+11 əjdaha
1. öz fikrini qəbul etdirmək, düz olduğunu iddia etmək üçün bilgili birilərini və s. referans göstərmək. ətrafımızda ən çox gördüyümüz zırlamalıq.məs: einstein ateist idi. yəni ki din saçmalıqdır. ya da əksinə nyuton dindar idi. deməli ateistlər gerizəkalıdır.
buna nümunə olaraq tarixdə ən böyük umbaylamalardan birini göstərə bilərik. (baxma: linus pauling)
linus pauling düpbədüz iki dəfə nobel mükafatına layiq görülüb. bir dəfə kimya digərində isə sülh üzrə. bura qədər anormal heçnə yoxdur. pauling dahi bir elm adamıdır və kimya sahəsində az qala inqilab etmişdir ancaq 1960 larda yayımladığı məqalə onu dünyaya biyabır edəcəkdi. məqalədə iddia etdiyi bu idi: yüksək dozada c vitamini qripin yayılmasını iki dəfə azaldır. (bax: c vitamini)
vitamini dərman olaraq yox normal gündəlik yeyə biləcəyimiz bir qida olaraq və yüksək dozada heç bir əks təsir göstərməyəcəyini iddia edir. müxtəlif elm adamları pauling`ə qarşı sərt tənqidə başlayır. pauling isə gizli qüvvələrin ona mane olduğunu və dediyi hər şeyin düz olduğunu israrlı bir şəkildə deməkdən çəkinmir. bu söhbət sadə xalq arasında yayılır. bir neçə il sonra birazda irəli gedir və bu dəfə yüksək dozada c vitaminin xərçəng xəstəliyini müalicə etdiyini (xəstələrin ömrünü xeyli uzatdığını) müdafiə edir. pauling`ə görə vitaminin dozasını nə qədər çox artırsaq o qədər sağalmaq ehtimalı artır. bəs realda nə baş verirdi? aparılan yüzdən çox təcrübə yüksək doza c vitamininin plasebodan artıq bir gücü olmadığını təsdiqlədi. pauling daha da israrlı oldu. ona inanan insanlar yüksək doza vitamin müalicəsinə müraciət etdi. aylar sonra xəstələrdə böyrək çatışmamazlığı üzə çıxdı. üstəlik xərçəng müalicəsi daha da ləngimişdi. daha sonra yüksək doza vitaminin əksinə xərçəngi sürətləndirdiyi ortaya qoyuldu. bununla pauling birdə heç vaxt elmi qurumlar tərəfindən ciddiyə alınmadı, dünyaya rəzil oldu.
bəs minlərlə insan niyə ona inanıb həyatını təhlükəyə atdı? məhz bu argumentum ad verecundiam səbəbilə.
azərbaycanda geniş yayılıb. proqrama astrofiziki çağırıb ondan kimya haqqında, zəlzələlər haqqında filan soruşurlar. professor ağzına gələni danışır. hamı inanır və əl çalırlar.
neyniyir ala bunlar?
mənbə: pauling bioqrafiyası, research gate və s.