+3 əjdaha
1. 20-ci əsrin 70-ci illərində ssri-nin avropa ölkələri ərazisində ortamənzilli raketlər yerləşdirməsi ilə başladığı iddia edilən soyuq müharibənin son dövrlərinə verilən şərti ad.son tutaşma həmçinin ssri-nin əfqanıstana qoşun çıxarmasıyla davam etmişdir.
1979-cu ilin 24 dekabrında ilk ssri əsgərləri əfqanıstan ərazisinə girmiş, 1989-cu il fevralın 15-i son sovet ordusu əfqanıstannan çıxmışdır. əfqanıstana giriş guya ölkədə sabitliyi bərqərar etmək məqsədi güdürmüş kimi qələmə verilsə də, işğal olduğu açıq-aşikar bilinmiş, abş, qərbi avropa dövlətlərinin kəskin etirazına səbəb olmuşdur. hətta 1980-ci il moskvada keçirilmiş yay olimpiya oyunları da baykot edilmişdir. qərbin əfqanıstandakı mücahidlərə silah yardımı və xalqın ssri-yə qarşı müqaviməti nəticəsində qarbaçov hökuməti zəif olduğunu anlamışdır. əslində son tutaşmanın bitmə tarixi ssri-nin raket yerləşdirməkdən əl çəkəcəyi haqqda öhdəlik götürdüyü gün (8 dekabr 1987-ci il)qəbul edilir. amma ordunun əfqanıstannan tam çıxarılma prosesi 2 il çəkmişdir.
abş, ssri arasında cenevrə, reykyavik, vaşinqton zirvə görüşlərinin rolu danılmazdır.
ssri-i ən çox 1984-cü ildə (2343) ən az isə 1989-cu ildə (53) əsgərini itirmiş, ümumilikdə sovet ordusunnan 14 minnən çox əsgər həlak olmuşdur. əfqanıstanda həlak olanların sayını isə amerikalı tədqiqatçılar 2 milyon yarım olaraq göstərirlər.