inteqral
əjdahalar googllainteqral tənliklər - fredholm nəzəriyyəsi - bir şeyin adını bilmək ilə o şeyi həqiqətən bilmək arasında fərq - lebeq inteqralı - tomoqrafiya - riyaziyyat - həqiqi ədədlər - kalkülüs - termin
F'(x) = f(x) və ya d(F(x)) = f(x)dx olsun. Belə F (x) funksiyasına f (x) - in ibtidai funksiyası deyilir.
tutaq ki, f(x) funksiyası müəyyən aralıqda verilmiş kəsilməz funksiyadır. O zaman tərif belə olacaq :
verilmiş aralığın bütün nöqtələrində F'(x) = f(x) bərabərliyini ödəyən F (x) funksiyasına həmin aralıqda f(x) funksiyasının ibtidai funksiyası deyilir.
məsələn , F(x) = 2x² funksiyası (- sonsuzluq ; sonsuzluq) aralığında f(x)=4x funksiyasının ibtidai funksiyasıdır.
F'(x) = (2x²)' = 2(x²)' = 4x = f(x)
teorem : tutaq ki, F(x) funksiyası verilmiş aralıqda f(x) kəsilməz funksiyasının ibtidai funksiyasıdır. onda ixtiyari c sabiti üçün
1) F(x) C funksiyası da həmin aralıqda ibtidai funksiyadır.
2) kəsilməz f(x) funksiyasının verilmiş aralıqdakı istənilən ibtidai funksiyası f(x) c şəklindədir
qeyd : (f(x) c)-yə ibtidai funksiyaların ümumi ifadəsi deyilir.
verilmiş f(x) funksiyasının bütün ibtidai funksiyalarının ümumi ifadəsinə onun qeyri-müəyyən inteqralı deyilir, inteqral f(x)dx kimi işarə edilir
Burada f(x) -inteqralaltı funksiya
f(x)dx -inteqralaltı ifadə
x- inteqrallama dəyişəni adlanır
xassələri :
1.(int. f(x)dx)'= f(x) yaxud d(int. f(x)dx)= f(x)dx
2. int. f' (x) dx = f(x) c və ya int. df(x) = f(x) c
burada f(x) - differensiallanan funksiyadır.
əsas elementar funksiyaların q-müəyyən inteqralları üçün müxtəlif düsturlar var , məsələn :
int. 1/x dx = ln |x| c
int. dx/ x²-a² = 1/2a ln |x-a/x a| c və s.
inteqrallamanın müxtəlif üsulları vardır :
1) DƏYiŞƏNiN ƏVƏZ EDiLMƏSi ÜSULU
2) hissə-hissə inteqrallama üsulu
əlaqəli xəbər
bütün xəbərlər →
science
Fiziklər nəhayət Feynmanın yolunu inteqral olaraq sınaqdan keçirdilər
sport
FIFA İnfantinonun 2027-ci il seçkilərində iştirakını təsdiqləyib
azerbaijan
Şahin Mustafayev İranın yol və şəhərsalma naziri ilə dəmir yolu tikintisini müzakirə edib
politics
Fırtına Marienin Əmək Günü Bayramı Hava Şəraiti üçün nə anlamı var
üzv ol
şərhlər: