Özbəkistan hökumətinin sənaye potensialını genişləndirməyə, xarici kapitalı cəlb etməyə və iqtisadiyyatda özəl investisiyaların rolunu dərinləşdirməyə çalışdığı bir vaxtda investisiya hərəkətini sürətləndirir. 2026-cı ilin birinci yarısında əsas kapitala 338,9 trilyon sum (28,6 milyard ABŞ dolları) sərmayə qoyulmuş, illik müqayisədə 17,5 faiz artmış, yanvar-iyul aylarında 32,9 milyard dollar xarici sərmayə və istifadə olunmuş kreditlərlə kapitalın formalaşması miqyası ölkənin inkişaf modelinin müəyyənedici xüsusiyyətinə çevrilir. Hökumət indi sadəcə investisiya cəlb etməkdən kənara çıxır.
O, kapital axınını daha yüksək məhsuldarlığa, daha güclü ixraca və davamlı iqtisadi artıma çevirmək üçün lazım olan maliyyə, sənaye və insan kapitalı infrastrukturunu qurmağa çalışır. Bu dəyişiklik investisiyanın tərkibində getdikcə daha çox nəzərə çarpır. İlin birinci yarısında əsas kapitala investisiyaların təxminən yarısını istehsal, tikinti və enerji ilə bağlı fəaliyyətlər təşkil edib, eyni zamanda hökumət milyardlarla dollar dəyərində yeni sənaye və infrastruktur layihələri hazırlayır və şirkətlərin beynəlxalq kapital bazarlarına çıxışını genişləndirir.
Bununla belə, əsas sual Özbəkistanın bu investisiya bumunu sadəcə olaraq kapital axınının artmasına deyil, uzunmüddətli istehsal gücünə çevirə bilməyəcəyidir. İnvestisiya artımın mərkəzi sütununa çevrilir Özbəkistanın investisiya ekspansiyası davamlı iqtisadi artım fonunda baş verir. İpək Yolu Maliyyə və Texnologiya Forumunda çıxış edən Baş nazirin müavini, iqtisadiyyat və maliyyə naziri Cəmşid Kuçkarov ÜDM-in orta illik artımının 6-7% civarında qaldığını, iqtisadiyyatın isə nominal ifadədə üç dəfə artaraq təqribən 60 milyard dollardan 180 milyard dollara çatdığını bildirib.
Ölkənin iqtisadi ekspansiyası makroiqtisadi göstəricilərin yaxşılaşması ilə müşayiət olunub. Kuçkarov bildirib ki, əvvəllər ikirəqəmli səviyyədə qalan inflyasiyanın bu il 6,5%-ə çatacağı gözlənilir, hökumət gələn il 5%-lik səviyyəni hədəfləyir. Xarici dövlət borcu ÜDM-in 27%-i ətrafında qalıb, büdcə kəsiri isə son illərdə ÜDM-in 3%-dən aşağı səviyyədə qalıb.
Nisbətən sürətli artım və makroiqtisadi sabitliyin yaxşılaşdırılmasının bu kombinasiyası investorlar üçün vacibdir. Proqnozlaşdırıla bilən makroiqtisadi mühit uzunmüddətli layihələrlə, xüsusən də investisiya gəlirlərinin çox vaxt uzun illər ərzində şərtlərdən asılı olduğu infrastruktur və istehsalatla bağlı bəzi riskləri azaldır. Eyni zamanda, Özbəkistan öz suveren kredit statusunu yaxşılaşdırmağa, Ümumdünya Ticarət Təşkilatına tam üzv olmağa və dövlətin iqtisadiyyatdakı rolunu daha da azaltmağa çalışır.
Bu islahatlar onu deməyə əsas verir ki, hökumət xarici investisiyaları müvəqqəti maliyyələşdirmə mənbəyi kimi deyil, daha çox bazar yönümlü iqtisadi modelə daha geniş keçidin bir hissəsi kimi görür. İstehsal sərmayə qoyuluşunun mərkəzindədir 2026-cı ilin birinci yarısında əsas kapitala investisiyaların paylanması Özbəkistanın inkişaf strategiyasının hara getdiyinin mühüm göstəricisidir. İstehsal 100,5 trilyon sum (8,5 milyard ABŞ dolları) cəlb edərək, onu indiyə qədər ən böyük alıcıya çevirdi və ümumi əsas kapitala investisiyaların təxminən 30%-ni təşkil etdi.
Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.
