john milton

ingilis ədəbiyyatının təsirli yazıçılarından biridir. məktəb vaxtı dənizdə itən sinif yoldaşına həsr edərək yazdığı lycidası yazıçının ilk məşhur şeirlərindəndir. söylənənlərə görə, allen ginsberg bu şeiri əzbər bilirdi. o, sonralar siyasətə qarışmışdı, ingiltərədə daxili müharibələrdə iştirak etmişdir. o, bu müharibədə parlamenti dəstəkləyir və krala qarşı idi. o, bu mövqeyinə görə hətta az qala edam ediləcəkdi, ancaq son anda parlamentdən olan bir dostu onu həbsdən qurtara bilmişdir. onun edam olunmaması dünya ədəbiyyatı üçün böyük bir şans olmuşdur deyə bilərəm. o, bu hadisələrdən sonra ən məşhur və ən təsirli əsəri olan paradise lostu yazmışdır. tənqidçilər onun bu əsərini ingilis tarixinin ən yaxşı poetik povesti kimi qeyd edirdilər. bu məşhur şeir 12 kitabdan ibarətdir, şeirin təxminən 11000 misrası vardır. şeir özündə incildə olan adəm və həvvanın hekayəsini, onların şeytanın hiyləsi ucbatından cənnətdən qovulmasını əks etdirir. o, bu əsəri yazandan 4 il sonra əsərin davamı olaraq paradise regainedi, yəni "yenidən qazanılan cənnət" əsərini yazdı.

rene descartes

ən çox meditations on first philosophy əsəri ilə məşhur olan fizik, riyaziyyatçı və filosofdur. qərb tarixində bir yaşadığı dövrə öz damğasını vuran adamdır. onun fikirlərinə görə elm adamları ancaq gördüklərini, müşahidə edə bildikləri və ya etdiklərinini öz fəlsəfələrində, işlərində istifadə etməlidir. o, bununla da rasionalizmin də təməllərini atmış olmuşdur.

fransada filosofun doğum yeri olan la haye bölgəsinə 1967-ci ildə descartes adı verilmişdir.

francisco goya

qərb sənət tarixinin ən çox seçilən, fərqlənən, insanı şok edə bilən bir ispan rəssamıdır. o, əsərlərində müharibələri, şiddəti, çox gözəl təsvir edirdi. onun dövründə bu tip əsərləri ərsəyə gətirən cəsur rəssamlar çox az idi, buna görə də fərqlənirdi başqalarından. onun bu humanist əsərləri gələcəkdə bir çox müharibə əleyhdarı olan rəssamlara ilham qaynağı olacaqdı. hətta onun elə dəhşət verici əsərləri olmuşdur ki, rəssamın yaşadığı dövrdə işıq üzü görməmişdir.

goya saray rəssamı olduğu dövrdə the family of chares IV tablosunu ərsəyə gətirmişdir. rəsmin ilk görünüşünə baxsaq diego velazquezin las meninas adlı əsərinə bənzədiyini düşünərik. çünki bu əsərdə də işıq texnikasından istifadə olunub və eynən o qeyd etdiyim əsərdəki kimi bu əsərdə də kral ailəsi təsvir olunub. ancaq goya diegodan fərqli olaraq hiyləgər bir şəkildə kraliçanı çirkin, kralı isə qürurlu bir axmaq kimi təsvir etmişdir. velazquez nəinki heç vaxt belə açıq və səmimi şəkildə bir tablo çəkə bilməzdi, bunu heç ağlının ucundan belə keçirməzdi. -*



goyanın səs salan rəsmlərindən biri də the third of may 1808 əsəridir. o, həmin dövr fransızların ispaniyanı zəbt etməsi nəticəsində yaranan bir çox döyüşlərə, ölümlərə şahid olmuşdur. bu əsərində də 3 may tarixində napoleon bonapartein ordusunun yüzlərlə ispaniya vətəndaşını öldürdüklərini təsvir etmişdir. beləki goya əsərdə ağ köynəkdə olan çarəsiz bir ispanın əsgərlər tərəfindən güllələnməsini göstərərək müharibənin necə qəddar, iyrənc bir məhfum olduğunu canlandırmışdır.



anthony jansonun diliylə desək goya "dövrünün açıq şəkildə dahi elan edilə biləcək yeganə sənətçisi idi".

"goya" həm də ispaniyanın prestijli kinomatoqrafiyasının mükafatlarından birinin adıdır.

broken chair

cenevrədə place des nations sarayının qarşısında olan küçədə yerləşən abidədir. abidə isveçrəli heykəltəraş daniel berset tərəfindən inşa edilib. bu abidə mübarizənin, sülhün rəmzi kimi qəbul edilməkdə və sanki siyasi hadisələrə, sülh pozuntularına bir müxalif olmaqdadır.

bu da həmin abidə.