yaratdığı yönləndirmələr də dayanır. Firma öncəliyini tutan yanaşma ilə, tərkibi və uzunmüddətli təsiri tam nəzərə alınmadan istifadə edilən formulalar sonradan müxtəlif risklər yarada bilər. məsələn:
Yenidoğan körpələrə ana südü 1 saat içində verilməlidir. Amma ana və körpənin vəziyyətindən asılı olaraq, ana südü formula (hazır) qidalarla əvəzlənir. Firma öncəliyini tutan bir müəssisə dəmirlə zənginləşdirilməyən formulaları körpələr üçün davamlı istifadəyə ayırarsa bu o uşaqlarda dəmir defisitli anemiyaya səbəb ola bilər. Qəbizlik və ya nəcis xarakterinin dəyişməsi, Qaz və köp, Qarın ağrısı, narahatlıq, Qusma və ya daha çox qaytarma (reflüks), Allergik reaksiyalar (xüsusilə inək südü zülalına allergiyası olan körpələrdə), Dəridə səpgilər, ekzema əlamətlərinin artması və s və s. Burada belə tibb bacıları öz mənafeyini güdür. Amma ən əsas səbəb buna şərait yaradan başda oturanlardır.
Başda oturan demişkən, cərrah da bir əməliyyatı edib etməyəcəyini düşünərkən əksərən xəstənin sağ qalma ehtimalından çox ölüm faizini hesablayır. Çünki xəstə ölsə onun əməliyyatlarda olan ölüm faizi artmış olur. Bu da onu yaxşı bir cərrah, həkim olmaqdan geri qoyur(muş). Beləliklə, yaşama ehtimalı olan bir xəstə isə dolayı yolla ölümə sürgün edilir.
Ən qəribəsi isə odur ki, sistemdə hamı problemin fərqindədir. Həkim də bilir, əczaçı da bilir, firma nümayəndəsi də bilir. Amma hər kəs özünü yalnız kiçik bir çarx kimi görür və məsuliyyəti növbəti pilləyə ötürür. Nəticədə isə bütün bu münasibətlərin mərkəzində olması gərəkən pasiyent arxa plana keçir.
Məsələ təkcə vicdan məsələsi də deyile. insan günün böyük hissəsini işləyib, aldığı maaşla dolana bilmədikdə, sistem ona peşəkar qərarlarla maddi maraqlar arasında seçim etməyə məcbur edir. Bu isə səhiyyənin ən təhlükəli nöqtəsidir. Çünki bir müddət sonra insan verdiyi qərarın tibbi əsaslara yoxsa yaranmış vərdişlərə söykəndiyini özü də ayırd edə bilmir. Son olaraq, Sistem insanı seçim edən yox, uyğunlaşan varlığa çevirir və bununla da aydındır ki, Heç kim tək günahkar deyil, amma nəticədə kollektiv günahkardır.
üzv ol
şərhlər: