Azərbaycan dilinin qavranılmasında çətinlik
Cümlə — bitmiş fikri ifadə edən söz və ya söz birləşməsidir. Keçən dəfə Tərcüməçilik oxuyan tanış birisi ilə danışarkən İngilis dilində olan sözlər (1 milyondan çox söz var) bizim dilə (80 min çox söz ) tərcümə etdikdə problemlər yaranır mı? sualına cavab olaraq, sözləri tapmaq mümkündür amma cümlələr qurduqda problemlər ortaya çıxır. Bəzən məndə bizim dildə kitab oxuyarkən bəzi cümlələri anlaya bilmirəm. Burda əsas problem Azərbaycan dilinin sintaksisidir mi yoxsa başqa səbəblərdir?
sən də yaz
1. söz sayının buna ümumiyyətlə dəxli yoxdur. Dediyiniz şey var, mən də rastlaşmışam, fikrimcə birnincisi, bu mətni yazan insanların savadına və İQ səviyyəsinə görədir. Görürsən uzun cümlədən pox çıxır, böl daha kiçik cümlələrə, biraz uzat və s., amma durub hər şeyi bir cümləyə soxmaq istəyirlər, bu əsasən elə xarici dildən tərcümədə baş verir, yəni azərbaycan müəlliflərin əsərlərində belə cümlələr çox az olar, olsa da tərcümə filan olur adətən.
dilvuran @91088ikincisi də dilin strukturuna görə uzun cümlələr, misal üçün, ingilis dilindəki kimi adət deyil. Çünku bir çox dillərdə cümlə quruluşu "obyekt-fel-subyekt" kimidir, başqa dillərdə isə "subyekt-fel-obyekt" quruluşu adətdir. Bu dediyim başqa dillərə türk, çin, koreya, yapon dilləri də aiddir. Hətta elə linqvistlər var ki bu quruluşların çin, koreya, türk dillərində eyni olduğu üçün deyirdilər ki türk dilləri asiya dillərindən törəyib. Yəni türk dilində də uzun cümlə olanda poxu çıxır..istəsəz nümünə verə bilərəm, amma ərinirəm -*
Bir dəfə elmi kitabı azərbaycan dilinə tərcümə edirdik, orda ingilis dilində uzun yekə cümlə var idi, baş tərcüməçi dediki elə hələ tərcümə edin, 1 həftə heç kim azərbaycan dilində uzun cümləni düzüb-qoşa bilmədi, məntiqsiz bir pox alınırdı. Axırda 3-4 sözü çıxardıb, mənanı itirmədən iki cümlə olaraq tərcümə etdik -*