sözaltı günlük

Aylar sonra təkrar yazmaq qəribədi. Əslində hərşey anidən baş verdi, ağlımda yox idi deməyəcəm amma icra üçün ən azından yox idi. Görməyəli dəyişilib, gözəllişib. Amma əvvəlki ilk vaxtlardakı sözlük daha xoş gəlirdi mənə.
Əslində yazacaq ,gəlib üsyan edəcək, sevinc anlarımı bölüşəcək çox məqamlar oldu amma o zamanlar istəmədim. indi isə sadəcə oturmuşdum və niyə də olmasın dedim. Qrammatik səhvlərim öz yerindədi , birdə üstünə türkçənində qrammatikası gəlib. Tam işgəncə entrysi də ola bilər.
Darıxdımmı bura üçün?deyə kimsə soruşmasa da özüm yenə böyük adammışam kimi soruşulub deyə düşünüb yazım. Yox ,darıxmadım. Niyə təzədən yazıram bəs? Bilmirəm.
Hərşey qırağa əlimi atdığım hərşey daha da çətinləşir, böyümək bu idisə mamamın qarnına dönməyi daha üstün tuturam.
Birdə hə küfürbaz olmuşam, o əvvəlki etik,mədəni sincab gedib artıq küfürbaz sincab gəlib.
Nəysə son olaraq da imtahanların ebesini fofenkliyim.
Ümid edirəm bu entry sonrası bütün entrylərim sadəcə bilik qazandırıcı olar. Xoş gördük.

breket müalicəsi

Breket ortodontiyanın əsas istifadə etdiyi, diş əyriliyi, dişləm problemli, diş arası boşluqlar, mərkəz xətti problemi, çənə əyriliyi kimi bir çox ağız problemlərinin həllində əsas rol oynayan müalicə metodudur.
Breket qıfıldan, ortodontik həlqə və ya qövsdən, elastik zəncirdən ya da metal liquratordan ibarətdir.
Breket hərkəsə eynicür taxılmır, müəyyən növlərə bölünür. Materialına görə plastik, metal, sapfir və keramik, dişləm probleminin həlli üçün liqaturalı, liqaturasız və fiksasiya növü.
Breket taxılmazdan öncə mütləq şəkildə ortopantoqramma,telerentgenoqramma çəkilməlidi. Diş ətində dişlərdə hərhansısa problemin olub olmadığının müəyyən edilməsi ilə müalicə necə başlanılmalıdı qərar verilir.
Öz breket müalicəmdən danışmaq istəyirəm. 2020 may ayından etibarən breket taxılıbdır. Öncəliklə ağız boşluğu rentgeni edildi. Əgər diş kanallarında hərhansısa problem olsa idi ilk müalicə dişlər üzərində olardı. Həmçinin ağıl dişlərimin vəziyyətinə də baxılması vacib idi.
Ağıl dişləri breket düzülməzdən əvvəl və ya çıxarıldıqdan sonra çəkilməlidir.
Breket müalicəsi özü 1500-1800 manat arası dəyişə bilir. Mən endirim vaxtı getdim, ilkin ödəniş 750 idi ,ödədim və geriyə qalan hissəsini ayda 150 və ya 100 manat şəklində ödəmişəm.
Breketimi düzəcək həkimi aylarca izlədim, işlərinə xüsusi diqqət verirdim. Xüsusi bir reklam olmasın deyə həkimimin adını yazmıram ,lakin istəyən olsa deyər adını verərəm.
ilk breket taxılması çətin prosedurdu. Dişlərinizdə həssaslıq varsa breket taxılmazdan öncə edilən təmizləmə kimi prosedurlar mina qatına verdiyi təsirdən sizi narahat edə bilər. Amma bundan daha çox narahat verən dişlərin tam görünməsi üçün ağıza taxılan əşyadır.
Breket taxıldığı ilk həftələr çətin keçir. ilk 3 gün cəhənnəm əzabı kimi çox ağrılı olur , ən adi şeyə belə əsəbləşə bilirsiniz. Sevdiyiniz heç bir yeməyi normal yeyə bilmirsiz ,üstəlik nəyisə dişləmək istədikdə diş həssaslığından çox ağrı hiss edə bilirsiz. Mən ilk ay demək olar ki sərt heçbir qida qəbul etmədim. Adi çörəyi belə kiçik dilimlər edib yeyirdim, həm breket qopmasın deyə həm də dişləmək istəmirdim deyə. ikinci aya çatdıqda artıq dişlərim tamamən adaptasiya olmuşdu. Yeni rezin taxıldıq da ilk gün yenə eynicür ağrı verir ,lakin səhəri gün keçir ağrısı.
Adi metal breket taxdırmışam, rezinlər hər ay mütəmadi dəyişdiyində rezin rəng seçimim də olurdu. Amma kompleks etdiyimdəm könlümdən mavi ,çəhrayl kimi rənglər keçsə də boz və ya şəffaf rezinlər  taxdırmışam. Dəmir olduğu yenə görünürdü, amma daha az gözə batır kimi gəlirdi mənə.
3 ay içində dişlərim tamamilə düzəlmişdi, rezin dəyişmə müddəti də 20-25 gündən 30 -40 gün arasında dəyişmişdi. Deyim ki, breketin ən böyük müsbət cəhəti dodaqlarınızın çox gözəl görünməsidi və bir müddət sonra istədiyiniz kiloya enə bilməyinizdi. Mən breketi 1 aydır çıxarsam da hələ də bərk qidalar az qəbul edirəm, dişləmədən yeməyə çalışıram. Ümumi olaraq isə karantində aldığım 5 kilonun əvəzini 8 kilo arıqlayaraq vermişdim.
Breket taxdıqda kompleks yaşaya da bilərsiniz, yaşamaya da. Mən heçkimə deyil, tək 1 insana görə kompleks yaşayırdım, bununda nəticəsi heç yaxşı bitmirdi. Görməsin,bilməsin deyə zoom tədbirlərində eyni olmamağa, görüntülü danışmamağa çalışırdım. Bəyənməz,sevməz, utanar məndən düşüncələri üzündən az qalsın həyatımda tapdığım yeganə ən yaxşı insanı da itirim. Sizə də məsləhətim, gizlətməyin. Çünki gizlədim deyərkən bəzən çox axmaqca səhvlər edib, qarşı tərəfi istəmədən incidə bilərsiniz.
Müalicənin 7-ci ayından etibarən ayırıcı rezinlərin yerini 8 günlük yığıcı rezinlər keçmişdi. #325412 entrymdə məhs həmin ərəfələrə aiddir. Bu vaxt çox ağrılar yaşaya bilərsiniz. Əgər ayırıcı rezinlərdə təyziq hissini sadəcə dişlərdə hiss edirdinizsə, yığıcı rezinlərdə damaq, diş əti, çənə də də hiss edə bilərsiniz. Mən ağrılar kəsilənə qədər nemesil qəbul etmişdim.
Breket müalicəsi bitdik də qiymətə daxil olan prosedurlar başlayır. Qeyd edim ki, reteiner və kapka ayrıca 300 azn ödəniş idi. Bunlar mütləq şəkildə taxılmalıdır, taxılmadığında dişlərin breket sonrası əyilmə ehtimalını çoxaldır.
Breket söküldükdən sonra diş üzərində qalan breketin kleyi, dişin mina qatı, diş daşları, diş araları təmizlənməsi edilir. Əgər dişlərdə sınma varsa onlar plomplanır. Çürüklər müalicə olunur, diş daşları varsa təmizlənir. Amma bunlar düzəldikdən 1 gün sonra reteiner taxıla bilər.
Reteiner taxılma prosesi daha ağrılıdı mənə görə. Dişlərin arasına sap keçirilir ,asistan o sapları dartır, diş ətinizi birbaşa incidir. Hər diş üçün kleyləmə mərhələsində dilinizi də necə edəciyini bilməyib ağzınıza qoyulan pambığa dilinizi dəydirib yerindən etmə məsələsi də var. Bu həkimi çox sinir edirdi, məndə hər dişdə düzəldirdi. Reteiner dişlərin arxasında olan nazik dəmir olduğu üçün narahatlıq vermir və görünmür.
Digər mərhələ dişinizin quruluşuna görə kapka taxılması üçün sement kimi birşeyi ağzınıda yerləşdirməyə çalışıb ölçü almalarıdı. Qısaca deyim, ən can alıcı və adama yüksək dərəcədə ağrı verən məhs odu. 2 saat sonrasında isə kapka hazır olur.
Ümumi breket müalicə proseduru məndə  2 il çəkəcək. 9 ay metal breket rezin müalicəsi, 6 ay kapka (gün ərzində minimum 20 saat taxılmalıdır). Geriyə qalan 9 ay sadəcə reteiner qalır. Ümumən isə reteiner breket çıxdıqdan sonra 1 il qalmalıdır. Əgər dişlərdə yüngül əyrilik müşahidə olunarsa reteiner müddəti 2 ilə qalxır.
Breket müalicə vaxtlarında qazlı sular, bərk qidalar ,özəlliklə çipsi, popcorn, peçenyelər, dişlərlə sərt dişləm edilməsi gərəkən qidalar, saqqız, alça, gilas ,qarğıdalı kimi qidaların qəbulu qadağandır. Lakin mən saqqız xaric hər birini istifadə etmişəm.
Qazlı sular breket rezinini çürütdüyünü bildiyim üçün trubuçka ilə içirdim. Çipsi və popcornu az və xırda ,ağızda biraz yumşaldaraq yemişəm. Alça ,gilas və sərt tumlu olan meyvələri ya bıçaqla kəsmişəm ya da arxa dişlərimlə dişləyib oynada oynada yemişəm. Qarğıdalı kimi breket qoparma ehtimalı çox olan qidaları isə ancaq bıçaqla. Halhazırda da yuxarı da qeyd etdiyim kimi dişlərlə qoparılması gərəkən qidaları bıçaqla kəsib yeyirəm. Müsbət cəhəti isə toylarda kababı bıçaqla kəsəndə əvvəllər praktikasız olduğum üçün qarşı tərəfin boşqabına ət uçurdusa artıq belə bir risk mövzusu olmur. Əlavə olaraq isə bıçaqla yorulduğunuza görə daha az yemək yeyərək kökəlməyinizin qarşısını alır.
Son olaraq diş ağartma mövzusunu da qeyd edim. Qiyməti hər klinikada dəyişir, mənim olduğum klinika 6 aylıq zəmanət və dişlərə minimum zərər vermək vədi verdiyinə görə 250 azn ödəniş alır.  6 aylıq bəmbəyaq diş olmur, sizin öz diş rənginizdən 3 ton maksimum bəyazlaşması olur. 6 ay sonra isə yenidən əvvəlki rəngi qayıdır.
Uşaq olanda ağır müalicə aldığım üçün məndə genetik olaraq diş əyriliyi və sarılığı olmamalıykən bu müalicə üzündən belə problemlər yaşamağa başlamışdım. Diş yeni çıxdığında normalda bəyaz çıxmalıykən halhazırda olan rəngi ilə çıxırdı. Həkimimdən nə edə bilərəm deyə soruşdum, diş rəngimin əslində sarı olmadığını nə qədər bəyazlatma  etsəm də dəyişməyəcəyini bildirdi. Öncələr təəssüflənirdim amma sonra həkimim mənə dediyi söz gülüşümü gizlətməyimə mane oldu. Yüzlərlə bəyaz diş var ki, dişin çürüyü, diş daşları, ərpi var. Dişin özünün təmizliyi rənginə görə qiymətləndirilməsi, eyni bir malı  mağazanın kirayə qiymətinə görə bir yerdə baha satılıb digər yerdə ucuz satılmasına görə baha satılan yerin keyfiyyətli olmasını düşünmək qədər absurddur. Dişlərinizi düzgün və zamanında fırçaladıqdan sonra qar bəyazı olmasa da olar, əsas odur ki, təmiz olsun.

pepapp

Haqqında danışmaq istədiyim xanımlar üçün proqram. Proqram flo proqramına bənzəyir amma məncə pepapp daha yaxşıdı. Öncəliklə proqramda dil seçimləri arasında Azərbaycan dili seçimi var. Sadəcə olaraq bəzən sözlər ingilis dilində qeyd olunduğundan Türk dilində istifadə etməyin daha sərfəli olduğunu düşünürəm.
Proqram regl dönəmi, hamiləlik yaşayan və hamilə qalmaq istəyən xanımlara nəzərən hazırlanıbdı.
Daxil olduqda ekranda sizi şirin bir ördək qarşılayır, sırf o ördəyə görə ilk yüklədiyimdə proqrama girib çıxırdım ancaq.
Proqramda flodakı kimi regl dönəmi qeydiyyatı, fizioloji və psixoloji halımızı qeyd edəcəyimiz bölmələri var. Gündəlik olaraq məlumat qeyd etdikdə sizə məqalələr təqdim edir. Flodan fərqli olaraq məqalələr türk dilindədir. Bugün duyğusal deyə qeyd etdim və mənə tepkikolik erkeklerde doğum ve regl sancısı linkini önərdi əlavə olaraq səhər yeyilən 1 ədəd yumurtanın da xoşbəxt edə biləcəyini dedi. Yumurtanı deyə bilmərəm amma o video həqiqətən xoşuma gəldi, nəysə.
Proqramın digər müsbət cəhəti, gün içində sizin regl olub olmamağınızdan asılı olmadan şirin mesajlar atmasıdı. Misal üçün " Her sabah uyandığında hatırlaman gerek şey ;mutluluğun başka yerde değil senin yüreğinde olmasıdır." Bilinən birşey olsa da səhər duranda telefonda bu bildirimi görmək xoşdur. Əlavə olaraq isə gün içində də günorta və axşam fərqli saatlarda bu kimi bildirimlər atacaq. Arada zarafat da edir.
Son müsbət cəhəti isə mövsumə və dəbə uyğun trendyol linki verməsidi. Linkdəki məhsullar həqiqətən yaxşı məhsullardı.
Bu qədər müsbətdən sonra əlbəttəki mənfiləri də qeyd etmək lazımdı. Proqramda dəhşət çox reklam olur. düzdür maksimum 4 saniyəlik wolt reklamıdı amma regl dönəmi deyilkən belə əsəb edən şeyin regl dönəmində əsəbi zirvələrdə yaşadacağı məncə apaçıq ortadadı. Digər mənfi cəhəti isə fizioloji bəlirtilərin az olmasıdı, flo daha çox bəlirtilər verdiyindən daha dəqiq regl vaxtını deyir. Bunda hələki bilmirəm düz çıxacaqmı ya yox.

covid-19 əleyhinə vaksin olunan yazarlar

Pfizeri araşdırıb sinovac vurdurmayacam deyib axırda sinovac vurdurmuş bir yazar? Əlbəttə ki ,sincab!
Təcrübəyə gəldikdə iynənin yeri qaşınır, tibb bacısı nə qədər əlini vurma, qaşıma kimi şeylər desə də, qaşıdım. Çünki, qaşınır. Nəysə, ümumi ruh halıma gəldikdə biraz gərgin və yuxulu , çünki bilən hərkəsin dediyi şey budur - "Noldu lan yappprakk etdirmirdin bəs?"
Nəysə qayıb qorxusu yaman pis şeydi.
(baxma: tüpürdüyünü yalamaq )

soyuq günəş

21 aprel 2021- ci il tarixində youtube-da yayımlanmış olan Soyuq günəş filminin ssenaristi Sədaqət Kərimovadır. Film real hadisələr əsasında çəkilib.

--spoiler--

Filmlə bağlı son 3 gündə hədsiz dərəcədə statuslarda gördüyümdən izləməyə qərar verdim. Gözləntilərim yüksək idi lakin qarşılaya bilmədi. Hərkəs statuslarda ağlamaqdan bir təhər olduğunu, gözyaşlarının sel olduğundan bəhs edirdi. Bilmirəm aktyorların tam rolu oynaya bilmədiklərindənmi ya bu tip hekayəıərin hədsiz çoxluğundanmı heçbir duyğusal bir emosiyalar keçirmədim.
Keçək filmin özünə. Film iki gəncin birbirinə olan sevgisindən və bu sevgiyə qarşı çıxan insanlardan bəhs edir. Yarməd kasib ,çətin dolanan ,tez-tez işləmək üçün harasa gedən bir gənc idi. Yarqunad ailəsinin kiçik qızı, 18 yaşında olan, gözəl, ağıllı qızdır. Bu iki gənc eyni kənddə qalır ,gizlin görüşüb xoş vaxt keçirirdilər. Ən sevdiyim səhnəsi oğlanın tütək çalaraq qızı çağırması idi. Nəysə axşamı bunlar toya gedirlər, ordada adətə görə yaşca böyük oğlanlar oynayır ,oynayarkəndə hansı qızın qarşısında oynasalar o qızda onunla oynamalıdı. Osman deyə bir gənc yarqunadın qarşısında oynayır deyə adətə görə yarqunatda onunla rəqs edir. Tabi bu sırada Yarməd dəliqanlımız əsəbləşir, əlimdən bir qəza çıxacaq aurası yaradıb toydan gedir. Sonra qızlar toydan qayıdanda yarqunadın qarşısını kəsir trip atır. Sən niyə oynadın tərzində birşeyləe deyir, yarqunad qızımız da deyir ki, gözləyərdin məclisin sonuna qədər səndə qaldırardın məni oynamağa. Bax burda çox qəşəng deyir, ağıllı qızdır dedim içimdə izləyərkən. Nəysə sonra qızın qardaşı gəlir, heç sevmir bu yarmedi harda görsə qovalayır, bacımın yanında görməyim səni deyir. Nəysə bu qardaşın yarmedlə suyu barışmır filmin sonuna qədər. Qızın anası da bunlar arasındakı münasibəti bilir. Amma o da nədir? Anası zengin kocaya verəcəm səni deyir ancaq. Yoldaşını da ocür razı gətirir. Filmin ən mənasız getdiyi hissə məncə odur. Ata necə 18 yaşında qızından fikir almadan get xəbər elə gəlib istəsinlər deyir? Lap deyək o cür adət var, bu adətin olması belə mənasızdır. Uşaq nə üçün dünyaya gətirir bunlar?
Nəysə, bu qızı gedib məhs Osmana verirlər. Nə hikmət nə təsadüfsə kənddə qızda oğlan da qurumuş kimi bu Osmanla nişanlanır. Bu vaxt yarmeddə qaçaq deyir amma yarqunad ailəsini düşünür öncə sonra mən sənsiz yaşayanmaram deyib qaçırlar nişanın səhərisi. Təbii ki,qızın qardaşı anlayır və tapıb oğlanı döyüb qızı da ata mindirib evə gətirir. indi gəldik yenə mənasız səhnələrə. Deməli bunların görüşdüyünü deyən və görüşüb nələrsə etdiyini deyən Osmandır, osmanda bunları qızın qardaşına deyir. Nasıl bir genişlik ,yarabbim. Nəysə, sonra qardaşıda osmana bir şillə vurub yerə yıxıb minir osmanın atına. Niyə o şilləni vurursan? Sənin bacın sevdiyiylə danışır ,bu yazıq nə etsin? Nəysə sonra bu atı çapa çapa gedir çıxır toy danışıqlarının üstünə sakit durur, tabi əsəbini onsuz çıxarıbdı. Ara yerdə çünki osman getdi. Amma o şilləni sonrakı səhnələrdə yaxşı ki vurub dedirtdilər insana.
Osman bilə-biləki yarqunad bunu istəmir elə hey dirəşir ki, yoxe mənim olacaqsan. Yarqunad da deyir ki, mən sənə həyat yoldaşı olmayacam. Osmanda mənə də osman deyərlər deyib bu gazla onları satır onsuz. Biraz qarışıq oldu amma nəysə.
Sonra toy olur, yarmed toyu basır, dava qırğın qopur o sırada sona deyə qadın gəlir ki, bəs 2xi dünya müharibəsi başladı. Və filmdə də artıq hadisələr dəyişir və tək əsəb olduqlarınız, qızın anasıvə osman olmur. Yarmed orduya yollanır və əsla qayıtmır. Bəli,bəli bu adam mənim ailəm, gözü yaşlı anam ,bacım var demir, deyir ki yarqunad evləndi mən geri qayıdanmaram və qayıtmır. Nəysə bu vaxtlarda da yarqunad toxunsan səni xəncərdən keçirərəm deyir osmana, osman tərəfindən döyülür ,sonra atası evinə göndərilir, atası evində dəyəri başa düşülür amma artıq çox gecdi deyilir, hamı minpeşman olubdu, ata oğul birbirini qırır , ana arada katalizatorluq edir və qəmindən kədərindən bir təhər olan yazıq qız olur və yarmedin ailəsi. Nəysə vaxt keçdikcə yarmeddən heç bir səs səda gəlmir, hamı onun öldüyünü düşünür, anası bu fikirlər üzündən xəstə yatağına düşür, sonra rəhmətə gedir. Qadın xəstə yatağında olanda yarqunat yarmedin anasına gözü kimi baxır, qulluğunda durur. Öldüyündə isə yarmedin evinə köçür və deyirki o ev odunsuz qalıb, işıqsız qalıb , yarmed qayıdacaq qayıtdığın da üzülməsin. Naif ürəkli, düşüncəli qızımız 30 ildən çox o evdə yarmedin sevgisiylə yaşayır. Təbii ki böyütdüyü də bir uşaq olur, yarmedin bacısının 3cü uşağı. Vəə gələk yenə adamı əsəbləşdirən səhnəsinə. Filmdə yarqunadın anası qızını görmək üçün evə gəıir onda beşik görür uşaq səsi eşidir. Bu nədir ? Deyir baldımızın uşağıdı dedim 3cüdü onsuz ver mən baxım o da sağolsun verdi. Lan siz məzələnirsiz?! Bu hansı düşüncədi? O uşağın nə günahı var lan? Niyə doğma anasından atasından ayrı böyüsün axı? Çox ağır travma yaradan birşeydi və bunu hə hə qızım yaxşı iş görmüsən deyərək necə insanların qarşısına çıxarırsız? Bugünkü gündə birbaşa şahid olduğum bucür hadisə var. Hansıki qız evlənəcəyi günə az qalmış bilir ki, anası bildiyi əskində bibisidi, doğma anası 3cü uşağını dünyaya gıtirəndə ifritə qaynanası ver uşağı qızıma o böyütsün özüdə uşaq bilməsin sən onun anasısan deyib qan uddurubdu. indi necə bu cür insanlara bunu hə yaxşı etmisən deyə insanlara təqdim edirsiz?! O ana üçün də, uşaq üçün də çox ağır birşeydi, onsuzda bizim xalq hər filmdən mənfi olan hərşeyi müsbət qəbullanandı, indi təzədən 3cü uşaqların bibiyə flankəsə verilmə modası qayıdacaq. Nəysə.
Qız bu oğlanı böyüdür, oğlan alim olur ,türkiyədə gedir konfransa orda dincəlməyə kafeyə girir bir qızın yarqumed mahnısı ifa etdiyini eşidir, atasının onun atasl olduğunu öyrənir aralarında bir sevgi başlayır. Deməli yarmed müharibə bitəndən sonra həpsə düşməsin deyə qayıtnır, Allahın 1 məktubunu da yazmır, həm anasının ölümünə səbəb olur,həm yarqunadın boş boş illərlə onu gözləməsinə. Özü də gəlir 3 ilin tamamında evlənir. indi bura qədər dedim nəysə, adamdı ,yedirmir qüruruna sevdiyinin evləndiyini ona görə qayıtmır. Amma filmdə senarist elə edir ki, adam sonlara qədər bu adama tüpürmək istəyir. Bu insanın qayıtmama səbəbi bariz ortadadı, çox sevib yarqunadı, evlənməsini uşağının olmasını həzm etmir ona gprə qayıtmır ,a bəs bunun anasının nə günahı var? Niyə 1 məktubda olsun yazmadın yaşayıram yaxşıyam deyə. Nəysə sonra bunlar qayıdır uşaqlarla bərabər kəndə yarmed bir neçə gün qalır orda. Təbiiki gedəndə şoka düşür yarqunadın orda olmasına, öz həyatını gözəlliyini heçə sayıb ona sadiq qalmasına. Qınamıram çünki o vaxtlar hər adamın işi deyildi adətlərə qarşı gəlmək, amma qız gəlibdi. Amma bu axmaq anasına bir məktub yazsaydı qız da heç olmasa bu qədər yol gözləməzdi. 30 ildən sonra yarqunadda gördüyündə inana bilmir, səhnə təsirləndirmədi məni çünki aktyorlar da rola tam girmirdi. Nəysə axırda da yarmed haqlı olaraq ailəsinin yanına qayıtmalıdı, yarqunad da get yenə mən xəyallarımdakı səninlə yaşayaram kimi sözlər deyir amma deyəndə də yarmedi pis adam kimi göstərir. Yarqunad sədaqətli olaraq uenə yolunu gözləekən ölür, yarmed isə vəfasız olaraq gedir ailəsinin yanına. Və filmə gələn rəylərdə də yarqunaddan ancaq danışılır. Hekayə tək tərəfli işlənilibdi. Nə qədər yarmedin acı çəktiyi deyilsə də bu göstərilmirdi. Hər iki insan üçün də çətin vəziyyəti ssenarist dırnaq arası feminist tayfasının əlinə "erkek milleti hepsi aynı"kozurunu verir.

--spoiler--

Baxın yüzlərcə həqiqi hadisələr əsasında yazılmış hekayə və romanlar var. Yarmed və yarqunad sevgisi kimi bənzər həndə çox bənzər hekayəni də türk oğlan alman qız hekayəsində dinləmişdim. Fərq bilirsiz nədir? O hekayədə bucür müharibə qurbanı, ana fitnəsi üzərindən bambaşqa tərəflərə yayılmışdı amma sonda qovuşanda belə ölüm vardısa o ölümdə hər ikisinin necə param parça olduğunu adam ruhunda hiss edirdi. O hekayədə biz təkcə qadının çəkdiyi çətinliyi yox kişinində çəkdiyi çətinliyi görürük. Heçnə olmamış kimi evləndi düşüncəsini məhs soyuq günəş filmi yaradır. Həyat tək yarqunada çətin deyildi, yarmed müharibə dönəmində nə yaşadı, türkiyəyə qaçanda nələr yaşadı onlar da qeydedilməli idi. Amma sadəcə hamının onu qınayacağı nöqtələri verdilər.
Bir qadının əzablı həyatı başlığı olsa idi filmin ümumi başlığı bu qədər eleştirməzdim, amma film hər ikisinin sevgisindən bəhs edir və bu filmdə yarmedin sevgisinə böyük haqsızlıq edilir.
2 saat 5 dəqiqə olan bu filmə ayırdığım vaxt üçün heyfslənirəm. izləmək sizə qalıb, lakin mənim üçün qaş yerinə göz çıxaran filmlər siyahısına daxil oldu.

qohumlarını sevməyən insan

Bununla bağlı bir psixoloqun illər öncə yazdığı məqaləsi var idi. Tam yadımda qalmasa da məğzində deyirdi ki, qohumlar bizə qan bağı ilə bağlandığına görə şüuraltı olaraq onlarla məcburiyyətə görə ünsiyyətdə olduğumuzu anlayırıq. Məcburiyyət isə insanları xoşbəxt etmir, gərginlik, əsəb kimi negativ emosional vəziyyətin yaranmasına səbəb olur.
Məhəllə filmində "Uzaq qohum yaxşıdır, ya yaxın qonşu?" Sualı da düşünürəm ki tam olaraq bu səbəbləri açıq şəkildə göstərir.
Yaxın qonşu dediyimiz də bizim üçün yaxın və ya ev ünvanı olaraq yaxın deyə bölünür. Bir çox insanın ağlına ev olaraq yaxın qonşu gəlir yenə. Çox az insan ev olaraq yaxın olduğu qonşusuna qarşı müsbət fikirlərə sahibdir. Çünki o qonşu özü də məcburi bir situasiyadır.
Uzun sözün qısası, qohumları sevməyən insanlar çoxdur və təbii haldır. Bizim şəxsi seçimlərimiz olmadan və bizim həyatımıza uymayan insanlarla məcburi eyni bir məkanı paylaşmaq liftdə tanımadığımız insanla bir minmək kimidir.
Amma bir digər məsələ də var ki, qohumunu sevən, hətta balet edən insanlar da olur. Eyni bir məkanı daha çox paylaşdıqda, ortaq bir məsələ olduqda, şəxslərdən birinin sirri digərində olduqda o yaxınlıq yarana bilir. Bu yeni tanışdığımız insanla qısa zamanda gözlənilmədən yaxın olmağımız kimidir. Bir insanla yaxınıq çünki bizə aid bir şey ondadır, qohumu sevənlərdə də elə olduğunu düşünürəm.

azərbaycanda qadın olmaq

Bu entryi yazmayacaqdım amma şahid olduğum bir məsələni içimdə tutsam özüm özümü bağışlaya bilmərəm.
Gecə yatanda qadın qışqırıq səsini eşitmişdim. 8 km ətrafında qalanlar bilir ki, gecə olanda adı səslər belə yuxarı mərtəbələrə qədər eşidirlir. Nəysə durdum və pəncərədən baxdım, baxdığımda ramal ticarətə mənim baxdığım istiqamətlə soldan paralel hissədən səslər gəlirdi. Qız dayanmadan qışqırır, sənin kimilər üzündəndi kimisindən nələrsə deyirdi. işıq o hissəyə tam düşmürdü amma orda bir neçə insanın olduğunu da görürdüm. Qız həmin adamı videoyada çəkmişdi deyəsən, çünki telefonun fanarı yanırdı . Alkaş, əclaf ,görüm sənində həyatındakı qadınların başına gəlsin kimi sözləri qışqırırdı qız. Sonra tutduqları o namussuz (ağ üstlü idi) qaçdı ardıycada qız tutun onu deyə qışqırmışdı və o qaçanın arxasıycada qara üstlü adam qaçdı. Ramaldan laçın ticarət mərkəzi istiqamətiylə qaçırdılar amma qaranlıqdan hara getdilər bilmirəm.
Qız ağlayırdı bu sırada da ,onda da xadiməci qadın ona tərəf gəldi, qışqırmağa başladı, əccəb olub sənə, verə verə gəlmisən kimi tərbiyəsiz söyüşlər söyməyə də başlamışdı. Qız dayanmadan mənim günahım yoxdu, heçnə etməmişəm deyə qışqırırdı, onda da qadın ona şillə vurdu. O şillənin bərkliyini mən öz qulağımla eşitdim. Elə qızın qışqırmasına oyananda atamıda oyatmışdım, polisə zəng etmişdi, polis gələnə qədər o xadiməci dayanmadan söyüş söyür, qızı vururdu. Qızla mübahisəsində bir kişidə gəlmişdi, bu sırada ramalın tam önündə idilər. Qızı necə kişi vurdusa qız yerə yıxıldı və başının da dəydiyini gördüm. Bu arada qızın geyimini də gördüm, uzun dizdən aşağı ağ və boş paltar idi. Polis məhs o yıxılması anında gəldi amma polis qızın tərəfini yox onların tərəfini tuturmuş kimi davrandı. Guya xadiməci namuslu əxlaqlı ,o qız isə əxlaqsız idi. Amma birşeyi deyim ki ,o qız bir dənədə olsun söyüç söymədi,ağır ifadə işlətmədi. Amma o xadiməçi çox tərbiyəsiz, ağzına gələni deyən, söyüşləri ardı ardına qışqırırdı. Namuslu ailə həyatı qadını (!)
O saatda o qızın o geyimi olsun ,qışqırması, çarəsizliyi olsun əsla onu pozğun etmir. Lap pozğundusa da heçkimin ona əl qaldırmasına, vurmasına üstünədə çox tərbiyəsiz söyüşlər söyməsinə haqq vermir! O qıza əxlaqsız kimi davranıb özü guya çox əxlaqlıymış kimi göstərirdi. Hə birdə deyirdiki ay q... mən dövlət işcisiyəm mənə heçnə etməzlər. Dediyi kimidə oldu, polisin gözü qarşısıdna o qız yerə yıxıldı amma o xadiməciyə o xadiməçinin yanındakına heçnə demədi get get dedi.
Azərbaycanda qadın olmaq artıq sadəcə geyimlə deyil, saata görə də namuslu namussuz olmağı göstərir. O saatda heç bir adam o ərazini keç, heç bulvarda gəzməyə ürək etmir, əgər o qız o saatda çöldəydisə onun məcbur qaldığını göstərir.
Mən ümid edirəm ki, o qız o videonu da sosual şəbəkədə yayacaq, o xadiməçi başda olmaqla alçaq şərəfsiz onu taciz edən zibildə tutular laiqli cəzalarını alacaq.

Edit. Hadisələr saat 4-5in yarısı aralığında baş verib.