On iki il əvvəl Vikram Chandranın "Geek Sublime: The Beauty of Code, The Code of Beauty" (Kodun gözəlliyi, gözəlliyin kodu) əsəri nəşr olundu. Faktiki tarix baxımından bu, heç də uzun müddət deyil; texnologiya baxımından isə bu, bir əbədiyyətdir. "Geek Sublime" kitabında Chandra həm nəsr, həm də kod müəllifi kimi təcrübəsindən istifadə edərək bu ikisinin harada kəsişdiyini araşdırırdı.
Siz bu ikisinin arasında hər hansı bir əlaqə olduğunu düşünməyə bilərsiniz. Onu oxumazdan əvvəl mən də — bir müddət hər iki dünyada ayağı olan biri kimi — nə dərəcədə razı qalacağımdan əmin deyildim. Lakin onun hər iki dünyada zərifliyi və gözəlliyi vurğulayan və bunun məhz necə əldə edilə biləcəyinə dair nümunələr gətirən arqumenti məni inandırdı. Chandranın kitabı Milli Kitab Tənqidçiləri Mükafatının tənqid kateqoriyası üzrə finalçısı oldu və Anne Trubek kitabın "incə və aşkar edici əhatə dairəsini" yüksək qiymətləndirdi.
Chandranın "Geek Sublime" kitabında yazdığı ədəbi dünya 2026-cı ildəki həmkarından çox da uzaq olmasa da, kodlaşdırma dünyası seysmik şəkildə dəyişib. "Vibe coding" — onlayn layihələr üçün kod yaratmaq məqsədilə süni intellektdən istifadə — yaxşı və ya pis mənada geniş yayılıb. ("Vibe Coding mümkün olan ən pis şəkildə yeni açıq mənbədir" — WIRED-in başlıqlarından biri belə idi.) "The New York Times"ın "The Daily" podkastının bir epizodunda insan proqramçıların artıq lazım olub-olmadığı sualı qaldırılmışdı.
Bütün bunlar haqqında Chandranın özü nə düşünür? Bir neçə həftə ərzində biz bir sıra e-poçtlar mübadiləsi etdik və mən öyrəndim ki, o, texnologiya dünyasında baş verən dəyişiklikləri qəbul etsə də, kodun estetikası ilə bağlı hələ də eyni dərəcədə narahatdır.
Tobias Carroll: "Geek Sublime" kitabında siz səliqəli yazılmış kodun zərifliyini məharətlə müdafiə edirdiniz. İndi isə "vibe coding" dövrünə qədəm qoymuşuq. Süni intellektin ön planda olduğu kodlaşdırmanın yüksəlişi haqqında nə düşünürsünüz və bunun kitabınızda qeyd etdiyiniz prinsiplərə necə təsir etdiyini deyərdiniz?
Vikram Chandra: Kitabda bəhs etdiyim prinsiplər hələ də çox vacibdir — siz hələ də kodunuzun zərif və uzunmüddətli perspektivdə saxlanılmasının asan olmasını istəyirsiniz. Problem süni intellekt agentlərini bu cür kod yazmağa məcbur etməkdir. Mən süni intellektdən yalnız həmin prinsiplər siyahısına işarə edən ciddi təlimatlar verdikdən sonra kiçik skriptlər yazmaq üçün istifadə etmişəm və kiçik miqyasda bu işə yarayır. Süni intellekt tərəfindən yazılmış böyük kod bazaları ilə bağlı heç bir şəxsi təcrübəm yoxdur, lakin eşitdiyim hər şey — hətta təcrübəli proqramçılardan belə — odur ki, çox diqqətli olmasanız, sonda geniş miqyaslı "spagetti kod" ilə qarşılaşırsınız. Bu cür səliqəsiz işləri nəzərdən keçirməkdən və düzəltməkdən sabit gəlir əldə edən bir dostum var.
Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.
