+13 əjdaha
1. məsumə dədəbala (farsca: معصومه ددهبالا) hayedeh (farsca: هایده "hayidə") adı ilə tanınan türk əsilli iran müğənnisidir. 10 aprel 1942-ci ildə tehran şəhərində anadan olub. müğənni mahastinin böyük bacısıdır. atası məhəmməd dədəbala təbriz şəhərinin dədəbala kəndindən, anası xanım zeynəb bulğari isə rəştli idi.qeyd: dədəbala sözünün mənası "ata-bala" deməkdir.
hayedeh radio və televiziyadan populyar musiqilər dinləyərək mahnı oxumağa başlamış və bir neçə müəllimdən musiqi öyrənmişdir. onun peşəkar karyerası 1968-ci ildə tehran radiosunda "golhaye rangarang" (farsca: گلهای رنگارنگ "rəngarəng çiçəklər") adlı ənənəvi fars musiqi proqramında musiqisi əli təcvidi'yə, sözləri rahi moayeri'yə məxsus "azadeh" (farsca: "آزاده" azad) musiqisi ilə başladı. "azadeh" hayedeh'in ilk rəsmi xiti eyni zamanda ilk çıxışı idi. tehran radiosunda gol-ha (güllər) orkestrası ilə səsləndirildi.
azadeh:
(youtube: 
)
)o, ifasındakı hamar ritmi və poetik və təsirli musiqi ifadəsi ilə yanaşı qırtlaq gücü və vokal texnikasındakı bacarıqları ilə tanınırdı.
1970-ci illərdə hayedah klassik fars repertuarına fars pop musiqisini əlavə etdi. geniş səs diapazonu ilə tanınanaraq karyerasını iyirmi ildən çox davam etdirib və o, iranın ən populyar və nüfuzlu musiqiçilərindən biri kimi geniş şəkildə təsvir edilib.
29 avqust 1978-ci ildə iran islam inqilabından qısa müddət əvvəl hayedeh böyük britaniyaya, üç il orada qaldıqdan sonra isə işini davam etdirmək üçün 1982-ci ildə abş-yə mühacirət etdi.
şəkil: hayedeh və mahasti
hayedeh 1982-ci ildən ömrünün sonuna kimi los-ancelesdə yaşayıb. ərazi 1980-ci illərdən cənubi kaliforniyada fars (iran) icması üçün mərkəzə çevrildi.
hayedeh bu müddət ərzində bir çox uğurlu albomlar buraxdı və onun bütün mahnıları iranda qaçaq yollarla satıldı. hayedeh'in "rouzaye roshan" (işıqlı gün), "ghesseyeh man" (mənim hekayəm), "zendegi" (həyat) kimi siyasi və nostalji mahnıları iranın sürgün icması arasında çox populyar oldu.
şəkil: hayedeh və moein
20 yanvar 1990-cı ildə kaliforniya ştatının san-fransisko şəhəri yaxınlığındakı kasablanka klubunda çıxışdan bir gün sonra hayedeh 47 yaşında infarktdan öldü. anamnezində şəkərli diabet və hipertoniya var idi.
hayedehin los-ancelesdəki dəfn mərasiminə minlərlə fanat qatılıb. 24 yanvar 1990-cı ildə kaliforniya ştatının los-anceles şəhərindəki westwood village memorial park qəbiristanlığında bacısı mahastinin də dəfn edildiyi eyni qəbiristanlıqda dəfn edildi.
musiqilərindən bir neçəsi:
shabe eshgh (sevgi gecəsi):
(youtube: )
)faryaad (fəryad):
(youtube: )
)eshareh (işarə, ipucu):
(youtube: )
)ravi (rəvayətçi):
(youtube: )
)saghi (barmen):
(youtube: )
)