1. artiq teoremdir. weil teoremi. pierre deligne adli fransiz riyaziyyatci * fransiz olmasi hec teeccublendirmir terefinden isbat olunmusdur. <br />
<br />
bir il evvel fermatin son teoremi haqqinda yazmisdim : (bax: elliptic curves) a.wiles ve taylor terefinden 1994-95 ci ilde yayimlanmisdi isbat. hemin basliqda yazmisam ancaq bir il evvelki qisitli bilgim ile cox zeif bir metin alinib. birazdan onuda davam etdirecem. <br />
<br />
ne ise. cebri hendeseden istifade edeceyik weil hipotezini anlatmaq, isbat etmek ucun. <br />
<br />
(kvadrat, kub ve s. isareleri olmadigi ucun meselen x ustu n-i xn kimi yazacam. bezi hallarda x^n kimi yazacam hesablamalarda qarisiqliq dusmesin deye )<br />
<br />
y2=x3-x-1 kimi bir tenliyin tam hellini tapa bilerik ? evvelce arithmetic ile yoxlasaq cavab 'yox' olacaq. tam emsaller * coefficients : f1, f2, .... , fs ∈ z{x1, x2,....,xn} ; (burda f1 ya da x1,...,xn `lerde yazdigim n'lerin yuxaridaki x ustu n sohbeti ile elaqesi yoxdur. )<br />
<br />
f1*,f2*,..... , fs* ∈ z/pz{x1, x2, .... , xn} ;<br />
<br />
indi hendese ile aciqlamaga calisaq; k* qapali cebri sahe (bu terminlerin azerbaycancaya tercumesi cox gulmeli alinir ) ;<br />
<br />
x=spec a<br />
a=k*{x1, x2, .... ,xn}/(f1,....,fs)<br />
<br />
p (noqte ) = {p1, p2,... ps) ∈ k*n<br />
<br />
x (3-fezadir) ⇔ fi(p)=0 olacaq butun i'ler ucun;<br />
<br />
p ∈ x ↔ a uzerinde maksimal ideallar .<br />
<br />
her hansi bir z coxlugu z⊆x oldugu halda hemin bu z - x uzerinde zariski topologiyasi adlanir.<br />
<br />
n1 = #x(k)<br />
<br />
nm = #x(km)<br />
<br />
z(x, t) := expσm>1 nm tm/m<br />
<br />
z(x, t) = p(t)/q(t),<br />
<br />
z(x, 1/q^dt)=±q^dx/2t^xz(x, t),

davamini editleyecem. riemann hipotezi ile elaqesi oldugu ucun yazmaqa deyer.