1. bu sifarişi verən: albert einstein
Haubitsaların digər artilleriya sistemlərindən fərqləndirən əsas cəhəti, 360 dərəcəlik dönmə bucağında, 70 dərəcəyə qalxan lüləsi bu bucaq altında top ata bilməsidir. Uzaq məsafələrə bir başa mərmi yağdırmaq üçün idealdır. Mənası alman dilində sapand, daşatan deməkdir.
Mənfi xüsusiyyəti yaxın hədəfləri vura bilməməsidir. Uzaq hədəflərdə isə fiziki təsirdən başqa, psixoloji silah kimi də qiymətləndirə bilər. Havadan yüksək sürətlə gələn mərmilərdən çıxan vıyıltı səsi düşmən ordusunda çaxnaşmaya səbəb olur.
d-30 1963-cü ildə ssri tərəfindən istehsal olunmuşdur. 2010-cu ildən d-30 haubitsa topları Azərbaycan arsenalına daxil edilmişdir. Dəqiq məlumat olmadığı üçün Azərbaycan silahlı qüvvələrinin arsenalında 100-150 arası d-30 topunun olduğu düşünülür.
122 mmlik topları, 15.3 km-lik mənzildə dəqiqliklə hər bir hədəfi vurma qabiliyyətinə malikdir.
Çeçen-rus savaşında, birinci və ikinci qarabağ müharibəsində, suriya vətəndaş müharibəsində, liviya vətəndaş müharibəsində çox aktiv istifadə olunub.
d-30 Dünyanın 60-dan çox ordusunun envanterinə daxildir. istehsalçısı rusiyadır.