azərbaycanda turizmin inkişaf etməməsinin səbəbləri

Əsas məsələ seqmentin düzgün seçilməsi və illüziyalardan uzaq durmaqdır. Əgər biz iddia ediriksə ki, ən gözəl çimərliklər, ən möhtəşəm təbiət, ən zəngin tarixi abidələr, ən ucuz otellər bizdədir, ancaq özümüzü aldada bilərik. Artıq avtostop və ya ucuz hava yolları ilə səyahət edib, hosteldə filan qalıb, şəhərin küçələrinə, ya təbiətin özünə təmas etmək səyahət üçün daha böyük motivasiyadır ancaq bizim turizm strategiyamız daha çox 5 ulduzlu otel müştərilərinə fokuslanıb. Bu sahənin davamlılığını təmin etmək üçü dəyər zinciri məsələsi də önəmlidir. Türkiyədə artıq on ildən çoxdur ki, gələn ərəb turistlərin sayı və xərclədikləri məbləğlər artmaqdadır. Ərəb turistlərin niyə Türkiyəni seçməsi ilə bağlı araşdırmada üzə çıxıb ki, onların səyahət seçimlərinə təsir edən amillərdən biri keyfiyyətli və sərfəli səhiyyə xidmətləridir. Deməli, inkişaf etmiş turizm üçün həm də, inkişaf etmiş səhiyyəyə də malik olmaq lazımdır. Turistlərin seçiminə təsir edən digər bir amil də ucuz alış-veriş imkanıdır. Xüsusilə tekstillə bağlı. Deməli, inkişaf etmiş turizm üçün həm də, inkişaf etmiş yüngül sənayeyə malik olmalısan. Başqa bir ciddi sahə qastronomiya turizmidir. Yəni, sən ölkənə gələn turistə mərkəzi küçələrində Mado, McDonalds və pizza restoranları, küçə mətbəxi adına da başqa yerlərdə gördüyü maraş dondurması, şabalıd və ya dönər təklif etsən turisti təəcübləndirə bilməzsən. Ərəb turistlərin seçiminə təsir edən daha bir orijinal səbəb isə türk serialları imiş. Həmin serialların çəkildiyi yerləri görmək istəyi ilə yanaşı, türk həyat tərzinə yaranan maraq və rəğbət də ərəbləri Türkiyəyə gəlməyə təşviq edirmiş. Deməli daimi gəlirli turizm üçün həm də, öz mədəniyyətini satmağı (serialların nə qədər sənət nümunəsi olması mübahisəlidir, o öz yerində) da bacarmalısan. Ərəb seqmenti üçün bunu serialla edə bilərsən, qərbli turist üçün də Sumqayıtda dağılmış zavodların birində rok festival təşkil edərək. Azərbaycanın 3 böyük qonşusunun əhalisi birlikdə 300 milyondan çoxdur. Bu ölkələrdən birində spirtli içkilər qadağandır, digərində həddindən artıq vergilər səbəbindən çox bahadır, bir digərində isə çox sevilir. Ucuz içki və əyləncə vədi ilə iran, Türkiyə və Rusiyadan daha çox turist cəlb etmək olar, nəinki zəngin tarix və gözəl təbiət vədi ilə.

maxe

Maxelelərin öz aralarında "Manata Xidmət Edən" kimi də tərcümə edilir bu söz. Əksəriyyətin gözündə reputasiyaları pis olsa da, intizamsızlıqları yüksək olsa da, çox fədakarlarına da rast gəlmək mümkündür. Xidmət etdiyim divizyonda az qala əsgər qədər maxe var idi, 95 faizi sırf maddi çətinliklərdən hərbiyə qoşulmuşdu. Maxeliyin artmasının təhlükəsi də az deyil. Deyilənə görə Goranboyda hansısa çayxananın qapısına maxe kimi işə düzəlməklə bağlı elan da asıblarmış. Bir xeyli hissəsi xidmət müddəti başa çatmamış ayrılır ordudan və ya uzatmır müqaviləsini, yəni çox girib-çıxırlar orduya. Bu qədər adamın hərbi məlumatlara və silaha çıxışının olması müəyyən risklər də yaradır.