əbdürrəhim bəy haqverdiyev

1. azərbaycanın görkəmli yazıçılarından biri. molla nəsrəddin jurnalında da yazmışdır.

2. klassik azərbaycan ədəbiyyatında jurnalist, nasir və dramaturq kimi tanınan sənətkardır. əbdürrəhim bəy 1870-ci ildə ağbulaq kəndində anadan olmuşdur. o, 90-cı illərdə yazmağa başlamışdır. onun əsərlərinin mərkəzində əsas amal- xalqını xoşbəxt və azad görməkdir.
ilk qələm təcrübəsi 1892-ci ildə yazdığı yeyərsən qaz ətini, görərsən ləzzətini adlı komediyasıdır. 1907-ci ildə molla nəsrəddin jurnalında xortdanın cəhənnəm məktubları əsəri ilə molla nəsrəddinçilərə qoşulmuşdur. daha sonra jurnalda çap etdirdiyi əsərlər vasitəsilə, qısa müddətdə geniş şöhrət tapmışdır. haqverdiyev 1933-cü il dekabrın 11-də bakıda vəfat etmişdir. yazıçının qəbri fəxri xiyabanında yerləşir.

3. Etiraf edirəm, mən Cəlil Məmmədquluzadəni fərli oxumamışam. Amma bilmirəm niyə, Haqverdiyevə qarşı bir ayrı simpatiyam var. Adının daha az çəkilməyi məni pis edir. Mən Haqverdiyevi ilk dəfə ədəbiyyat kitabındakı "xortdanın cəhənnəm məktubları" əsərindən olan bir parça ilə tanımışdım. Az səhifə də olsa, marağımı çəkmişdi. Sonra təsadüfə bax ki, kəndimizə gedəndə atamgilin uşaqlığından qalan köhnə kitabların arasında həmin əsəri tapdım. Ondan sonra da ədəbiyyat müəlliməmiz tətil üçün oxumağa kitablar tapşırdı. içində haqverdiyevin də kitabları vardı: "ac həriflər" və "marallarım". Marallarımı başda sevməmişdim. Daha doğrusu stili qavramamışdım. Amma sonra sevdim. Adamın sivri mizacı var. Mənə görə, azərbaycanca yazılan əsərlər bir gün başqa dilə tərcümə ediləcək olsa, o tərcümə ediləcək kitablar arasında mütləq haqverdiyevinkilər də olmalıdır.
Keçək haqverdiyevin özü barədə məlumatlara. Bəy şuşalıdır. 1870-ci ildə Şuşada anadan olub. Klassik Azərbaycan ədəbiyatının korifeylərindəndir. Eyni zamanda "Molla Nəsirəddin" jurnalının baş redaktoru, Teatr şurasının təsisçisi və birinci rəhbəridir. Dirijorluq fəaliyyəti də olub. Dram, komediya, faciə janrında əsərlər yazıb. Əsərlərinin dili azərbaycancadır. Əslində əsərlərinin sadəcə adları da olsa, bir çoxumuza tanışdır. "Yeyərsən qaz ətini, görərsən ləzzətini", "Pəri cadu", "şeyx şaban" da bu qəbildəndir. Əminəm ki, bir çoxunuz 1 dəfə də olsa, "ac həriflər" tvdə yayınlananda baxmısınız. "Zəəərbəlii, ay zərbəli" bağıran, acıqlananda Zərbəlini basıb döyən yeməkxanaçı Həsən dayını xatırlayırsınız, yəqin ki. Əbdülrəhim bəy əsər yazmaqla yanaşı xarici əsərləri azərbaycancaya tərcümə də etmişdir. Gürcüstan milli şurasında etdiyi çıxışa baxanda isə tarixin necə təkrarlandığını gördüm, açığı içim ağrıdı. Bəy 1933-cü ildə bakıda vəfat edib, qəbri halhazırda fəxri xiyabandadır.

əbdürrəhim bəy haqverdiyev

Yalnız deyilsən!