troya müharibəsi



əjdaha lazımdı   izlə   lələ   mən   googllalink

    1. Tarixi vərəqləyərkən oxumuşdum.Rəvayətə görə e.ə 1200-cü ildə yunanların (axeylərin) Kiçik Asiyadakı Troya şəhərinə 10 il davam edən hərbi səfərləri olub. Yunanların da bu yürüşlərinə Mikena padşahı Aqamemnon başçılıq edib

    Nəysə, bu Troya müharibəsinə səbəb də Troya şahzadəsi Parisin Sparta çarının arvadı Yelenanı qaçırması olub. Yunanlılar da taxtadan düzəldilmiş atın köməyilə bu Troya şəhərini tutublar.

    Eşitmiş olarsız, troya atı ifadəsi "adama bədbəxtlik gətirən bəxşiş" mənasını verir
    2. Troya şəhzadəsi Parisin kral Menelausun arvadı və eyni zamanda Zevsin qızı olan Yelenanı qaçırtması bəhanəsiylə başlayan müharibə . Menelausun qardaşı Aqememnonun isə məqsədi tamamən troyanı işğal etmək idi. Troyaya gəmilərlə gələn spartalılar və digər yunanlar müharibə boyu orda da qalmışlar. Homerə görə Agememnonun axillərin rəhbəri olan Axilleslə qənimətlərin bölünməsi üzərində düşən və xüsusən də Axillesə çatacaq Briseida(Briseus)nın Agememnon tərəfindən götürülməsi nəticəsində Axilles döyüşdə iştirak etməkdən boyun qaçırır. Bunun nəticəsində yunan ordusu sayca çox olsa da məğlubiyyətə uğramaq dərəcəsinə qədər çatır. Agememnon peşman olub Axillesə hədiyyələr və kölələr göndərsə də qüruru incinmiş Axilles qayıtmayacağını söyləyir. Sonunda yunanların məğlubiyyətinə ürəyi dözməyən Axillesin dostu Patrokl(Patroculus) onun zirehini geyərək axilləri döyüşə aparır. Troya kralı Priamın oğlu Hektor isə onu Axilles sanaraq onunla döyüşmək qərarına gəlir. Çünki onsuz da troyalıların üstünlüyü şəraitində olan döyüşdə Axillesin ölümü artıq yunanların dəqiq məğlubiyyəti demək idi. Hektor troyalıların həyatları bahasına başa gələcək bir səhv edir və təkbətək döyüşdə Patroklu öldürür. Onun Axilles olduğunu anlayanda isə gec idi artıq. Buna baxmayaraq onun zirehini də götürməyi yaddan çıxarmır( o zamanlar döyüşçülər öldürdükləri məşhur sərkərdələrin zirehlərini götürüb,kolleksiya kimi yığırdılar). Xəbər Axillesə çatanda hektorun qəbrinin belə olmayacağını söyləyərək dostunun intiqamını almaq üçün Hektorla təkbətək döyüşmək qərarına gəlir. Anası fetida isə hephaestusa yeni və daha möhtəşəm zireh hazırlatdırır. Bu ərəfədə isə yunanların tərəfində olan ilahə afina atası zevsi troyalıların udmasının düzgün olmadığına inandırır və zevs tərəzisini yunanların xeyrinə çevirir,baxmayaraq ki özü Troyalıların udmasını istəyirdi. Hektor Axilleslə döyüşdə illiadaya əsasən qorxaq şəkildə davranır və gözlənilən kimi də məğlub olur. Bundan sonra müharibəni qısaltmaq üçün odisseyin ideası ilə bir at düzəldirlər və bunu troyalılara döyüşü uduzduqlarının əvəzində hədiyyə kimi verib,gəmilərini bir müddətlik gedir kimi qələmə verirlər. Halbuki troya atı adlanan bu atın içi sərkərdələr ilə dolu idi. Buna aldanan troyalılar atı şəhərlərinə gətirir və bu da onların sonunu gətirir. Axilles anası ilahə fetida " müharibəyə getsən qayıda bilməyəcəksən" önsezisinə uyğun olaraq sonuncu döyüşdə də həlak olur. Yelena Menelausa dönür,Menelaus da heç bu qədər müharibə onun üzündən olmamış kimi onu əfv edib,hər şeyi unudaraq spartaya qayıdır və xoşbəxt yaşayırlar. Aqememnon qayıtdıqdan sonra arvadının aşiqi Egist(Aegisthus) tərəfindən öldürülür.
    3. zeus özünün təşkil elədiyi bir toy məclisinə erisi çağırmır. eris isə intiqam almaq üçün üstündə "ən gözəl qadına" yazılan qızıl bir almanı toya göndərir. bu almanı görən 3 gözəl ilahə hera,afrodita və afina almanın kimə çatacağı barədə münaqişəyə düşür. zeus da məsələni həll eləmək üçün çox yaraşıqlı olan Parisin yanına göndərir onları. Paris isə dünyanın ən gözəl qadınını ona söz verən afroditə almanı layiq görür. o qadın da Helen olur. beləliklə troya müharibəsinin mifolojik təməli atılmış olur.
    not: afina parisə müharibələrdə kamillik və qabiliyət, hera isə Asiya və avropanın kralı olmağı təklif etmişdi
    4. Aqamemnon səfərə çıxmamışdan dənizdə fırtına olur. Fırtınanı yatırmaq üçün öz qızını qurban kəsmək istəyir. Bu vaxt göydən qoç düşür yerə və qızı əvəzinə o qoçu kəsir. Nə demək istədiyimi bildiz yəqin.


sən də yaz!