and içmək

Allaha and içmək. Bir şeyi doğru dediyinə, bir şeyin həqiqətən baş vermiş olduğuna, bir şeyi edəcəyinə və s kimi bağlı verdiyin sözlərin möhkəmlənməsidir.
And içmək yolları- And olsun Allah/ Allaha and olsun, Allahhaqqı, Vallah, billah və s deyərək mümkündür.
Allaha and içmək dediyin bir sözün doğru olduğuna və ya bir şeyi edəcəyinə Allahı şahid göstərməkdir.
Islam dinində and yalnız Allaha verilməlidir, uşaqların canına, atanın canına və s kimi andlar günahdır.
Hal-hazırda məişət həyatında and içməyi heç kəs ciddiyə almır. Çünkü məsələn satıcılar bir malın təmiz olduğuna milyonlarla and verirlər lakin mal girdirmə çıxır, belə hallar çox təkrarlanır və insanlarda "anddırda içir" "yalançıdır" deyə anlayış yaranır təbii olaraq.
Məsəl üçün illər əvvəl mən məktəbdə oxuyanda, uşaqlar yalandan and içməyə qorxurdular, əgər birimiz and içiriksə deməli doğru deyirdik. 2 nəfər arasında mübahisə çıxdıqda yalan danışan and içməyə qorxurdu, doğru söyləyən and içirdi Və beləliklə söhbət bağlanırdı. ( 2 sinif dəyişmişəm hər ikisində də bu qayda keçərli olub, başqa sinifləri bilmirəm) amma indi yalandan Allaha and içmək bir yana, yalandan Allaha and içərək şər atanlar belə var və çoxalıblar. Ciddi məsələlər zamanı, şər böhtan zamanı, az-çox Allaha inamı olan insanlara " əgər yalan deyirəmsə Allahın lənəti üzərimə olsun de" dedikdə bunu deyə bilmədiklərinin şahidi olmuşam.
Islamda yalandan Allaha and içmək günahdır, əgər bir kəs andını pozarsa,
O zaman kəffarə verməlidir.
And kəffarəsi üçün, zəkat alması caiz olan 1) 10 insana bütün bədənini örtəcək qədər paltar ( yəni həm şalvar həm köynək, həm yəni bütöv dəst)
2) və ya 10 aç fəqir insana 1 gün 2 dəfədən yemək vermək
3) və ya 10 kasıba bir fitrə miqdarı un, buğda, bulğur və s vermək.
4) və ya dərman, başmaq, ayaqqabı, ət, qızıl da vermək olar. Insanın ehtiyacına baxıb verilə bilər.
5) bunlara imkanı çatmayan şəxs isə 3 gün fasiləsiz oruc tutmalıdır.
Bu qaydalara əməl olunduqda yalandan and içmək çox çətindir, belə qanunlara əməl edən dövlət yoxdur deyə, bir çox insan ürəkli ürəkli and içib, sonra andını pozur amma və andı pozduqda kəffarəno verməmək də insanın boynuna günahdır.

yazarların ən pis pərt olduğu an

Bizim bir qonşumuz var, yaşlı xaladır. Heç vaxt qapı döymür. Əgər qapı içəridən qıfıllanmayıbsa bir başa evin ortasına qədər girir. Bizdə zal otaqdaydıq, mən,qardaşım,anam, bacım.oturmuşduq, qardaşımda bağıra- bağıra, emosional emosional nəsə danışırdı, birdən səs eşitdik.Bu oğlana dedim ki, sus bir görüm. Amma onunda öz səsi öz beyninə düşüb. Məndə əsəbi, o an müdhiş bir bağırtı qopardım KƏəəəəs Səəəsiniiiiiiiiiiiiii deyə, anamda refleks mənə qoşuldu, qardaşım səsini kəsəndən sonra, anam kolidora çıxdı, məndə başımı çıxardım baxdım, gördüm arvad ağappaq ağarıb)) qalıb elə kolidorun ortasında. Mən də sakit,tərbiyəli qızam. O an pərt oldum yəni. Evin içi xaric heç kəs mənim o möhtəşəm qışqırtımı eşitməmişdi)) Obrazıma xələl gəldi sözün qısası.

gecə yata bilməmək

Gecə yata bilməmək yəni yuxusuzluq, insanların 50%ində rastlanılan bir problemdir. Hər 10 insandan 1i isə xroniki yuxusuzluqdan şikayət edir .Qadınlarda kişilərə nisbətən 2 qat daha çoxdur bu problem. Yuxusuzluğa yaşlı insanlar gənc insanlarla müqayisədə daha çox məruz qalırlar.
Gecə yata bilməmək problemi əgər 1 aydan çoxdur davam edirsə onda həkimə müraciət etmək lazımdır.
Yuxusuzluq stress/əsəbilik səbəbli də qaynaqlana bilir.
Şəxsən mən Lavanda/ Melisa otlarını dəmləyib içirəm. Lavanda depresiyaya, stresə, əsəbiliyə yaxşı təsir göstərir.Bu otlar sakitləşdirici kimi bir şeydir. Həmçinin eqzema xəstəliyi üçün də faydalıdır.
Melisa otu isə Stressə, xroniki yuxusuzluğa çox faydalıdır. Həmçinin bu otun başqa beyin xəstəliklərinə də xeyiri var. Yaddaşa müsbət təsir göstərir . Əsəbləri sakitləşdirir.
Məsəl üçün "Novarest" məşhur sakitləşdirici dərmanlardan biridir, şəxsən mənə həkimim bu dərmanı çox yazıb. Tərkibi: Melisa otu, biraz vitamin B 6 (metobalizmada normal enerjinin bərpa olunmasına, qırmızı qanın yaranmasına, əzginlik və yorğunluğun azalmasına faydası var) , biraz maqnezium və Yemişan (ürək-damar və sinir sistemi üçün faydalıdır, sinirləri sakitləşdirir, məsələn həyacan keçirən insana da verilir, ürək döyünmə problemi olan insana da, təbii və faydalıdır).
Bu elədə ciddi bir dərman deyil, amma bir paçkası 17 manatdır. Əgər sizə gündə 2 dəfə qəbul etməyi yazsa, o zaman azı bir ay istifadə edə bilmək üçün, 2 paçka sizə lazımdır. Yəni 34 manat. Əvvəlcə təbii otları yoxlamağı məsləhət görürəm. Çünkü nə qədər təbii tərkibli olsa da dərman dərmandır. Və heç biri problemi kökündən həll etmir. 4 il nevropatoliq yanına gedib-gəlmiş biri kimi deyə bilərəm ki, bir neçə ay sakitləşdirir sonra yenə köhnə hamam köhnə tas. Əgər təbii müalicə sizə effekt verəcəksə onda dəyməz dərman içməyə də, dərmana pul tökməyə də.

məsləhətli dram filmləri

1) The Tiger 2015 ( koreya filmidir, ağlamalı kinodur)
2) Busan qatarı 2016 (Train to Busan). (Dramatik zombi filmi)
3) White vengeance təsirli filmdir (white vengeance), Çinin tarixi filmidir.
Hadisələri hadisələri başa düşmək üçün diqqətlə izləmək və ya 2 dəfə baxmaq lazım gəlir amma elə qəşəng çəkilib ki, bu bir problem olmur. (Janr olaraq: döyüş, müharibə, tarix, drama, tarixi roman, sevgidir)
4) Köpək filmi (bu film bir zamanlar qadağan olunmuşdu. Yutubda adı üçün, qadağan olunmuş Azərbaycan filmi. Köpək yazılıb. Məncə bu film bizim bugünümüzü tənqidi şəkildə göstərir.
4) Zolaqlı pijamalı oğlan (2008) (The Boy in the Striped Pajamas 2008) ( Almanların Yəhudilərə olan düşmənliyindən bəhs edən filmdir. Və iki düşmən uşağın dostluğunu göstərir. Bu əsərin kitabı da var, kitabdakı sonluq ilə filmdəki sonluq biraz fərqlidir. Lakin mənə görə filmdəki sonluq daha mənalı və ağlabatan idi.
5) The legend is born: Ipman (2010) və Ipman 2

bədəndə su balansının azalması

Bədəndə su balansının azalmasının səbəbləri aşağıdakılardır:
1) qarın pozulması-qusma (mədə-bağırsaq problemi)
2) su içməmək
3) həddən artıq tərləmə (isti hava və s səbəbi ilə)
4) həddən artıq fiziki yük və ya tərlədən idman
5) gün və ya isti vurması.
6) tez-tez ayaqyoluna getmək.
7) həddən artıq çox spirtli içki (səhər durduqda baş ağrısı bu susuzluğun səbəbidir.
8) yanıqlar.
Bədəndə su balansının azalması 4 cür olur
1) yüngül 5-6% (1-2 lt)
2) orta 6-10% (2-4 lt)
3) ağır 10% (4 lt+)
4) kəskin 10 lt Sudan daha çox. (Həyat riski)
Bədəndə qan 3 cür ola bilir.
1) izotonik ( qanın düz tərkibi normal olur)
2) hipertonik (qanda duz konsentrasiyasının çoxalması)
3)hipotonik (qanda duz tərkibinin azalması)
Bədəndə susuzluq yüngül olduqda simptomlar:
1.Ilk vaxtlar, ağızda quruluq və tüpürcəyin yapışqan olması.
*Qeyd: Bədəndən 20-25% suyun getməsi ölümcüldür.
2. Ayaqyoluna az-az getmək və az sidik ifrazat etmək, sidiyin rənginin tünd və kəskin iyə malik olması.
3. Zəiflik
4. Apatiya
5. Qıcıqlanmaq
6. Bədən temperaturunun artması.
7. Ürək bulanması
5. Qusma
6. Qarın ağrısı.
+( Yüngüldən ağıra qədərki simptomlar
1. Möhkəm susuzluq
2. Hərəkətlərdə yavaşlama.
3. Iştah azalması.
4. Dərinin qızarması.
5. Yuxulu olmaq.
6. Gözaltı qaralması
7. nəbzin tez vurması.
8. bədən temperaturunun artması
9. Ürək bulanması
10. Qusma
11. Mədə-bağırsaq pozulması
12. Baş hərlənməsi
13. Boğulma
14. Ayaqlarda sanki iynə sancırmış kimi hiss etmək
15. Qanın azalması və qatılaşması
16. Tüpürcəyin olmaması
17. Gözlərin quruluğu
18. Göynəmə, dəri rənginin dəyişməsi.
19. Danışığın başa düşülməməsi
20. Hərəkət qabiliyyətinin itməsi, sayaqlama
21. Əzələnin qıcolması
22. Dilin şişməsi
23 udquna bilməmək
24. Eşitmə və görmə qabiliyyətinin pisləşməsi
25. Bədənin soyuması.
)( Bunların müalicəsi
Bədənin su balansını bərpa etməklə mümkündür .
Əgər xəstənin vəziyyəti ağırdırsa, mütləq xəstəxana şəraitində müalicə olunmalıdır.
Əgər bu simptomlar varsa, o zaman təcili yardım çağırılmalıdır.
Orta və ağır susuzluğun müalicəsi Venadaxili mayelərin yeridilməsindən və sitasionar müalicədən ibarətdir. Yüngül və orta formanın müalicəsi isə yavaş-yavaş itirilmiş mayenin və qanın bərpa etməkdir.
Əgər xəstədəki əlamətlər ağır deyilsə o zaman ev şəraitində müalicəyə icazə verilir. .bu zaman xəstəyə
1)tam sakitçilik lazımdır.
2) xəstə mümkün qədər havası sərin və təmiz olan düz yerdə uzanmalıdır.
3) xəstəyə içmək üçün çoxlu maye verilməlidir.
A) adi su
B) karbohidrat, eloktrolit,natrikali tərkibli içkilər (mineral sular)
C) dondurulmuş meyvə şirələri
D) qlükoza tərkibli içkilər .
Xəstə bunları yavaş-yavaş və az-az içməlidir. Bunun üçün şirə (sok) içmək üçün istifadə olunan çuburlardan istifadə olunmalıdır.
Eyni zamanda reqidron, qastrolit, orasan kimi dərmanlar da tətbiq olunmalıdır.
Ev şəraitində bu dərman tərkibli içki də düzəltmək olar:
1 çay qaşığı şəkər
1 stəkan portağal şirəsi
1 çay qaşığının ¾ hissəsi qədər duzu qarışdırıb, gündə 3 dəfə az-az içmək.
Əgər isti vurub bədən su itiribsə, o zaman əvvəlcə bədən temperaturu salınmalıdır.
1) sərin yer. kondisioner və ya vertiliyator olan bir yer.
2) bədənə soyuq suya batırılmış dəsmalı qoymaq (bütün bədən nahiyələrinə qoyula bilər)
3) əgər adam ayaq üstə dura bilirsə onda sərin duş almaq. Lakin diqqət etmək lazımdır ki, bədən temperaturu həddən artıq çox düşməsin. Yoxsa xəstənin qan damarları daralacaq və bu başqa xəstəliklərə yol açacaq.
Diqqət: əgər bu su azlığı südəmər uşaqda, 10 yaşından aşağı olan uşaqlarda və ya yaşlı insanda meydana gəlibsə o zaman mütləq həkimə müraciət olunmalıdır.

lətifə

Günlərin birində Bakıdan Şəkiyə qastrola, "Leyli və Məcnun" operası gəlir. Onlar 6-7 gün Şəkidə olub, tamaşanı oynamalı idilər. Bir gün aktyorlardan biri, Leylinin atası naxoşlayır. Düşürlər əl-ayağa, bəs onun yerinə kimi qoysunlar, münasib bir adam tapılmır. Naəlac qalıb məsləhət alırlar ki, onun yerini ancaq Şəkili Abdulcabbar tuta bilər. Sən demə Abdulcabbar da yaxşıca vuranmış. Onunla razılaşırlar ki, Leylinin atasını oynasın. Pulu-pul, gündəlik də 1 şüşə araq. Abdulcabbar bir-iki gün yaxşıca rol oynayır. 3üncü gün ona araq vermirlər. Oda başlayır müdiriyyəti hədələməyə ki, görün sabah sizin başunuza nə oyun açacam!
Teatrın müdiri çox narahat olur, elə o gecəsi 2 şüşə araq alıb, üz tutur Abdulcabbargilə. Biraz vurandan sonra müdir ondan soruşur:
- Mən ölüm, düzünü de, o arağa görə bizdən nə hayıf çıxacaqdın?
- heç nə. deyə Abdulcabbar cavab verir:
- Məcnunun atası gələn kimi Leylini verciydim getsin!

lətifə

Tahirdən soruşurlar:
Maraqlıdır, bütün heyvanların balası anasının dalınca, yalnız eşşəyin balası anasından qabaqda gedir, nəəcəb görəsən? Tahir cavab verir ki, anasında nə qanacax var ki, hələ bir balası qoduxda da olsun
Bir dükançı həmişə piti bişirib, yeməyini dükanda yeyərmiş. Bir gün bu, piti yeyəndə dükana bir neçə tanış adam gəlir. Dükançı ağızucu onları da dəvət eləyir. Müştərilər süfrə qırağında əyləşib başlayırlar yeməyə.
Pitinin suyunu yeyib qurtaran kimi dükançı:
-Bu da dədəmə qalsın. – deyib pitinin ətini götürür.
Bir gün tahirdən soruşurlar :
-kök qadınlara nətər baxırsan?
Tahir düşünmədən cavab verir:
-nəyi pisdir ki, qışda istiliyinə söz yox, yayda kölgəliyinə.

azərbaycan dilində danışmaq məcburiyyəti

Ölkənin adı Azərbaycandır, bizlər azərbaycanlılarıq, ana dilimiz və rəsmi dilimiz Azərbaycan dilidir. Uzun sözün qısası məcburiyyət deyə bir şey yoxdur. Nə də sizi məcbur edən yoxdur. Onsuz belə olmalıdır. Azərbaycanda, bir azərbaycanlı ilə Azərbaycan dilində danışmalısınız. Bu axmaq başlığı açmaq, Rusiyada rusca danışmaq məcburiyyəti və ya Türkiyədə türkcə danışmaq məcburiyyəti deməyə bərabərdir. Əslinə qalsa bizim xalqımız sizə PAŞA KÖNLÜNÜZ istəyir deyə danışdığınız dildə cavab verməyə məcbur deyil. Və belə də olmalıdır əslində, heç kim siz rusca bir şey soruşduqda rus dilində cavab verməli deyil. Işə bax, Azərbaycanda yaşayıb,rusca danışırlar, bu dili düz-əməlli bilmirlər, hələ yolda-bacada da xalqla rus dilində danışırlar, suallarını/cavablarını rus dilində verirlər. Hələ bir azərbaycan dili məcbur olmasında deyirlər. Elə məcbur deyil deyə belə danışa bilirsiniz. Bütün xalq Azərbaycan dilli olub, ancaq Azərbaycan dilində danışsa, sizin kimi öz dilini bilməyən və ya öz dilində danışmaq istəməyənlərə cavab verməsə, necə ki, başqa ölkələrdə belədir (təbii olaraq), sizin vəziyyətiniz ölkədə yad dildə danışan başdanxarablar olacaq. Bir insanın ingiltərədə ingilis dilində danışmaq məcburiyyəti deməsi necə axmaqca səslənirsə, bir türkün Türkiyədə türk dilində danışmaq məcburiyyəti deməsi necə mənasız səslənirsə, buda eyni şeydir. Bizim xalq sadəcə üz verir belə insanlara.

azərbaycan dili ilə məzələnən türklər

Onlarda da "söğüş" deyə bir yemək adı var, və hamıya məlumdur ki, türklər "ğ" hərfini tələffüz etmir, və ya tamam yumuşaq tələffüz edirlər. Nə isə bu sözün deyilişi bizim "söyüş" sözünə oxşayır. Anam bir dəfə bu yeməyin hazırlanmasına baxır, məndə otaqdayam, adam deyir: mən söyüşü çox xoşlayıram.Hərgün söyüş yeyə bilərəm kimi cümlələr. Məndə çaş-baş qalmışam ki, ay Allah bunlar nə vaxtdan "küfr" sözlərinə söyüş deməyə başlayıb, nə əlaqə bu belə gic-gic danışır, əlbəttə videonu gördükdən sonra hər şey mənə aydın oldu. Indi baxdım yutuba məsələn bu videoya baxın, 11:06 dəqiqəsinə httpss://youtu.be/jorb8YTEOOc
Yəni məzələnmək,məzələnməkdir, bizdə məzələnə bilərik, bunun qəribə gəlməsi ilə də bir əlaqəsi yoxdur, mədəniyyətsizlikdir sadəcə.

azərbaycan dilindəki söz qıtlığı

Bu arada bizim dildəki ərəb/fars bəzi rus sözləri gözünüzə girir, amma türk dilindəki ərəb/fars/fransız/Yunan/ Avropa sözləri gözünüzə girmir. Məsələn:lacivert (Yunan) - göy, kedi (yunan/latın) pişik.
Şarj/şarj etmek (fransız) yükləmə, yükləyici.
Və ya lampa,lampoçka sözü gözünüzə girir, amma ampülə (fransız) söz deyən yoxdur. Siyah (fars)- qara, beyaz (ərəb). Abajür (fr) sözü heç kimi narahat etmir, şapşal (Yunan), diyorsun, anahtar nə deməkdie? (Anihtiri/anoihter. Açmak feilindən yaranmış bir söz.) Azərbaycan dilində qarşılığı "açar" olan söz, aroma "dadlandırıcı", ahtapot "səkkizayaq", barbunya (barbuni) "lobya,paxla", bezelye (bizeli) "yaşıl noxud", bulgur (piluguri), çaça (çaça) "fahişə ayarlayan fahişə ", çağanoz ( çaganoz),defter (tefteri) demet (demati), ege (egeo), ergen (ergenis) etik (ethiti) etos (ethos), şapşal (sapsalo), fidan (fyton) patik (patikos) Kiraz (kerasi) pide (pita) somun, iskembe, klise, kilit, kümes, kambur, ırgat, semer, ıhlamur, alay və s bir çox söz hansılar ki, hər gün günlük həyatda istifadə olunurlar, onların dilinə Yunan dilindən keçib, üstəlik bu bizim xalqın öz arasında "uje" ilə danışması kimi bir şey deyil!

azərbaycan dilindəki söz qıtlığı

Türkiye xalqı üzərində araşdırma aparılıb, və məlum olub ki, Türkiyə xalqının çoxunluğu xüsusilə də gənclər gündə 300-400 sözdən istifadə edirlər. Yəni deməli türkiyədə 300-400 söz ilə girlənmək olur. Amma mən inanmıram ki, bu azərbaycan dili üçün belə olsun. Çünkü ən azından günlük həyatda bir dənə sözün birdən çox veriyaları var. Məsələn(misal üçün, nümunə olaraq, türkcə mesala/örnek): oturmak- 1)oturmaq/ əyləşmək, düşmek ( bir şeyin düşmesi ) düşmək, (yere düşmek) mənasında yıxılmaq/ bələşmək. 2) kullanmak- istifadə etmək, işlətmək. 3) aşık olmak- aşiq olmaq, vurulmaq, məftun olmaq. 4) yatak- yataq, çarpayı 5) gözlük- gözlük, eynək. 6) defol/ yıkıl karşımdan- dəf ol, rədd ol, itil (və ya itil gözlərimdən) (əlbəttə ki, gözəl xalqımız defol mənasında "uç, sürüş burdan, gözüm görməsin səni, kobud şəkildə vızqırt, tullan burdan və s də işlədir, amma nə isə -*)) )
7) gezmek, dolaşmağa çıkmak (gəzmək, hərlənmək, dolanmaq, fırlanmaq məsələn biraz fırlanıb gəldim)
8) uyanmak- oyanmaq, ayılmaq
9) başım dönüyor- başım fırlanır, başım hərlənir, başım gicəllənir.
10) kusmak- qusmaq, qaytarmaq
11) üzerinde- üzərində, üstündə.
12) ahlaksız/cibiliyyetsiz/ terbiyesiz - əxlaqsız, tərbiyəsiz, mərfətsiz, qanacaqsız.
13) kalkmak (ayağa məsələn) - qalxmaq, durmaq
14) durmak ( orda dur məsələn) - durmaq, dayanmaq.
15) ağlamak, zırlamak - ağlamaq, zırlamaq, zarımaq, ( ulamaq :')))) bilmirəm bu rəsmi olaraq var ya ləhcədir amma anam biz ağlayanda, hirlənəndə deyirdi ki, az ula!! :'))) )
16) kalvaltı yapmak- səhər yeməyi yemək, qəlyanaltı etmək.
17) güneş- günəş, gün.
18) bağırmak (birinə) qışqırmaq,bağırmaq, çığırmaq,(anqırmaq) gör nə gözəl fikrimizi ifadə edirik.
19) dilin zengin olmaması, dilin fakir olması- dikin zəngin olmaması, dilin kasıb olması, dilin qıt olması, dilin kasad olması və s
20) sinirlenmek- hirslənmək, əsəbiləşmək.
Və s bir sözlə bizim dildə yeni sözlərin qarşılığı elə də yoxdur, amma dilimiz qıt deyil.
Cürət etməsin, heç bir bəşər,
Mənim ana dilimə qıtdır deməyə.
Çəkinmərəm bu haqda söhbət etməkdən,
Göstərərəm ki, qıt olan özünsən əslində!