...

ad hoc fərziyyələr

|

facebook twitter əjdaha lazımdı   googllalink


    1. fərziyyənin yanlışlanabilinərlik mahiyyətindən çıxarmaq üçün original teoriyaya əlavə olunan fərziyyələr.

    bu fərziyyələrlə həm elmi, həm də fəlsəfi sferada rastlaşmaq olar. məsələn, irəli sürülən "tanrının varlığı fərziyyəsi"nin kimsə tərəfindən yanlış çıxarmasının qarşısını alınmaq üçün "o gözlə görünməzdir.", "insan onu dərk edə bilməz" kimi ifadələr əlavə etmək olar.

    elmdə də, ad hoc fərziyyələr teoriyanı daha kompleks etmək, falsify olmasının qarşısını almaq üçün istifadə olunur. ad hoclar pseudoscience göstəricisi olsa da, hansısa pseudoscience əlamətini təklikdə götürüb dəyərsiz etmək düzgün deyildir. bəzən ad hoc fərziyyələr təcrübələr tərəfindən təsdiqlənə bilir. məsələn, einsteinin statik kainat teoriyası üçün ümumi nisbiliyə əlavə etdiyi kosmolojik sabit ad hoc idi. və ya, george fitzgeraldın Michelson və Morleyin təcrübəsində dünyanın səmaya nisbətdə sürətinin 0 olmasına, hansı ki null result hesab olunurdu, "elektrik təsir nəticəsində təchizatın qolu qısaldı, ona görə velocity 0 oldu" kimi ifadə əlavə etməsi ad hoc idi. ümumiyyətlə, ad hoc fərziyyələr elmi sferada çox istifadə olunur. bunun səbəbi isə bildiklərimizin çox az, bilmədiklərimizin isə həddindən artıq çox olmasıdır. buna görə də, elm adamları araşdırmalar davam edərkən fərziyyənin möhkəmliyini yoxlamaq üçün ad hoclar artıra bilirlər.

    bir çox elm insanları ad hoc fərziyyələrin pseudoscience göstəricisi olmasını iddia etsə də, bir çoxu ad hocların pseudo olmasının reasonable səbəbi olmamasını, sadəcə alimlərin estetik qərarlarının nəticəsi olduğunu bildirirlər.


üzv ol


...