+5 əjdaha
1. orijinal adı 'the entombent of atala' və ya 'the funeral of atala' olan fransız rəssam jirodetin əsəri.Jirode bu əsərini fransız yazıçısı Fransua-Rene de Şatobrianın “Atala” adlı romanı əsasında yaradıb (Qeyd: 1875-ci ildə kəşf olunan asteroid romanın baş qəhrəmanı Atalanın şərəfinə adlandırılıb).Əsərdə hadisələr XVII əsr Amerikasında baş verir və aborigen Çaktas (Chactas) ilə ispaniya xristianlarından olan Atalanın faciəvi məhəbbətini əks etdirir.
Naçezli (Natchez) Çaktas düşmən qəbilə Muskoqilərin (Muscogee) əlinə keçir və ölümə məhkum edilir. Əsir qaldığı müddətdə Muskoqilərin başçısı Simaqanın qızı Atala ilə Çaktasın arasında məhəbbət yaranır. Atala sevgisinə təslim olaraq Çaktası həbsdən qurtarır və onlar birlikdə qaçırlar. Qaçaq aşiqləri xristian bir din adamı Obri (Aubry) öz mağarasına qəbul edir, bura gənclər üçün sığınacağa çevrilir. Ancaq sevənlərin evlənmələrinə, bir-birinə qovuşmalarına əngəl var: Atala bir xristian kimi özünü tamamilə dininə təslim edib və bəkarət andı içib. Beləliklə, Atala anasına verdiyi sözlə ( dini andı ilə) məhəbbəti arasında seçim etmək məcburiyyətində qalır. Evlənə bilmələri üçün Çaktasın xristianlığı qəbul etməsinə baxmayaraq, bəkarət andına sadiq qalan Atala zəhər içərək intihar edir.
Jirode də bu tablosunda Atalanın dəfnini təsvir edir. Çaktas və müqəddəs ata Orbi bir mağaranın içində qazılmış məzara Atalanın cansız bədənini yerləşdirməkdədirlər. Bakirəlik və saflığın rəmzi kimi ağappaq parçaya bürünmüş solğun bədənli Atala əsərin mərkəzindədir. Onun ruhi sakitlik tapmış siması və vücudunun məzara qoyulması anı xüsusilə, xristianlığın klassik ənənələrini əks etdirir (məsələn, dahi Karavacconun “isanın məzara qoyulması” əsəri). Atalanın inancını daha qabarıq vurğulamaq üçün onun çarpazlaşmış əlləri arasında xaç da yerləşdirilib.
Sağda təsvir edilən müqəddəs ata Orbi sadə geyimi və sakit duruşu ilə din adamına xas cizgilərə sahibdir. Kədərli halda başını önə əyən atadan fərqli olaraq, Atalanın ayaqlarını qucaqlayan Çaktas daha duyğulu, daha emosional görünür. Sevdiyinin bədəninə toxunmadan sadəcə son dəfə sarılmaq üçün ayaqlarını bərk-bərk qolları arasına alan Çaktas əsərdə olduqca təsirli bir atmosfer yaradır. Onun nisbətən tünd dərisi, uzun qara saçları, sırğası və yarıçılpaq görünüşü təbiətindən gələn ehtirasının, avropalılara görə isə “vəhşi” xarakterinin göstəriciləridir.
Mağaranın arxa planında bir təpənin üzərində təsvir olunan xaç hekayənin dini mövzusuna işarədir. Mağaranın divarındakı yazı isə Şatobrianın əsərində qeyd edilən və Atalanın gənc yaşda ölümünə göndəriş kimi yazılan “Bir çiçək kimi soldum, çəmənlərdəki otlar kimi saraldım” cümləsidir.
http://art.pro.tok2.com/G/Girodet/002.jpg
