Google məlumat mərkəzlərini kosmosa göndərmək istəyir və iddialı planının işləyib-işləməyəcəyini yoxlamaq üçün eksperimental peyk buraxıb

Oktyabrın 1-də Google, məlumat mərkəzlərini kosmosa yerləşdirmək məqsədi istiqamətində mühüm bir addım ataraq, soyuducu ölçüsündə olan sınaq peykini aşağı Yer orbitinə göndərdi. Texnologiya nəhəngi süni intellekt modellərini işlətmək üçün lazım olan infrastrukturu orada yerləşdirməyi hədəfləyir ki, sistemlər günəş enerjisi ilə qidalana bilsin.

Bu məqsədə çatmaqdan hələ uzaq olsa da, şirkətin hazırkı sınağı — "Project Suncatcher"in bir hissəsi — Google-un aparat təminatının kosmosun sərt şəraitində necə işlədiyini qiymətləndirəcək.

Google-un intellekt paradiqmaları üzrə baş direktoru və "Project Suncatcher"in rəhbəri Travis Beals sentyabrın 24-də verdiyi açıqlamada yazır: "Bu ilk buraxılış nəyin işlədiyini görmək, nasazlıq nöqtələrini müəyyən etmək və bu tapıntıları gələcək missiyalara tətbiq etmək məqsədi daşıyır".

SpaceX raketində kosmosa göndərilən eksperimental peyk, peyk görüntüləmə şirkəti Planet ilə əməkdaşlıq çərçivəsində hazırlanıb. "New York Times" üçün Kate Conger və Cade Metz-in verdiyi məlumata görə, peyk özündə məlumat mərkəzindəki bir serverin hesablama gücünə malik olan tensor emal vahidləri (TPU) adlanan dörd xüsusi çip daşıyır. (Ən böyük məlumat mərkəzlərində bir milyondan çox server var.) TPU çipləri 15 dəqiqəlik fasilələrlə işləyəcək və bu müddət ərzində Google-un Gemini süni intellektini çalışdıraraq qısa sorğuları emal edə biləcəklər. Sonra isə soyumaq üçün sönəcəklər.

Nəticə etibarilə, şirkət hər biri on iki TPU çipi daşıyan və bir-biri ilə, həmçinin Yerlə lazer vasitəsilə əlaqə saxlayan peyk donanmaları buraxmaq istəyir. Kosmik gəmi qrupları kosmosda yerləşən məlumat mərkəzləri kimi xidmət edəcək.

Planetimizin səthindən yüksəkdə məlumat mərkəzləri qurmaq ideyası təkcə Google-a məxsus deyil. İlon Mask, Ceff Bezos və başqaları süni intellektin hesablama gücünə olan ehtiyacının ictimai etirazlar və gərgin elektrik şəbəkəsi qarşısında artması səbəbindən bu konsepsiyanı təklif ediblər. Beynəlxalq Enerji Agentliyinin hesablamalarına görə, 2024-cü ildə məlumat mərkəzləri dünya elektrik enerjisi istehlakının təxminən 1,5 faizini təşkil edib və bu rəqəm 2030-cu ilə qədər iki dəfə arta bilər.