sədəddin civabinin (yeri gəlmişkən civabiyyə olaraq da bilinir) adı ilə adlandırılan sufi cəmiyyəti. cəmiyyətin əsası dəməşqdə qoyulmuşdu. orada onun zaviyəsi vardı. x-xı əsrlərdə sədiyyə tərəfdarlarının sayı xeyli artmışdı , cəmiyyətin başçıları dəməşqin ictimai-siyasi həyatında böyük təsir göstərirdilər. sonralar cəmiyyət öz nüfuzunu misirə və türkiyəyə yaymışdı. orta əsrlərdə sədiyyə şeyxləri ağılsızlığı (dəliliyi) müalicə edən təbiblər kimi şöhrət qazanmışdılar. türkiyədə sədiyyənin istanbul və həndəvərlərində ibadətxanaları vardı , cəmiyyətin üzvləri uzun saç saxlayırdılar. türkiyə sədilərini xüsusi sarı əmmamələrindən tanımaq olurduş misir tarixçisi əl-cəbərtinin verdiyi xəbərə görə xıx əsrin əvvəllərində misirdə şəhərlərin qara camaatı sədiyyəyə daxil idi. həmin dövrdə sədiyyə tərəfdarları geniş sürətdə dusə mərasiminə (tapdama mərasimi yəni sədilər üzüqoylu yerə uzanır onların şeyxi isə ata minib onların belinin üstündən keçirdi). habelə allah həyy (allah həmişə canlıdır) və ya daim (ey əbədi) formullarını dəfələrlə təkrar etməklə zikr mərasiminə geniş əməl edirdilər [1]
References
- carmina burana. «sədiyyə». Sözaltı sözlük, 26.03.2023. soz6.com