clever hans

Ağıllı at olaraq bilinən Clever hans bir dönəmin ən məhşur və dahi atlarından biri hesab edilirdi.
Sahibi olan William Von Osten bir neçə heyvanı təlimləndirib onlara nəisə öyrətməyə çalışsada təkcə Hans adlı atda uğurlu olmuşdu.
Hans ona verilən sualları cavablayır, saatı hətta günü belə ayaqlarını yerə 2 dəfə çırparaq(hə cavabı olaraq) bildirirdi.
Hərkəsin əsas diqqət mərkəzi olan bu atı Oscar Pfungs adlı psixoloqun qısa müddətli müşahidəsi ilə əsas sirri ortaya çıxır.
Oscar müşahidələrində atın gözləri bağlı olduğunda və ya pərdənin arxasına yerləşdirib elə suallar verdikdə cavab vermədiyini bildirdi. Hans daha çox bildiyi suallara cavab verir bilmədiklərində isə digər atlardan fərqsiz davranırdı. Bunlara əsaslanaraq Oscar deyir:
-At hərhansısa zəka bəlirtisi göstərmir. Hər hansısa bir hesablama da etmir, amma bu atın sahibinin də hilə etdiyi mənasına gəlmir. Atın bu suallara cavab verməsinin əsas səbəbi bədən dilini çox yaxşı öyrənməsində idi. Hans mikromimikaları anında tutur və ondan istifadə edirdi. Mikroifadələrimiz hər zaman bizi qarşımızdakı insana satacaq olan əsas bədən dilimizdir.
Hansa 5+3 sualı verildikdə hans üçün rəqəmlər 8ə qədər sayılırdı. Doğru cavaba gəldiklərində və 8 rəqəmini dediklərində həmin an mikromimik ifadələr işin içinə girir. Adi bir gözqırpmaq belə Hans üçün əsas cavab budur siqnalını verirdi.
Hansın gözü bağlı və ya pərdə arxasında cavab verə bilməmə səbəbi isə bu idi.
1909cu ildə William Von Osten ölümü ilə Clever Hans əfsanəsidə artıq tarix olmağa başlamışdı. Amma psixoloqlar üçün bu bir kənarda qalmadı və araşdırmalar davam etdirildi. Araşdırma və William Von Osten sahib olduğu psixologiyanın izahını isə uyğun entrydə cavablayacam.

sözaltı günlük

20 ildən sonra ilk dəfə idi ki, bir qonaqlıqda heç sıxılmadım, evə gəlib otağıma girmək istəmədim. ilk dəfə idi ki, əsl ailə ortamı gördüm, sözlük, insanların səmimiyyətini, sevgisini, bir-birilərilə xoş davranmalarını, acılamadan, incitmədən, pis olsa da yaxşı tərəfini tapanları gördüm.
illərlə düşünürdüm ki, problem məndədi, mən qohumlarımla yaxşı deyiləm, soyuğam, amma elə deyilmiş, sözlük. Əslində problem məndə deyilmiş ki, qohumlarımda normal ailə ideologiyası yoxmuş məgər.
Heç olmadığı qədər çox əziz oldu bu gün mənim üçün, heç bir qan bağım olmasa da öz qanımdakılardan daha çox yaxın gəldilər mənə, daha çox onlara aidəm kimi hiss etdim.
Nə gözəlmiş, sözlük, insanın özü kimi sakit, mehriban insanları axtaran birilərini görmək.
Kaş dedim, kaş nənəm bu baba ilə evlənsəydi, fərqli həyatımız olardı. Heyif ki, öz babam 1 saat tez qabağa düşməsilə nənəmi qaçırıbmış. Oysa nənəm bu baba ilə evlənsəydi, bəlkə də indi hər şey mənim üçün fərqli olardı, dəyişərdi. Amma bilirsən sözlük hər şey dəyişərkən tək 2 adamın dəyişməməsini istəyərdim, biri atam biri isə sevdiyim.
illərimin tək yaxşı tərəfi siz ikinizsiz, uşaqlıqdan içimdəki mərhəməti az da olsa, qorumağıma kömək olan atam və gələcəyimdə də bu mərhəməti onunla birlikdə böyüdə biləcəyimə inandığım sevdiyim. Yaxşı ki, siz varsız.
Bu gün ilk dəfə idiki, sözlük, bir bayram mənim üçün əsl bayram oldu, həm "kaş ki", həm də "yaxşı ki"li oldu.

istanbul konvensiyası

Avropa birliyi tərəfindən dəstəklənən 2011-ci ildə imzalanmış lakin sadəcə 1 il keçərli qalan sözləşmədir.
Dörd təməl ünsürü var:
1. Qadına yönəlmiş hərcür şiddətin və ev içi şiddətin qarşısı alınması.
2.şiddətə məruz qalanların qorunması
3.Cəzaların güzəştə gedilməməsi
4.Günahkarların cəzalandırılması və qadına qarşı şiddətə mübarizə altında güclü siyasi qurumların yaradılması.

Sağlam düşüncəli birilərinin bu maddələrdən necə narahat olduğunu anlaya bilmirəm. Özlərini isə ailə dəyərlərini məhv edir ideologiyası ilə üstə çıxaran erdoğan sözləşməni qəbul etmədi.
insan haqqları olan bu sözləşmənin qəbul edildiyi tək il cinayət sayında kəskin eniş görülmüşdü. Lakin bugün bu cinayətin hesabı belə yoxdur.
Hərgün biraz daha türkiyədən iyrənməyə səbəb olan ak partinin tez zamanda hakimiyyətdən getməsini və yerinə gələcək partiyanında normal sağlam düşüncəli olmasını arzulamaqdan başqa çarəmiz qalmır.
Ən gülməlisi isə ak parti tərəfdarları olanlar bu sözləşmənin əhalinin xeyrinə ləğv edildi deməsidir, sanki bu qanunlar tətbiq olunarsa insanlığın sonu gələcək. Fərqində deyillər ki bu qanun tətbiq olunmadığı üçün insanlar ölür,vəhşi mangurtlar isə endirimli cəzalar alaraq işin içindən çıxır.
Bu sözləşmənin qəbul edilməməsi tərəfdarları olanların özlərinin şiddət göstərdiklərinə yemin edə bilərəm ,amma sübut edə bilmərəm.
Avropada türklərə terrorist gözüylə baxılma səbəbləri də bariz ortadadır. insan haqqları qorumayan, vəhşilərin tərəfini tutub ailə parçalanmasın adı ilə qadınlar ,uşaqların, heyvanların canından olmasına vəsilə olan bu hakimiyyət özü öz əlləri ilə qadınların qətliamına şərait yaradır.
Bir ölkəni tanımaq istəyirsinizsə orada insanlar nədən ölür deyə baxın kəlamı bugün türkiyənin hansı vəziyyətdə olduğunu çox yaxşı göstərir.
Haqqın öz yerini tapmağı diləyi ilə..

kleptomaniya

Kleptomaniya, adətən insanın şəxsi istifadə və ya maddi qazanc xaricindəki səbəblərə görə əşyaların oğurlanmasına qarşı özünə müqavimət göstərə bilməməsidir. ilk dəfə 1816-cı ildə tədqiq olunan kleptomaniya psixiatriyada impuls nəzarət pozğunluğu kimi təsnif edilir. Pozğunluğun bəzi əsas xüsusiyyətləri kleptomaniyanın obsesif-kompulsiv spektrli bir xəstəlik ola biləcəyini, eyni zamanda asılılıq və əhval-ruhiyyənin pozğunluqları ilə oxşar xüsusiyyətlərə malik olduğunu göstərir.
Xəstəliyə tez-tez diaqnoz qoyulmur və mütəmadi olaraq digər psixiatrik xəstəliklərlə, xüsusən narahatlıq, qidalanma, alkoqol və maddə asılılığı ilə əlaqələndirilir. Kleptomaniya olan xəstələr, kleptomaniya birbaşa ilə əlaqəli deyil, digər şikayətləri səbəbiylə müraciət edirlər.
Son 100 ildə kleptomaniya üçün psixoterapevtikdən psixofarmakoloji müdaxilələrə keçid baş verdi. Koqnitiv davranış terapiyası ilə yanaşı selektiv serotonin geri alma inhibitorları (SSRI), əhval stabilizatorları və opioid reseptor antagonistləri və digər antidepresanlar istifadə olunan farmakoloji müalicələr müsbət nəticələr verdi. Bununla yanaşı, selektiv serotonin geri alım inhibitorları (SSRI) tərəfindən induksiya edilən kleptomaniya barədə də məlumatlar var. Günümüzdə uşaqların daha çox kleptomaniyadan təsirləndiyi görülür.

azərbaycanda karantin rejimi

Bugünkü brifinqdə verilən qərarla karantin rejimi sərtləşmiş deyil pamuklara sarılmış qaydalar idi.
Karantin rejimi ciddiləşməli idi, gediş gəliş dayandırılmalı, sms icazə tətbiq olunmalı idi. Onsuzda iş yoxdu 9 gün , niyə imkan yaradılır əhalinin evdən çıxmasına?
Burda ulunənə-babalarımız gözəl söz deyib :
"sən özünü düşünmürsənsə başqası niyə səni düşünsün?"
Bugün verilən qərarlar məncə tam bu ideologiyadadır. Ey azərbaycan əhalisi sən öz sağlamlığını düşünmürsənsə, karantin sərtləşəndə boş-boş etirazlar edirsənsə , dövlətin yaşadığı iqtisadi böhranı unudub hamımızı qıracaqlar düşüncəsindəsənsə bu dövlət səni niyə düşünsün? Yoluxma artdığı üçün Xalaxətrin qalmasın deyə gətirildi bu qaydalar. Amma başa düşənə təbiki..

sofiya həsən

1 ildi xərçəng xəstəliyi ilə mübarizə aparan Sofiya Həsən bugün vəfat edib.
Xərçəng xəstəliyindən əziyyət çəkməsinə baxmayaraq həyat eşqi var idi və ən əsası xəstəliyə qalib gələcəyinə dair böyük inancı.

Aylar öncəki yazısı:
"Neslican xərçəngə qalib gələ bilmədi və ona inanan bir çox insanın ümid işığı söndü.Ona görə mən daha güclü olacam, məni sevənlərin ümid işığını söndürməyəcəm və neslicanın edə bilmədiyini mən edəcəm, xərçəngə qalib gələcəm."

Sən çox güclü idin,sofiya. Bu həyatda tanıdığım ən güclü qadınlardan birisi olaraq qalacaqsan. Məkanın cənnət olsun...

histeroid

Psixologiyada “Şəxsiyyəti vurğulamaq” (Histeroid, Aksentuasiya) adlanır, həddindən artıq eqosentrizm, diqqət arzusu, tanınma, hörmət, heyranlıq, sürpriz kimi elementlər bu tiplər üçün ən vacib, mühüm elementlərdir.

Cəmiyyət içində isə Attention whore – terminini yəqin ki, eşitmisiniz. Eşitməyənlər üçün deyək: hərfi tərcümədə “diqqət fahişəliyi” kimi çıxır, psixoloji vəziyyətin populyar, çox yayılmış adıdır. Ruslar bu sözü belə ifadə edir: “вниманьетутка”. Türkiyədə isə buna “ilgi manyaklığı” deyilir.
Bu insanlar təhqir olunmağın, alçalmağın, şəxsiyyət və ləyaqətinin ayaqlar altına alınıb tapdalanmasının heç bir fərqi yoxdur, hər cür söyüşə, linçə məruz qalacaq, təhqir edilib-alçaldılacaq bütün cəsarətli fikirləri səsləndirməyə qadirdilər.
u psixoloji sindromun daşıyıcısı olanlar heç vaxt başqalarının diqqət çəkməsini istəmir və onları özünə düşmən hesab edir. Əslində bu tiplər çox təhlükəli olurlar: öz səmimiyyətləri ilə səni özünə çəkir, daim bunu nümayişkaranə bir şəkildə göstərir və sənin onu sevməyini tələb edir. Hətta bu nümayiş xəstəliyi onda o dərəcədə güclüdür ki, səndə əks reaksiya görsə, o zaman şantaja da əl ata bilər. Onlar nədənsə təsirlənib başqalarına ilham verə bilər, hətta cəsarətlərini ortaya qoyub kimlərəsə kömək də etməyə başlayarlar. Lakin nümayiş dəlisi olan bu tiplərin ən böyük problemi tez-tələsik öz maraqlarını itirmələri, gözlənilməz çətinliklər qarşısında duruş gətirə bilməmələridir. Buna görə dostlarına və eləcə də ideyalarına, uğrunda savaşdığı şeylərə çox asanlıqla xəyanət edə, onlardan üz çevirə bilərlər. Özlərini lider kimi görən bu tiplər getdikcə onlara qarşı olan marağın sönməsini müşahidə edib coşqun istəklərindən vaz keçə, arzularının reallaşa bilməməsindən qorxuya düşüb geri çəkilməyə başlayarlar.
stənilən vəziyyətdə nümayiş dəlisi olan bu tiplər özlərinə qarşı diqqət toplamağı, nə olur-olsun ətrafına kütlə yığmağı düşünürlər. Onlar buna görə öz reputasiyasını, ailəsini, dostlarını, ümumiyyətlə, hər şeyi qurban verməyə hazırdırlar. Təki məşhurluqlarında qalsınlar, bu yolda zəfər çalsınlar. Bu tiplər tək qalmağı, tənhalığı sevmir, onlar həmişə çoxluğun içində seçilməyi, lider olmağı əsas götürür.
Təzəcə tanış olduğu insanlarla (buna qurbanlar da deyə bilərik) çox tez səmimi olur, onu ilk görüşdəcə qucaqlayır, öpür, şəfqət, qayğı göstərir, hətta bu yetməyəndə ailə sirlərini belə onunla bölüşməyə başlayır. Siz də istər-istəməz onun qayğıkeşliyinə tabe olur və səmiyyətinə qarşılıq verirsiniz. Ondan sonra hər şey birtərəfli davam edir: o danışır, siz dinləyirsiniz, o dərdlərini deyir, siz susursunuz. Daim o ön planda olur, siz arxa planda. Və beləcə, sizi öz həyatı, dərdləri ilə yükləməyə başlayır.Əslində onun istədiyi də məhz budur: sizi həyatınızdan qoparıb öz həyatına qonaq eləmək. Qonaq da yox, daimi sakini eləmək. Çünki onlara görə başqalarının həyatı yoxdur, yalnız öz həyatı var. Başlarına gələn hər cür adi, sıradan hadisəni də şişirdə-şişirdə danışmağı sevər, bunu o qədər əhəmiyyətli bir olay kimi təqdim edər ki, sizin özünüz də nəql olunan əhvalatın təsirinə düşərsiniz. Əslində hamının başına gələ biləcək hadisələrdən olan bu hadisələr onlar üçün qurbanını ələ keçirmək üçün hazır plandır. O, bu plan işə keçməyəndə əlavə vasitələrə də əl atır: yaşadığı hər hansı hadisənin şiddətini göstərmək üçün özünü meymunluğa vurur, diqqətçəkici hərəkətlər edir, qışqır-bağır salır, xülasə, elə bir vəziyyət yaradır ki, onun nə qədər dəhşətli bir şey yaşadığına inanasınız.

gülüşün faydaları

Uşaqlar gündə 400, böyüklər isə 17 dəfə gülürmüş.
- Hormonları nizamlayır. Bu da ümumən daha güclü immun sistemi, daha az xəstəlik deməkdir.
- Endorfinin ifraz olunmasına səbəb olur. Bu hormon həm də idman edərkən ifraz olunan bir hormondur.
-Ağrıkəsici xüsusiyyəti var. Stress səviyyəsini aşağı salır.
- Ruhi rahatlıq gətirir. Bəzən özümüzü səbəbsiz yerə gülmək və ya ağlamaq istəyərkən görə bilirik. Bu zaman ürəkdən gülmək bu hissləri aradan qaldıran ruhi rahatlamağa səbəb olur.
- Sosiallaşmaq cəhətdən müsbət təsirləri var. Çünki gülümsəmək yoluxucudur.  Həyatımıza daha çox gülüş qatdıqa daha sosial olacağımız, daha çox insanı özümüzə çəkəcəyimiz və ətrafımızdakıları da gülümsədəcəyimiz dəqiqdir. Həmçinin karyeranızda da müsbət təsirləri olacaq.
- Pozitiv edir. Pozitiv insanların neqativ insanlara nəzərən daha güclü immunitetə sahib olduğu elmi olaraq sübut olunmuş bir gerçəkdir.

Gülüşünüzün bol olması diləyi ilə...

piromania

insanın dəfələrlə məqsədli və ya məqsədsiz, lakin səbəbi üçün heç bir məntiqli izahatı olmadan yanğın törətmə davranışıdır. Hərəkətə keçməzdən əvvəl də, hərəkət zamanı da gərginlik və emosional həyəcan keçirilir. Missiyanın tamamlanması ilə isə bu gərginlikdən azad olunur.
Bu insanları hər zaman yanğınla və dolayısıyla atəşlə və səbəbləri ilə həddindən artıq çox maraqlanırlar. Yağın çıxarmaq və sonrakı hadisələri müşahidə etmək onlara zövq verir. Bu davranışda pul qazancı və ya intiqam hissi yoxdur. Bir çox insanlar bu hisslərini odla qanuni şəkildə davranaraq basdırmağa çalışırlar. Ancaq bu o demək deyil ki, yanğınsöndürənlər də bir piramaniya xəstəsidir. Piromaniya xəstələrinin əksəriyyəti intellektual və inkişaf qüsurlarına malikdir. Ancaq bu qüsurlar onların yanğını başlatmaq üçün müxtəlif kompleks mexanizmlərdən istifadə etmələrinə mane deyil.
Piromaniyanın yayılması baxımından cəmiyyətlər arasında böyük fərqlər var. Əslində, Qərb ölkələrində son dərəcə geniş yayılmış olsa da, ölkəmizdə çox nadir rast gəlinən bir xəstəlikdir.

əsəb pozan şeylər

Bayram günü mamamın evdə dava salmaq üçün çırpınması qədər əsəb pozan şey yoxdur mənə görə. Eynəyini taxmadan evi niyə yığışdırmamısan deyir, düyünü suya indi qoymusan(3 saat əvvəldən sudadı) bütün günü boşbekarsan(uni dərsi mag hazırlığı 2təşkilat şəxsi həyat ev işləri) işə yaramazın birisisən(mənsiz heçnə etmir amma) , sənə tökdüyüm pula heyif, guya magistrı yarıdacaqsan?(sözüm var özümə pulumu qazanan kimi borcumdan çıxmaq üçün verəcəm anama və bu pul haqq hesabı bağlanacaq ömürlük.) Sən boyda qızı olan ana heçnə etmir(həqiqətən etmir, tək etdiyi deyinməkdi) səhər durandaaan yatanakimi telefondasan kompdasan(08:30 online dərs 12:05 bitiş, 15:00 kimi ev işləri 15-17 arası mag ev tapşırığını etməyim, 17-19 mag hazırlığım ,19dan sonra sosial təşkilatlar nəzarət hesabat ,nəticələr,22:00a kimi dərs 22:00dan 00:34ə kimi isə sadəcə şəxsi həyatım)
Əvvəllər hərgün edir düşünürdüm haqlıymışam, həqiqətən hərgün dalaşmaq üçün günümüzü burnumuzdan gətirmək üçün əlindən gələni etməyə qadirdi.
Bir gün be bir gün dava salmadan adamın əsəbini pozmadan normal huzurlu bir ailə olacayıqmı deyə çox düşünürəm.
Müəlliməm demişdiki hərkəs öz ailəsində nəyisə götürür evləndikdə əsas ailəsinə tətbiq edir. 100% anamdan bir xüsusiyyət belə götürməyəcəm, öz uşağıma ,yoldaşıma bu qədər nankorluq edib günlərini, ömürlərini zəhər etməyəcəm. Tabi ona kimi əsəb xəstəsi olub ölməsəm.

dismorfobiya

ilk dəfə italyan psixiyatr Enrico Morselli tərəfindən 1886-cı ildə müəyyən edilən psixoloji bir pozunutudur. Özünü bəyənməmək, Güzgü xəstəliyi yada Bədən Dismorfik Pozuntusu olaraq da tanınır. Bu pozuntuda şəxs vücudunun bir hissəsini bəyənmir və ya görüntüsünün pis olduğunu iddia edir. Şəxsin bədəninə aid mənfi düşüncələri iki şəkildə ortaya çıxa bilər.
Birincisi şəxsin öz bədəninə aid müsbət qavrayışının  pozulmuş olmasıdır yəni bədəninin burun, qulaq, əl kimi bəzi bölgələrini bəyənməməsidir.
ikincisi isə başqalarının onun bədənindəki bəzi bölgələri bəyənmədiyini düşünməsidir. Bəzən ikisi bir arada da görülə bilər. Hər iki vəziyyətdə bu pozuntuyla bərabər görülən başqa problemlər də vardır. Məsələn depresiya və təşviş pozuntusu bu xəstəliyi müşayət edən xəstəliklər arasındadır.
Dismorfofobiya pozuntusunda görünən real bir bədənsəl qüsur olmamasına baxmayaraq, şəxs  bir pozuntusu olduğunu vəya çox çirkin olduğunu düşünərək tez-tez estetik əməliyyatlar etdirir.
Bəzi vəziyyətlərdə şəxsin həqiqətən də fiziki bir problemi ola bilər və şəxs bu pozunutunu o qədər böyüdür ki, bir müddət sonra bu narahatçılıqdan əlavə bədəninin başqa yerlərində də problemlər olduğunu  düşünməyə başlayır. Dismorfofobiyanın  Güzgü xəstəliyi olaraq tanınmasının bir səbəbi də  şəxsin ya güzgülərə küsməsi yada sıx-sıx güzgüyə baxaraq özünü incələmə ehtiyacı hiss etməsindən qaynaqlanır. Bu narahatçılıq ümumiyyətlə özünə qapalı,dostluq etməkdə problem yaşayan, insanların tənqidlərinə və düşüncələrinə çox önəm verən və təşviş dərəcəsi yüksək olan insanlarda daha sıx görülə bilir. Bəzi ağır pasiyentlərdə şəxs özündə var olduğuna inandığı bədənsəl qüsurlarını ətrafındakıları da inandıra bilmədiyini gördükdə həqiqi mənada özünə və problemi olduğu düşündüyü orqanına zərər verə bilər. Bədəni haqqında bu qədər çox təşvişə sahib olmaq, şəxsin bütün sosyal həyatını, sosyal münasibətlərini poza bilmək qabiliyyətindədir. Şəxs sadəcə özü və bədəni haqqında danışmaq istəyərək ətrafındakı insanların düşüncələrini öyrənməyə çalışır və eşitdiyi heç bir müsbət rəylərə inanmaz.

impostor sindromu 

 insanın keçmişdə əldə etdiyi uğurlara baxmayaraq özünü bacarıqsız və faydasız bir insan kimi görməyinə səbəb olan emosional pozuntudur. Bu sindromdan əziyyət çəkən insanlar əldə etdikləri uğurların başqa amillərdən və şansdan qaynaqlandığına inanır və özlərini saxtakar kimi görürlər.
Adı çəkilən sindrom ilk olaraq psixoloq Suzanne Imes tərəfindən 1978–ci ildə müəyyən edilmiş, sindromun ən mühüm xüsusiyyətinin isə insanın özü ilə əlaqədar fikirlərinə əsaslandığı vurğulanmışdır. Yəni, insan özünü əslində olmadığı biri kimi görür.
Sindromdan əziyyət çəkən insanlar zamanla özlərini xarici aləmdən təcrid edir və “əsla faydalı olmayacaqsan”, “bu sənin uğurun deyil, sadəcə şanslısan” kimi düşüncələrə qapılır.
Bu sindromun müşahidə olunduğu insanların ortaq xüsusiyyətlərindən biri, əslində hər birinin məxsusi uğurlarının olmasıdır. Yəni, bu emosional hala adətən keçmişində böyük uğurlar əldə etmiş insanlarda daha çox rast gəlinir. Həmçinin bu şəxslər şizoid tip xarakterə mənsubdurlar.
Sindromdan əziyyət çəkən tanınmış insanlar: Aktivist və yazıçı Sheryl Sandberg, alman nəzəriyyəçisi Albert Eynşteyn, ingilis müğənni və bəstəkar Devid Boui, Amerikalı tennisçi Serena Uilyams, biznesmen Howard Schultz, yazıçı Arianna Huffington.

ahmet batman

bana ikimizi anlat kitabı ilə 13 yaşımda tanışdığım yazıçıdır Ahmet Batman. Hər il mütləq oxuyuram bu kitabı, hərkəsində oxumasını tövsiyyə etdiyim kitabdı. hekayəsindən çox fikirləri çox gözəldir. Mənim həyatımda əvəzsiz rolu olan bu kitabdan bir stat paylaşmaq istəyirəm.
Bir gün dedem,elinde küçük mavi bir defter ve biri kurşun diğeri tükenmez olan iki kalem ile yanıma geldi. ikinci sınıfı bitirmiştim o sene ve yaz tatilimin nasıl geçeceği konusunda hiçbir fikrim yoktu.
-Oğlum ne yapıyorsun burada bir başına?
-Kuşları izliyorum dede
-Kuşları izlemek çok keyiflidir. Peki o kuşları yazmayı düşündün mü hiç? (məhs bu cümləni ilk oxuduğumda içimdə elektrik kimi birşeyin keçdiyini hiss etmişdim. Mənim yazılarımın başlanğıcı olan ilk cümlə budur, keçək davamına)
işte o an kendime sorduğum ilk şey," Bir insan neden yazar ki?" oldu. Bunu dedeme sormadım. Sadece çocuk aklımla düşündüm. Kuşları izlemek kadar keyifli olabilirmiydi kuşları yazmak? Bunu şimdi anlıyorum. Yazmak her şeyden daha çok keyif veren bir şeymiş. Dedem konuşmasına devam etdi:
- Al bu defteri ve kalemleri.
(Küçük mavi defteri ve kalemleri elime tutuşdurdu)
-Ne yapacağım bunlarla?
-Yazacaksın evladım. Ne istiyorsan yazacaksın. Bu hayat, içini boşaltamadığın sürece yakanı bırakmaz. Sana iki kalem veriyorum. Birinin adı tükenmez diğeri ise okulda kullandığın kurşun kalem. zaman içinde, tükenmezkaleminde tükendiğini göreceksin. Bu hayatta tükenmeyen hiçbirşey yoktur. Kurşunkalemin ise sen yazdıkca küçülecektir. işte bu bize en güzel mesajdır. Yazdıkca küçülüceksin evladım, çünkü yazmak korkaların işi değildir. Yazmak içini kağıda dökmeyi başarmaktır. Sen kuşları yaz, bakarsın birgün bütün dünya kuşları senden dinlemek ister.

Və bu cümləni bitirib dayanmışdım. Sen kuşları yaz,bakarsın birgün herkes kuşları senden dinlemek ister cümləsi ilk dəfə 13 yaşımda özümü dəyərli hiss edəcəyim bir yolu tapmağıma kömək etmişdi.
2013-cü ildə yeni yeni məhşurlaşan Wattpad sosial platformasını tapdım. Öncə dəftərə yazmağa başlamışdım sonra isə facebookda təsadüfən qarşıma çıxmasıyla bu platformada yazmağı seçdim.
Sizə 13 yaşımda nə yaşadığımı yazmayacam amma o yaşadıqlarımın təsiri ilə 13 yaşımda yazdığım online kitabla necə psixologiyada olduğumu göstərə bilərəm. Nə yalan deyim bəzən özüm belə necə dəyişdiyimi düşünüb dururam.

Ben Berfin Balcı ..Yada Sezer...
(Adı çimərkən delfinləri düşünüb tapmışdım.)

Penceremin kenarın da yada kafede en kenar da oturup, insanları durmadan izliyen bir kızım. Sabahtan akşama kadar genellikle kulaklık kulağında olanbirisi . Siyah ve koyu tonları seven ancak karanlık gecelere nefret edicek kadar da garip bir insanım.insanları yargılamayı seven, durmadan laf sokan birisi.

insanlar için buzdan bir duvar gibiyim. O yüzden yalnız insanlar için yazılmış onca kitaplar da ve şiirlerde kendimi rahatlıkla bula biliyordum. Bunlara sebep ise 2 yıl önce olan olaylar ve yediğim onca kazıklardı. Eskiden cesaret kazanına düşmüş birisiydim ancak şimdi sadece korkak bir insanım. Herkes için her şeyden kaçan sadece kenardan hayata seyirci kalan bir korkak. işte bu yüzden insanlarla da anlaşmak gibi bir yanım yok.Kendimi köşeye atalı iki sene olmasına rağmen hala hayata ayak uyduramıyordum.Gözlerimi kapayıp açmamla Ay ile Güneş yerlerini değiştiriyorlar...Ne garip dimi?.. Ay güneşe bu kadar yakınken bir o kadarda uzak...işte benim durumumda bununla aynıydı...

Yağmur yağdığı zaman bulutlardan düşen damlalar gibiydim..Ben damlaydım onlar bulut...Bulutla yere düşen yağmur damlaları arasındakı uzun mesafe kadar bir mesafe vardı aramızda...Bulut yağmur damlasını nasıl atıyordusa benide öyle attılar... Karanlığın içine...

Bir kaç yıl içinde her şeyden, her kesten sıyrılmış hissediyordum.. Özlediğim veya özliye biliceğim tek bir şey kalmamıştı ve kendime verdiğim tüm sözlerden vazgeçtim...Düşlerime gelince,onlardan bahsetmiyordumda.En derinimde kalmasından yanaydım çünkü böyle daha mutluydum...

Fikirlerim gün geçtikce değişmeğe başladı..Her günün hem birbirine benziyor hemde birbirinden farklı..Günler geçiyor iyileşiyorum...Ruhumda bırakılmış yaralar zaman geçtikce kendiliğinden iyileşiyor...işte bu yüzden kimseden yardım istemedem...Kimseye muhtaç olmadım..Kimseye ihtiyacım yoktu.. işte bu cümle benim yaşama teorimlerimden birisi..."Kimseye ihtiyacım yok"

Her yalnız bırakılan insan gibi bende umutluydum...Eski yaşantıma dönmeye...Her insan gibi benimde içimde öldürdüğüm ve ruhumun en derinliklerine gömdüğüm bir şeyler nefes alırdı... işte benim umudum bundaydı....

Hani bazen bazı şeyler bitmesin diye susarsınız ya,hani hayallerini sevmek sizi daha mutlu eder.beni mutlu eden hayallerdi ,evet. Ama herkesten farklı hayallerdi. Normal insan ne hayal eder? Tabikide Aşk.Para.Kariyer.işte ben bu yüzden normal insan değilim..Bugüne kadar herşeye sahiptimse şimdiyse hiçbirşeye sahibim.itiraf ediyorum,benimde ilk hayalim bunlardan kurulmuş cümlelerdi...Sadece cümlelerdi...Ama bu cümleleri ,bu toz pembe hayallerimi küçük kağıt parçası silbaştan yaptı...Seneler önce tek amacım vardı.Mutlu olmak... Ama artık bu amacımda benden çalınmıştı... işte bu yüzden boş kalmış sayfalarımı karalıyorum..Kader onu kanla karalamadan ben siyahla karalıyordum.ilk başta kaderime meydan okudum.Boş sayfalarıma birşeyler yazmak için kalemi boş sayfaya bastırdım.Sadece bastırdım... Meydan okumak kolaydır ,asıl cesaretli olmak zordur. Birşeyler yazmağa ne cesaretim vardı nede yazmak için nedenim.Sadece 3nokta koya bildim. Bu ne devamdı nede sondu.Bu her günümün aynı çizgi üzerinden geçmesi içindi...

Her ne kadar da kendi hikayemizin kahramanı olsak da, hayat bize her zaman kendimiz olma şansını tanımaz...Hikaye bizimdir ama kontrol kaderin elindedir... Ve tamda mutluyum dediğin an kader sana mutsuzluğu hediyye eder. işte Ahmet Batman bu konuda haklıydı. Belkide bu kadar derin düşüncelerimi sadece ona borçluyumdur?

Bu sabah telefonumun alarmından tam 5dakika önce kalktım.insan bir şeylere alışınca,bu durum hayatında sürügelen birşeyler oluyor.Eskisi kadar elime almıyordum artık telefonumu.Gereksiz gördüğüm tüm numaraları rehberden sildim.Kendini iyi hissetmek için insan bazı şeyleri silebilmesi gerek...

Yaşadığım tüm zamanlara dönüp baktığımda sayfalarca acı biriktirdiğimi ve hayatta asla kendi mutluluğum için bir şey yapmadığımı anladım.Ben başkalarının mutluluğuyla mutlu olan ironik insanlardandım...Bunu iş-işten geçtikcen sonra anlamakta acıyı başka bir boyuta taşıyor...

Daha 9yaşımda babamın isteğiyle yurtdışında yatılı okulda okumağa başlamıştım.ilk başta sinir olmuştum buna ,ama şimdi her gün yüz defa babama şükürler ediyordum.

15yaşında ergenliğe yeni giriş yapan bir kız çocuğun en büyük yarası nedir? diye sorsam aşk dersiniz.Benimse en büyük yaram aşk değildi.Gözlerim önünde abimin kanlar için ölmesiydi...

Berfin Sezer adından vazgeçeli 4ay olmuştu.Kimsenin tanımadığı, mavi gözleriyle karanlığın en derinliklerine sürükleyen birisi olmuştum.Herkes gibi benimde ikinci hayata ihtiyacım vardı.Bambaşka biri olarak doğmam gerekiyordu.En başından yanlış hikayenin çocuğu olmuştum ve hiçbirzaman o baskıdan kurtulamıyordum.Berfin Sezer sıradan biri olamazdı ama ben hep sıradan olmaktan yanaydım. insanların sırf bana acıdığı için duygu sömürüsü yapan bir dünya istemiyordum.Sırf bunlar bitsin diye herşeyden vazgeçmeğe bile razıydım.

Çoğu zaman paranın yada şöyle söyleyim çok paranın gerçekten mutluluk getirdiğine inanır.Oysa durum hiçte böyle değil.Evet,para gerekli hele şu devrde en çok gerekli şeydir.Ama mutluluk değildir!.Benim hikayem de kağıt parçasıyla yeniden yazıldı.Ama kan kokusu kırmızı kağıt parçasıyla...

Aslında ne garip dimi?...Para insana herşey sunarken birşeylerden de vazgeçmeli olduğumuzu hatırlatır.Tıpkı yağmurun yağıcağını belli eden gri bulutlar gibi aslında. Para bize şartlarla gelir.Ya beni seçersin yada en kıymetlini diye seçim bile sunar sana.Bana sunulan seçimlerse biraz farklı...Ya bu odada karanlığın seni boğmasına izin vericeksin yada damarlarında akan kanların gücüyle intikamını alıcaksın.Bunun parayla ne ilgisi var ? diye düşünüyorsunuzdur eminim.

Daha abim doğmadan seneler önce Karahanlar ve Sezerler bir anlaşma yapar.Şirket kurmağa başlarlar ve ortak olurlar.ikiside çocuklarına yüklü bir para bırakmak için gece gündüz çalışırlar.Ama Karahanın oğlu Berat , paranı herşey den daha önemli tutup ortaklığı bitirmek için elinden geleni yapar.Aynı zamanda ortaklıkla başlayan iş aşka dönüşür.işte annemle babamın aşkı da buradan başlar.Geçmiş türk filmlerindeki gibi aşkları vardı ve bu aşk şirket içinde önemliydi. Annemin babası öldükten sonra annem şirketin önemli ortağı olmuştu.Aynı şey babam içinde geçerliydi.Eğer annem babamla evlense şirket resmi olarak Sezerler soyadıyla tanınıcaktı.

Çocukken babama ne zaman annemin nerde olduğunu sorsam susardı.Bizi terkettiğini derdi bana .Ama abimin ölümünden sonra herşey ortaya çıktı.Berat Karahan annemi bizi öldürmekle tehtit ettiğinden annem gitmişti.Abim 18yaşına geldiğinde şirketin veliahtı olucaktı ve bu Berat Karahan için yüz karasıydı...Kuzey Sezer 18yaşına girmesine iki gün kalmış Luna Parkta silahla öldürüldü...Abimin ölümü babamında yıkılmasına neden olmuştu.iki yıl önce ben aralıksız iki ölüm sahnesine şahit oldum.Bir abimin, iki babamın. insanlar için her zaman beyaz melektim ama şimdi intikam hırsıyla yaşayan kanadı kırılmış siyah bir canlı...

içimde biriktirdiğim kin o kadar büyüktüki gözümü kırpmadan Berat Karahanı öldüre bilirdim.Ama yapmadım.Bana yaşattığı acıyı ona yaşatmak için kendime verdiğim sözlerden vazgeçip tek bir söze odaklandım.intikam...

intikam soğuk içilir derlerdi ama buz tutmaması da önemli... Kendimi hayattan uzaklaşdırmış tek bir şeye odaklanmış olarak buluyorum.Kötümü iyimi bilemedim ama tek bildiğim sonu olmayan bir şeye başlamıştım. Evet, artık kendi intikam oyunuma başlamış sayılırım.Berat Karahanın ailesine sızmam için ilk kendi soyadımdan vazgeçtim.Sonra üvey oğlu Rüzgar Çağıranı kendi tarafıma çekmiştim.Şimdiyse kendi öz oğlu Demir Karahandı hedefim. Rüzgarın dediğine göre Demirle pek iyi anlaşmazdı ama biribirilerini severlerdi.Attığı her adımdan haberdardı.Bende haberdarım aslında.Uyuşturucu satmasından , tecavüz ettiği genc kızlardan , öldürdüğü insanlardan.Bir kaç kez Rüzgar polise gitmem için tutturmuştu çünkü oda bunun hesabının alınmasını benim gibi çok istiyordu.Ama gitmedim ,onlara sadece demir parmaklıklarla cezalandırmıycaktım.Öldürülmesine izin vermiycektim.Çünkü asıl hedefim onun vücudu değil ruhu.

Sonrasını merak edirsinizsə deyim, kitab 1 ay içində 14cü sıralamaya yüksəlir. bunun sevinci ilə evdə deyirəm və anam mənə yazmağı qadağan edir. Sonra dəftərimi tapır dəftərimi cırır. Yayda təsadüfən otağımda tapdığım gizlicə yazdığım dəftəri görüb duyğulanmışdım mamama dediyimdə onuda cırdı) Mamam nə qədər mənim yazmağıma qarşı olsada bir dəfə yazdıqdan sonra heç susmadı düşüncələrim. 3ildir yazmaq istədiyim bir kitab var, yazmaq istəsəm də yaza bilmədiyim daha doğrusu. Buranı kəşf edən günə kimi içimə atıb susmaları tərcih edirdim, yazmaq şansımda cırılan vərəqlərlə bərabər yox olmuşdu mənim üçün. Sonra buranı tövsiyyə etdi diplomat, yaxşı ki də etdi.
Sözlükdən getməyimə səbəb olanlar mənim mamamın dəftərimi cırmasıyla eyni görürəm. Amma bu dəfə buraya qayıtdımsa inanıram ki birgün mütləq yenidən düşüncələrimdəki hekayəni yazıb düzələcəm.
Hekayəni oxumaq istəyən olsa bildirər, amma deyim ki ərgənlik çoxdu hekayədə, qısaca hadisələr nədir və əslində olması gərəkən final necə idi bunu deyə bilərəm.