Notice: Undefined variable: querycheckrows2 in /var/www/soz6/sds-themes/vengeful-light/header.php on line 161

Absurdfikir


92   7   0   0
Absurdfikir
9.nəsil yazar
reytinq xalı: 298
entry sayı:92
karma xalı: 2629
izləyənlər: 6
sifariş sayı: 0






son yazdıqları| | əl əməyi göz nuru| favori seçdikləri| favori seçilənləri| bütün entryleri| lövhə

jacques lacan Xəyallar qeyri-real olmaq məcburiyyətindədir. Çünki istədiyiniz şeyi əldə etdiyiniz anda onu istəməməyə başlayırsınız. istəyin davam edə bilməsi üçün obyektin hər zaman əskik olması lazımdır. istədiyiniz o deyil, onun xəyalıdır. Buna görə "nə dilədiyinə diqqət et" deyirik. Ona sahib olacağımız üçün deyil, onu əldə etdiyimiz zaman, artıq onu istəməyəcəyimiz üçün. Öz həyatlarımızı dəyərli etmənin tək yolu, digər insanların yaşamlarına dəyər verməkdir. Bizsə, bütün həyatımızı ölümü dayandırmaq üçün yaşayırıq. Yeyərək, içərək, sevərək, dua edərək, döyüşərək, öldürərək. Amma əslində ölüm haqqında nə bilirik ? Sadəcə heç kimin dönmədiyini. Alışqanlıqlarınız və itkiləriniz, xəyallarınızdan daha uzun yaşadığında bəlkə, "ölüm" bir hədiyyədir.
Film: David Gale'in həyatı.
intiharın cəsarətlilik yoxsa cəsarətsizlik olması intihara bəzi insanların sadəcə psixoloji pəncərədən yanaşması məncə səhvdir. bunu da durkheim intihar adlı şah əsərində təsdiqləyib. Elə onun da əsas məqsədi buna sadəcə psixoloji deyil də, sosioloji cəhətdən yanaşmaq idi. ilk öncə xoşbəxtsizliyin intihara gətirib çıxaracağı fikrini izah edim. Çünki intiharın tamamən xoşbəxtsizlikdən irəli gəldiyi düşünülməkdədir. Bəs həqiqətən belədir ?
Freud'a görə, insanların xoşbəxt olmamaqlarının səbəbi bilinc altında yatan arzu, ehtiraslarını gerçəkləşdirə bilmədiklərindən irəli gəlir. Buna görə də cəmiyyət içinə çıxdıqlarında id ortaya girmiş olur. Bunu açıb burda izah etməyəcəm, çünki mövzumuz bu deyil.
Marksa görə, insan sosial varlıq olduğu üçün ( durkheim'a görə də bu belədir) bir fərd insanlarla birlikdə ortaq iş gördüklərində xoşbəxt olur.
Durkheim'a görə, insanların xoşbəxtsizliklərinin səbəbi bir mütləqlə tapıla bilməz. Örnək verirəm, bir insan pulsuzluqdan xoşbəxtsizliyin ən pis formasına bürünüb intihar edirsə, bunun çıxış yolu dövlətin iqtisadi səviyyəsindədir. Bunları yazmağımın səbəbi intiharın sadəcə xoşbəxtsizlikdən ortaya çıxmamasını göstərməkdir.
Başlıqla bağlamağa və yetərincə kənara çıxmamağa çalışacam (Çıxdım amma). 4 intihar tipi var.
1) eqoist intihar. içində olduğun qrupla ya da ailə münasibətlərinin zəif olması ilə əlaqəli olan intihar tipidir. Bir fərdin ailəsi ilə olan münasibəti zəifdirsə, qrupla olan münasibət yaxşı deyilsə və intihar kimi bir davranışı çıxış yolu olaraq görərsə, bu intihar tipini gerçəkləşdirmiş olur.
2) sosial intihar. Eqoist intiharın ziddidir. Burada fərd içində olduğu qrupu "müqəddəs" təmsilinə gətirdiyindən dolayı intihar edə bilər. Əsgər qruplarını örnək verə bilərəm.
3)anomik intihar. Cəmiyyətdəki sosial normaların pozulmasından qaynaqlanır. Bir insanın iqtisadi vəziyyətinin birdən düşməsindən sonra əmələ gələn intihar davranışı.
4) fatalist intihar. Çox qısa olaraq, kölələri örnək verə bilərəm. içində olduğu vəziyyətdən məmnun olmayan insanlar.
Nəticə olaraq, intihar, fərdin içində olduğu vəziyyətdən dolayı dəyişir. Yəni bu, cəsarətlilik də ola bilər, cəsarətsizlik də.
intiharı doğrumu, yanlışmı olaraq ələ alsaq, suala yuxarıda intiharı hərəkət deyil də, davranış olaraq göstərməyimi yazaraq cavab tapa bilərəm. Davranış, ağıl xarici ya da qismən düşünülmüş bir şeydir. Hərəkət isə tam olaraq rasional bir feil olaraq ələ alınır.
türkiyədə təhsil alacaqlara məsləhətlər ilk öncə, sınaqlar haqqında danışacam və məsləhətlər verməyə çalışacam. Türkiyə universitetlərində imtahan üsulu azərbaycan universitetlərindən fərqli olduğu üçün orada oxumaq istəyənlərə məsləhət görə bilərəm ki, sınaqları son günə buraxmayın. Dərslər yığılanda oxumaq çox çətin olur ( notun yoksa, sıçtın kanka).
Vize və final olaraq iki sınaq olur. Universitetlərin çoxunda vizenin yüzdə qırxı, finalın yüzdə altmışı sınaq vərəqinə təsir edir. Bəzi universitetlərdə keçid balı 50, bəzilərində isə 60'dır. ilk həftənin başın buraxın, ikinci həftədən özünüz müəllimin dediklərini dəftərinizə yazmağa başlasanız çox yaxşı olar (müəllimlərin çoxu, öz yazdıqlarını sınaq vərəqində görəndə çox xoşbəxt olurlar). Çünki, sınaq həftəsində heç kim sizə kömək etməyəcək və not verməyəcək. Çox gözəl səbəbləri də olur.
Səbəb 1: mən bu qədər əziyyət çəkmişəm dərslərdə not tutmuşam və sən də dərslərdə yat, müəllimə qoz qoyma, dərslərdə mənə salam vermə və sınaq həftəsində də gəl mənnən not istə ? Əziyyət çəkib not tutardın.
Səbəb 2: sən mənim arxamca danışmışdın ( əslində belə bir şey olmayıb, ancaq həqiqətən bəzi insanlar doğub adamın üstünə atırlar). Bu səbəb orada məşhur olduğu üçün istifadə olunur. sinifdə adın çıxsa təəccüblənmə, yak bi sigara baboş.
Məsləhət verə bilərəm ki, bir dost qrupun olsun və o qrupda qız olması şərtdir. Çünki, yaxın qız dostun olsa, qarşılıqsız sənə kömək edəcək. Cümlədən çıxar üçün dost olmaq kimi bir nəticə çıxa bilər, amma o nəticəyə gətirmədim mən. Oğlanların çoxu belə edir. Çox siniflərdə üç tip qrup olur. 1) ön partaları işğal edib, diqqətini müəllimə verən və arada səhv də olsa müəllimin cümləsini tamamlayanlar ( bir dəfəsində müəllim yunan mifologiyasından danışırdı. Birisi qayıdıb, bu miflə bağlı sual verəndə dəxlisiz yerə osmanlı imperiyası demişdi).
2) not tutanlar, ancaq sınaq həftəsi "kanka yemiiiin ediyorum notum yok, ben de sana yazıp not isteyecektim, bizim grupta da kimse not tutmadı" deyirlər.
3) not dilənənlər. Çox məsumdular ala. Mən bir və ikinci siniflərdə bu qrupda idim. Lakin sonradan yeni bir qrup yaratdım. Bu qrupun adı da " dostlarından not alıb, olmayanlara göndərənlər" qrupudur. Çox əziyyət çəkmişdim deyə empati qura bilirdim.
Çalışın sinifdən sevgiliniz olmasın. Ən əsası da adanalı olmasın. Birinci sinifdə adanalı sevgilim var idi. Bir ay o qızı makyajsız gördüm. Bir aydan sonra qızı makyajlı görəndə çox pis yaraşır demişdim. Avm'nin terasında pomadanı çıxardıb, üzünü rənglədi və "belə necədi, yaraşdı ?!" Deyə üstümə qışqırmışdı. Hamı mənə baxdı, çox utanmamışdım amma. Sonra ayrıldıq heç nə. Nəysə. Sinifdən sevgiliniz olsa, digər qızlarla ünsiyyət qurmaq problem olacaq. Əgər sevgiliniz qısqancdırsa. Ayrıldıqdan sonra 4 il birbirinizə baxmama kimi və eyni qruplarda olmamaq kimi probleminiz də olacaq. Deyə bilərsiniz ki, bu problem deyil, amma türk qadınlarının çoxuna problem olur bu nədənsə.
Universitetinizdəki fərqli "Topluluklara" ( bisiklet topluluğu, dans topluluğu və başqa) qatılın, şəhərinizi kəşf etməyə çalışın, sahilə axşamlar düşün, (vəsiqəniz üzərinizdə olsun) 15 tətilində başqa şəhərlərə gəzin, o dəqiqə bakıya bilet almayın ( bu arada ilk dönəm hətta ilk il bakı üçün çox darıxa bilərsiniz) ev tutanda ya tək qalın, ya da sinif yoldaşlarınızla qalın. Gedib azərbaycanlı görən kimi brat ev tutaq demiyin məncə.
Müəllimlə dirəşməyin. Çünki, sınaq günü poxuna düşərsiniz. Bəzi müəllimlər də olacaq ki, problem həqiqətən sizdə yox, müəllimdə olacaq. O müəllimlərə söyüş sərbəstdir, uşaqlar, sülaləsinə qədər girə bilərsiniz. iqtisad sosiologiyası deyə bir dərs var idi, ikinci sinifdə. Qadına 2 vərəq verdim mənə 18 vermişdi. Yazdığımı başqa müəllimə göstərdim ən az 80 demişdi və belə bir xasiyyəti də var idi ki, qızlara oğlanlardan daha yüksək verirdi. Bununla bağlı soruşanda da "eğer öyleyse sınıf ortalamanız neden yüksek çocuklar ?" Deyirdi bizə. Geri zekalı sınıfta 70 kadın 13 erkek var, tabiiki de ortalama yüksek olacak. Bunun kimi və buna bənzər müəllimlərin dərsindən keçmək istəyirsinizsə, adınızı bilməyi şərtdir. Baxmayaraq ki, mənim adımı o qadın 4 ildi deyə bilmir, amma olsun əsas odu keçirəm artıq dərslərindən. Müəllimlər haqqında bu qədər məsləhət bəsdir məncə.
Dost qrupunda qız olmasının + cəhəti sıxılmırsınız. Dərs araları çox olanda oturun kampüsün kafelərindən birində söhbət eliyin, lanqırt oynayın, sinemaya gedin (ara çox uzundursa). Dərs arası qısadırsa kofe alıb, çəmənliklərdə oturun, itlər və pişiklərlə oynayın.
Dərslərə 4 həftə gəlməmək kimi bir məsuliyyətiniz var. 14 həftənin 4 həftəsi. Yerinizə imza atdırmayın, çünki bəzi müəllimlər sayır. Təhlükəlidir.
Gələk əsas məsələyə, kopya çəkməyin. Empati qurmağı bacarırsınızsa, anlaya bilərsiniz ki, oxuyub dərsə gələn tələbənin haqqın yeyirsiniz. Bəzi insani duyğularınız buna icazə verirsə, çəkə bilərsiniz, ancaq məsləhət görmürəm.
Bizim sınıf temsilcimiz hər sınaq həftəsində bol köynək falan geyinirdi. Heç vaxt tutulmurdu və üstdən dərs alırdı. Halal olsun ona. Gülünc tərəfi də odur ki, bəzi dərslərdən qalırdı. Uğurlar. siyasətdən uzaq durun və hər şey edin, Bir dəfə tələbə olursunuz və çox əyləncəli keçir əmin olun.
Getməmişdən öncə yemək bişirməyi öyrənin. Ev işlərini paylaşacaqsınız. Qab yumaq çətindi :,)
avqustin 354-430 illəri arasında yaşamış filosof. Müqəddəs avqustin, platonun bəzi görüşlərini dəstəkləyən, bəzi görüşlərini isə tənqid edən bir provaslov xristiyanıdır. Ona görə, platon yunan filosoflarının ən öndə gələnidir. ikinci yerdə aristodur. Lakin tanrının dünyanı yaratması görüşü, tamamən platon və aristoya ziddir. Platon və aristo hər hansı bir maddədən yaradıldığı fikrini müdafiə edərkən, avqustin tanrının hər şeyi heçlikdən yaratdığını düşünür. Bundan başqa tanrılar düşüncəsinə də qarşı çıxır. Sadəcə tək tanrı var.
Bugünə qədər hələ sorğulanan tanrı nəyə görə pis insanların cəzasını vermir sualına çox bəsit bir cavab verir. Əgər cəza verilsəydi, qiyamət günü olmazdı. Burada azad iradəni müdafiə edir, lakin insanların tamamən azad iradəsi olduğunu müdafiə etmir. adəm ilk yaradılanda azad iradəsi var idi və azad iradəsi ilə seçimini edərək böyük günah işlədi. Sonradan insanların azad iradəsi olmadı. Avqustinə görə seçilmiş insanlar var. Bu seçilmiş insanlar cənnətə gedəcəklər. Cənnətə getməklərinin səbəbi, dünyada yaxşılıq etməklərindən dolayı yox, tanrı tərəfindən seçildiklərinə görədir.
Zaman termini avqustinin önəmli görüşlərindəndir. Tanrı dünyanı yaratdıqdan sonra zaman qavramı da yaradıldı. Bəs zaman nədir ? Zaman sadəcə indiki zamandır. Bu indiki zamanın içində isə, keçmiş indiki, indiki və gələcək indiki zaman var. Keçmiş indiki, anımsadığımız zamandır. indiki zaman yaşadığımız, gələcək zaman isə, gözləmədən (beklenti) başqa bir şey deyil.
Daha ətraflı olaraq, bertrand russell'in "batı felsefesi tarihi" 2.cilt kitabından oxuya bilərsiniz. Üç cildi də məsləhət görürəm (fəlsəfə təməli olanlar üçün. Çünki, fəlsəfi qavramlar çoxdur. Fəlsəfədən anlayışı olmayanlar, nigel'in "felsefenin kısa tarihi" ilə başlaya bilərlər).
midnight in paris Girişdə parisin dar küçələrini, göz oxşayan parklarını göstərməsi filmə daha çox bağlayır insanı. Adriana ilə sonlara yaxın getdiyi məkanda arxa fonda the tales of hoffman parçası üzümdə səbəbsiz gülümsəmə yaratmışdı. Araba ilə hər dəfəsində 40'lara gedib camus'nu, sartre'ı görməsini həyəcanla gözləmişdim ilk dəfə izlədiyimdə. Lea.
harry potter Hbo Max yeni çəkimlərə başlayacağını deyib. (Serial) Güman edirəm ki, başqa qəhrəmanlar ön plana çəkilər.
Amazon da the lord of the rings serialına başlayacağını demişdi. Bundan gözəl xəbər olar ?
tərsi və üzü Albert Camus'nün ilk əsəridir. Bu əsəri 22 yaşında yazıb. Bəzilərinə görə, bu əsər onun ən gözəl əsəridir. Camus isə bu fikirlə razı deyil. Çünki, 22 yaşındakı bir insan yazı yazmağı çox da bilməz. Ancaq bildiyi bir şey var ki, yaşam haqqında bu əsərdə yazılanlardan başqa bir şey bilmir. camus nadir yazarlardan biridir ki, ilk əsərində özünü tapır və gerçəklərini oxucuya çatdıra bilir. 1942-ci ildə çıxan sisifos mitinə də göndərmələr var bu əsərində.
Önəmli olan insanca və bəsit olmaqdır. Gerçək olmaqdır önəmli olan. Hər şey girər bunun içinə. Həm insan olmaq, həm də bəsit olmaq. Və mən bu dünyada olduğum zaman deyil də, nə vaxt gerçək ola bilərəm ? Arzum artıq xoşbəxt olmaq deyil, sadəcə bilincli olmaqdır.
kommunist manifesto 1848-ci ildə tələsik şəkildə yazılmış "inqlab çağırışı" əsəridir. Komunizmin nə qədər güclü olduğunu göstərmək üçün yazılıb. Avropada bir ruh gəzir, komunizm ruhu.
"Özəl Mülkiyyət ortadan qalxarsa, xalq tənbəlləşəcək deyirlər. Elə olsaydı, burjua sinfi çoxdan yox olmuşdu. Çünki, bu cəmiyyətin çalışan üzvləri heç nə əldə etmədən, çalışmayan üzvləri hər şeyi əldə edir".
pygmalion effekti Uğurlarınız çevrənizdəki insanların sizinlə bağlı necə düşündüyünə görə dəyişə bilər.
Əfsanəyə görə, kipr şahzadəsi pygmalion ideal bir qadın heykəli düzəldir və bu heykəl o qədər gözəl olur ki, pygmalion ona aşiq olur, ona bir insan kimi davranmağa başlayır və tanrılara onu gerçəyə çevirməsi üçün yalvarır. Pygmalion, tanrıların vasitəsi ilə arzusuna qovuşur və heykəl insana çevrilir.
Buna görədir ki, insanlar bir işin həqiqətən yolunda getməsini istədiyi üçün heç kimə o iş haqqında danışmır.
fokus effekti insanlar bir vəziyyətin və ya hadisənin sadəcə bir tərəfinə həddindən artıq çox fokuslandığında, digər amillərin təsirini unutmağa meyillidirlər. Zəngin insanların maddi vəziyyəti yaxşı olduğu üçün daha az və ya heç problemi olmadığını düşünməyimizin səbəbi budur.
rousseau 1712-ci ildə cenevrədə anadan olmuş və həyatı boyunca cenevrədə doğulduğunu qürur hissi ilə söyləyən, cəmiyyət və siyasət filosofudur. Yazdığı əsərlər və tənqid elədiyi məsələlər həqiqətən də dövrünün ötəsində bir düşünür olduğunun sübutudur. Atası bəzi müzakirələri nəticəsində cenevrədən ayrılar və bir daha russo ilə maraqlanmaz. Russonun çətin illəri bundan sonra başlayır. Fərqli yerlərdə çalışır, çıraqlıq illəri də demək olar. Russo, 12 il əziyyətlə də olsa, bəzi yerlərdə çalışaraq həyata davam etməyə çalışır. 28 yaşında müəllimlik edir, musiqi dərsləri vermək üçün musiqini öyrənir, hətta hazırladığı bir opera belə var. Beş uşağı olur və hamısını yetimxanaya qoyur, lakin yaşlılıq dönəmində bunun üçün peşman olduğunu deyir. Russo, qərarsız bir xarakterə sahibdir. ilk öncə prostestantlığı qəbul edib, sonra katolikliyi, sonra yenidən prostestant olub.
Russoya görə, iki bərabərsizlik vardır. Birincisi, təbii bərabərsizlik olan insanın fiziki baxımdan bərabərsizliyidir. ikincisi isə, mülkiyyət bərabərsizliyidir. Bir insanın çıxıb da cəmiyyətin ortaq istifadə etdiyi torpağın yarısı mənimdir deməyi ilə həm bərabərsizlik, həm özəl mülkiyyət həm də mədəni cəmiyyət yaradılmışdır. Russo, bu insanı digər insanları aldada bildiyi üçün həm ağıllı, həm də oğru sayır. Bu ikinci bərabərsizliyi, tanrının hökmü ilə olduğunu hesab edənlərə qarşı çıxıb ( hələ doğulmamış max veberi tənqid edib, zənginliyi iqtisadi güc olaraq görən insanların gerçək gücə sahib olmadığını deyib. Çünki, bu şəkildə, yoxsul təbəqəyə məcburi şəkildə boyun əydirmək ədalətsizliyin göstəricisidir). Russo, təbii vəziyyəttəki təbii insanın azad olduğu üçün xoşbəxt, sivil cəmiyyəttəki insanın cəmiyyətə qarşı azad olmadığını bildirərək bədbəxt olduğunu deyib. əxlaqi davranışlarda cəmiyyətin rol oynadığını deyirdi ( fikrimcə, durkheim russodan çox şey mənimsəyib çünki, durkheim da cəmiyyəti müqəddəs hesab edirdi). Onun dövrünə qədər olan bütün müharibələrin, bərabərsizliyin təməl səbəbi mülkiyyətdir ( karl marksın komunist manifestosunun ilk cümləsi). Russoya görə, təbəqələşmənin ən yuxarı hissəsini tutmuş insanlar, öz xeyirlərinə, cəmiyyət üçün qayda və qanun çıxardıb, aşağı təbəqənin insanları ilə razılaşma bağlayaraq və öz yerlərini möhkəmləndirərək inqlabı özlərindən uzaqlaşdırıblar.
" gəncin qocaya əmr elədiyi, cahil insanın müdrik və ağıllı insanı idarə etməsi, aclıq içində, məcburi ləvazimatlardan yoxsun olan çox insanın çətin yaşayarkən, cəmiyyətin az hissəsini təşkil edən insanların lazımı olmayacaq şeylər içində üzməsi təbiətin qanuna ziddir."
platonun idealar nəzəriyyəsi Platonun idealar nəzəriyyəsinin böyük qismi "dövlət" əsərindədir. ilk öncə, platonun ondan öncəki filosoflardan nələri aldığını yazmaqda fayda var. Pitagoras adlı filosofdan ruh köçünü, ölümsüzlüyü, parmenidesdən heç bir şeyin dəyişmədiyini, herakleitosdan hər şeyin dəyişdiyini və müəllimi olan sokratdan isə, əxlaq dəyərlərini mənimsəyib və əsərlərində yer verib.
Filosof kimdir ? Platona görə, filosof sözünün etimologiyasından anlaşılır ki, filosof bilgini sevən biridir. Ancaq, bir şeyə qarşı olan müvəqqəti maraq insanı filosof etməz. Ona görə həqiqəti sevən insan filosofdur. Burada, filosofları digərlərindən ayıran xüsusilikdir. insanların çoxu, bir musiqini, bir rəsmi gözəl olaraq adlandırır, lakin filosoflar o gözəlin özünü sevir. Bu biraz dərk edilməsi çətin məsələdir. ilk öncə tam açıqlayıb sonra örnək verəcəm. Bilgi və sanı ( sanmaq) var. Çox insan yuxarıda yazdığım gözəl musiqi örnəyini hiss edir və sanır ki, bu gerçəkdir. Ona görə bu gerçək bilgi deyil. Lakin filosoflar, başlı başına gözəlliyin özünü dərk edirlər və gerçək bilgini mənimsəmiş olurlar. Bəs bunu necə ayırd etmək lazımdır ? Bilgi, bizi heç vaxt yanıltmır ona görə gerçəkdir və gerçək olmayan şey bilgi deyil, ona görə gerçək də deyil. gerçək deyilsə sanıdır, ancaq gerçək olmayan da heçlikdir. Onda sanı, yəni, sandığımız şey həm olan həm olmayandır. Bu necə mümkündür ? Gözəl olan bir baxımdan gözəl deyil, ədalətli olan bir baxımdan ədalətli deyil. Nəticə olaraq, bizim bu dünyada hiss etdiyimiz bütün şeylər sanıdan ibarətdir. Bilgi isə fövqəltəbiidir. insan örnəyini götürə bilərik. Platon ümumi olaraq, insanlar olduğunu qəbul edir, lakin gerçəklər dünyasında sadəcə bir insanın, gerçək, sadəcə bir insan modeli var, bir at modeli, bir pişik modeli var deyir. Bununla da mağara alleqoriyasına çıxmış oluruq. Yəni, platona görə görünən və gerçəklər dünyası var. Biz görünən dünyada yaşayırıq. Bunu tam qavramaq üçün dövləti oxumaq vacibdir. Bəzi insanlar aristonun platondan daha məşhur və daha öndə gələn filosof olduğunu düşünürlər, ancaq fikrimcə, yanılırlar. Birincisi, aristo platonun yetirməsidir, ikincisi də odur ki, bugünə qədər var olmuş filosoflar gerçəkliyi qavramaq üçün platona baş vurublar, ontologiya, epistomologiya baxımından da baş vuranlar çoxdur. 12-ci əsrə qədər bu iki filosofdan platonun düşüncələrini qəbul edib, platoncu olanların sayı lazımı qədərdir ( stoaçıların da bir qismi platonçu olub).
Platon idealist olsa belə, ona qarşı çıxıb tənqid edənlər də bir nöqtədə bəzi düşüncələrini qəbul edirlər.
ziya gökalp 1876'da diyarbakır'da anadan olmuş müftüzadələr olaraq bilinən bir görkəmli və tanınmış ailənin ikinci oğludur. Türkiyəyə pozitif sosiologiyasını və türkçülüyü gətirən şəxsdir. Beynində güllə ilə yaşamağına səbəb olan yorginin fəlsəfi görüşləri olub. Güllənin ən böyük təsiri isə danışmasında görülüb. Diyarbakır türkçəsinin, azərbaycan türkçəsinin bir qolu olduğunu düşünürdü. Ziya gökalp inqlaba qarşı idi. Ona görə türklər, hürriyəti və bağımsızlığı sevdikləri üçün heç vaxt komunist ola bilməzlər. Mustafa kemal atatürk'ün onunla bağlı söylədiyi məşhur cümləsi də var. Hislerimin babası namık kemal, düşüncelerimin babası ziya gökalptir. Ziya gökalp, istanbula gəldiktən sonra durkheim əsərlərini tamamilə mənimsəyir, hətta "türk əxlaqı" adlı əsərində bəzi terminlərinə toxunur. Sosial bilinç, evlilik, əxlaqi davranış kimi davranışları və qavramları durkheim'dan mənimsədiyini düşünürəm ( çünki durkheim'ın "əxlaq təhsili" adlı kitabında əxlaqi davranışlar və sosial bilinc haqqında yazdığı çox şey var).
Gökalp, sosial birləşmə və toplanma'nın fərqli şeylər olduğunu irəli sürüb. Fərq isə, toplanmağın fərdləri özünü bəyənmişliyə qədər aparması, sosial birləşmədə isə belə şeyin olmamasıdır. Sonda, sosiologiyaya çox böyük qatqı verən Ziya gökalp'in bir cümləsini yazıb, o dönəmdəki türk cəmiyyətinin problemini bugün azərbaycan cəmiyyətində (sadəcə düşünürlər hissəsi) gördüyümüzü deyə bilərəm.
" bir filosofumuz, bir əxlaqçımız, bir sosioloqumuz yoxdur. Başqa uluslarda bunlar çox olduğu üçün, bizim indi yaşadığımız cəmiyyət problemlərini, onlar vaxtı ilə yaşayıb, həll edib və normal hala dönüblər. Çünki onlar sarsılmaqda olan radikal dindarlığın yerini boş buraxmayıblar və onun yerinə sosial əxlaq gətiriblər" (burada belə, durkheim'a göndərmə edir adam).
Ziya gökalp, diyarbakır millət vəkili seçildiktən bir il sonra (1924) həyata gözlərini yumub.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20