🌐 Azərbaycanca soz6

rekordsmen

🌐 Azərbaycanca
ArticleTalk
ReadOpen in sözlük
From Sözaltı Wiki, the free encyclopedia
This article has not been translated into English yet. The original Azerbaijani text is shown below.

Azərbaycan dilinin izahlı lüğətində ingilis dilindən götürülmüş kimi görünən, amma əslində ingilis dilində olmayan bir sözdür. Bir çox başqa sözlər kimi, "rekordsmen" sözü də Azərbaycan dilinə rus dilindən keçib və orada "рекордсмен" (rekordsmen) kimi istifadə olunur. Yəni, ruslar bu sözü ingilis dilindən alıblar? Əlbəttə yox. Onlar da bu sözü fransızca “recordman”dan götürüblər. Lakin rus mənbələrində bu sözün ingilis dilindəki “recordsman” sözündən alındığı iddia edilir. Amma bu sözü Oksford lüğətində axtarsanız, heç bir nəticə tapa bilməzsiniz, çünki ingilis dilində bu söz “record holder” kimi yazılır. Bəs niyə bu söz ingilis dili kimi qəbul edilir?

Dilçilikdə belə sözlərə “pseudo-loan” (saxta alınma) deyilir; yəni başqa dildən alınmış, amma o dildə olmayan sözlərdir. Bu tip sözlərin həmin dildən götürüldüyü illüziyasını yaradan səbəb, onların o dildən olan elementlərdən təşkil olunmasıdır. Məsələn, “record” sözü latın mənşəli olsa da, sözün sonuna əlavə olunan “-man” şəkilçisi latın dil ailəsinə deyil, german dil ailəsinə aiddir. Bəs niyə fransızlar, dilləri latın mənşəli olsa da, latın sözünə ingilis şəkilçisi əlavə ediblər? Çünki “record” sözü latın mənşəli olsa da, idmanda ən yüksək dərəcəni ifadə edən məna ingilis dilindən semantik olaraq götürülüb. Yəni, ingilislər fransızlardan aldıqları sözə yeni məna verib, onu fransızlara qaytarırlar. Fransızlar isə bu yeni mənalı sözü ingilis dili kimi qəbul edib, ingilis dilinin qaydalarına əsaslanaraq rekord qıran şəxsi “recordman” adlandırmağı düşünərək lüğətlərinə əlavə edirlər. Bu şəkildə, söz səhvən ingilis dilindən alınmış kimi digər dillərə keçmiş olur. [1]

References

  1. sreamc. «rekordsmen». Sözaltı sözlük, 28.02.2025. soz6.com
This entry was written on 28.02.2025. Text belongs to its sözaltı authors. Quoting with a link back is welcome.